|

توضیح «شرق»

یکشنبه 14مهر در صفحه اندیشه «شرق» مقاله‌ای با عنوان «طرح بزرگ یا طراح بزرگ» از سلیمان فرهادیان منتشر شد. این مقاله نقد کتاب «استیون هاوکینگ، خداوند و بهشت» تالیف عیسی کشوری بود که به‌تازگی منتشر شده بود. در پاسخ به جوابیه عیسی کشوری ذکر چند نکته لازم است: 1- عدم استفاده از القابی همچون «دکتر» و «مهندس» در مطبوعات امری جاافتاده و رسمی معمول است و این نخستین‌بار نیست که چنین کاری صورت می‌گیرد. مطبوعات نام افراد را فارغ از القاب و صفاتشان می‌آورند و هر که اهل روزنامه ‌خواندن باشد با چنین چیزی آشناست. این البته به‌معنای توهین یا «بی‌اهمیت تلقی‌کردن» افراد نیست. همچنین اشاره به زندگینامه و تحصیلات نویسنده یک کتاب. 2- تیراژ و فروش بالای یک کتاب نشانگر بی‌نیازی اثر از نقد نیست. در غیر‌اینصورت اصل نقد و انتقاد در حوزه‌های فلسفه، ادبیات، هنر و ... زیر سوال می‌رود. 3- برخلاف ادعای کشوری، نویسنده مقاله مذکور پس از مطالعه کامل کتاب به نقد آن پرداخته و محتوای کتاب هم نشان می‌دهد که «آخرین یافته‌های کیهان‌شناسی و فیزیک و علوم‌تجربی» پایه و اساس نقد ایشان بر نظریات استیون هاوکینگ نبوده. رجوع به افکار مولانا و آیات قرآن که در جای خود بسیار پسندیده است، در نقد اثری علمی نمی‌تواند مبنا قرار گیرد. نویسنده باید بکوشد نقدی کاملا درونی از اثر صورت دهد و تناقض استنتاجات هاوکینگ را با پیش‌فرض‌های خود او نشان دهد، حال آنکه کتاب «استیون هاوکینگ، خداوند و بهشت» بیشتر نقدی بیرونی بر نظریات هاوکینگ است. آیات و روایات قرآن و نیز افکار عرفای ایرانی- اسلامی گرچه برای ما مسلمانان حجتی مسلم محسوب می‌شود، در نقد نظریات فیزیکدانی غربی مرجع اعتبار نیست. این به آن معناست که «موضوع اعتقاد قلبی و ایمان واقعی مردمان» برای ما نیز اهمیت فراوانی دارد، اما آیا برای متفکران غربی نیز چنین است؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.