|

چگونه پایتخت فرانسه، بر نابغه هلندي اثر گذاشت؟

ونگوگ در پاریس

نيما توسلي : در هلند به دنیا آمد. در فرانسه درگذشت. بین سال‌های 1853 تا 1890 جهان، هنرمندی ماندگار را در عرصه نقاشی به چشم خود دید: او کسی نیست جز ونسان ویلم ونگوگ. به یقین تنها نام است که می‌ماند چراکه او نیز همچون بسیاری از نوابغ تمام اعصار، پس از مرگش محبوب‌تر از زمانی بود که در میان زندگان زندگی می‌کرد. نقاشی‌هایی که ونگوگ طی حدود دوسال اقامتش در پاریس (مارس 1886 تا فوریه 1888) ترسیم کرد، نشان می‌دهد که چگونه او از سبک تلخ اولیه در نقاشی‌هایش به انفجار رنگ در آثار آخرش تغییر رویه داد. این دو سال، موضوع نمایشگاهی با عنوان «ونگوگ در پاریس» است که از 26 تا 29 سپتامبر (امروز) در نمایشگاه ایکین مک‌لین لندن در حال برگزاری است. اوایل ماه گذشته میلادی، متخصصان هنر بر اثر جدیدی از ونگوگ صحه گذاشتند که برای بیش از یک قرن در یک مجموعه خصوصی در نروژ خاک می‌خورد. این اثر مربوط به 1888 می‌شود و همین موضوع بر اهمیت کار می‌افزاید چرا که مربوط به شکوفایی نهایی زندگی تراژیک این هنرمند در آرل فرانسه می‌شود. در این دوره، او از رنگ روشن و زنده در کارهای خود استفاده می‌کرد که مشهورترین آثار او از جمله «گل‌های آفتابگردان» واقع در گالری ملی و «پرتره شخصی از خودش همراه با گوش بانداژشده» واقع در کلکسیون کورتالد از جمله آثار این دوره محسوب می‌شوند. این در حالی است که تا چند سال قبل از خلق این آثار، ونگوگ در سرزمین بومی‌اش هلند می‌زیست و نقاشی‌های تاریکی از زندگی روستایی می‌کشید، مانند اشکال نحیف گرسنه در نقاشی سیب‌زمینی‌خورها. این‌گذار بین این دو دوره در کارهای این هنرمند - در واقع‌گذار از رنگ تیره به تکنی‌کالِر - برای بیش از یک قرن برای متخصصان هنر جای تعجب داشته: چگونه ونگوگ از نقاش «سیب‌زمینی‌خورها» به نقاش «گل‌های آفتابگردان» تبدیل شده است؟ نمایشگاه «ونگوگ در پاریس»، سعی دارد تا ابعاد تازه‌ای از این موضوع را باز کند. این نمایشگاه بر فاصله زمانی بین دو سال 1886 و 1888 متمرکز است، زمانی که ونگوگ همراه با برادرش تئو که یک فروشنده آثار هنری بود، در پاریس آپارتمانی اجاره کرده بود و تحت تاثیر توسعه شتابان پاریس آن زمان بود. ایده گردانندگان گالری، نیکلاس مک‌لین و کریس ایکین که پیش‌تر در دپارتمان هنر امپرسیونیست و مدرن کریستیز فعالیت می‌کردند، نمایش آثار منتخب ونگوگ در پاریس است که عمدتا برگرفته از کلکسیون‌های خصوصی است؛ دوره‌ای که ونگوگ توانست نقاشی سبک امپرسیونیستی خود را گسترش داده و به پیشتاز این سبک تبدیل شود. در دل این نمایشگاه، یک پرتره شخصی از ونگوگ نیز مربوط به اواخر 1886 در پاریس نمایش داده می‌شود که در آن زمان 33 ساله بود و قیافه‌اش شبیه حالت روانپریشی سال‌های آخر عمرش نبود. تاثیر امپرسیونیست‌ها بر ونگوگ واضح است. در هشتمین نمایشگاه امپرسیونیست در پاریس در 1886 بود که ونگوگ برای اولین‌بار با نام‌هایی چون كلودمونه و کامیل پیسارو آشنا شد. نقاشی‌های این دو نیز در نمایشگاه ایکین مک‌لین ارایه می‌شود. ونگوگ یکی از تاثیرپذیرترین هنرمندان امپرسیونیست در آن دوره بود و البته یکی از جوان‌ترین آنها. بر دیوارهای نمایشگاه ایکین مک‌لین، می‌توان آثار این هنرمندان در سال‌های 1886 تا 1888 را نیز مشاهده کرد در سال 1888، ونگوگ پاریس را به مقصد آرل ترک کرد، به این امید که از شرایط تیره و تاریک پاریس فرار کرده و از روشنایی جنوب فرانسه الهام بگیرد. با آنکه او در آن زمان در نامه‌ای به برادرش گفته بود که از پایتخت - پاریس - هیچ چیزی نیاموخته است! اما وقتی آثار این هنرمند را در این دوره زمانی خاص مشاهده می‎کنیم متوجه می‌شویم که اثرگذاری این دوره تاریخی بر آثار ونگوگ غیرقابل انکار است. ونگوگ در 30 مارس 1853 در زوندِرت در جنوب هلند از پدری کشیش (تئودور ونگوگ) و مادری هنرمند (آنا کورنلیا کاربنتوس) متولد شد و در 29 ژوییه 1890 به دلیل شلیک گلوله‌ای در سینه‎اش درگذشت.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.