|

پایان روزگار بشقاب‌پرنده‌ها

شرق، سعید برآبادی: وقتی که تلویزیون خودمان تصویرهایی از بوشهر نشان می‌داد که مردم انگشت به‌سمت آسمان دراز کرده بودند و بشقاب‌پرنده را نشان می‌دادند، مادربزرگم هنوز زنده بود و می‌گفت: «این جمنده‌ها چیه که این تلویزیون نشون می‌ده؟!» «جمنده» که اصطلاحی خراسانی است به هر شیء پرنده‌ای گفته می‌شود که نامش مجهول است. آن‌زمان، خیلی‌ها از اینکه بالاخره بشقاب‌پرنده‌ها یا همان جمنده‌ها، از داستان‌های علمی و تخیلی خارجی، بیرون جهیده‌اند و آسمان ایران را هم قابل دانسته‌اند، خوشحال بودند اما این خوشحالی خیلی طول نکشید و حالا با انتشار اسنادی از سوی سازمان اطلاعاتی آمریکا، معلوم شده که از اول هم، چیزی به‌نام بشقاب‌پرنده وجود خارجی نداشته است. 56سال پیش (1957 میلادی) منطقه‌ای در آریزونا به نام «منطقه 51» ساخته شده تا آمریکایی‌ها در کمال لاپوشانی و سکرت‌بازی، هواپیماهای جاسوسی خود را در آن بسازند و امتحان کنند؛ هواپیماهایی که می‌توانستند 21هزارمتر اوج بگیرند و ساعت‌ها در آسمان باقی بمانند، مثل همان U2 که خیلی‌ها را به اشتباه می‌انداخت و فکر می‌کردند بشقاب‌پرنده دیده‌اند. از آن‌روزها، نزدیک به نیم‌قرن گذشته و حالا سیا رو کرده است که در تمام این سال‌ها با خونسردی غیرقابل‌توصیفی، مخ دنیا را کار گرفته و اعلام نمی‌کرده که بخش عمده‌ای از اشیای نورانی که مردم عادی در آسمان می‌دیده‌اند، نه بشقاب‌پرنده، بلکه هواپیماهای جاسوسی همین مرکز بوده. حالا نه از U2 خبری هست و نه از آن «منطقه 51 » و نه از مادربزرگ. دانشمندان، خیلی اتوکشیده در تلویزیون‌ها و مجله‌های علمی می‌نشینند و می‌گویند اصولا چیزی به‌نام بشقاب‌پرنده، موجودات فضایی و جنگ ستارگان وجود ندارد و این یعنی پایان دوره تخیل. دوره‌ای که نگاه‌کردن به آسمان معنای دیگری داشت، معنای تلاش برای دوست‌شدن با آدم‌فضایی‌ها، تا بیایند و بچه‌هایی که مادربزرگ‌هایشان را از دست داده‌اند با خود ببرند، شاید که در کهکشانی دیگر، در سیاره‌ای دیگر و در حیاتی دیگر، خوشبخت‌تر از زمین باشند.
احمد دالکی پدر علم نجوم آماتوری ایران
من اعتقادی به حضور بشقاب‌پرنده‌ها و آدم‌فضایی‌ها ندارم و اگر تاریخ را هم درست بنگریم درمی‌یابیم که پرونده چنین بحث‌هایی به‌طور کامل بسته شده است. اولین‌بار در سال 1946 بود که در روزهای پس از جنگ‌جهانی دوم، خلبانی آمریکایی اعلام کرد که در یکی از پروازهای خود با شیئی مواجه شده است. بعدها او در گفت‌وگو با روزنامه‌نگاری آن شیء را شبیه بشقابی توصیف کرد که روی آب پرتاب شده باشد و از همین‌جا بود که واژه بشقاب‌پرنده به ادبیات جهان پا گذاشت. این مساله از دید استراتژیک همیشه برای کشورهای بزرگ موضوع مهمی بوده و حتی در تاریخ به‌مدت 20سال، توسط آمریکایی‌ها مورد مطالعه قرار گرفته است. در آن زمان خیلی از مردم گزارش می‌دادند که بشقاب‌پرنده‌هایی را در آسمان دیده‌اند، به‌خصوص روس‌ها. نیروی هوایی آمریکا تا دهه 1960 روی این موضوع مطالعه کرد و درنهایت در اواسط همان دهه با قطعیت گفت که چنین چیزی وجود ندارد و پرونده به‌لحاظ علمی بسته است. بنابراین اگر افرادی اظهار کنند که بشقاب‌پرنده دیده‌اند، پاسخ آنها بر اساس همین مطالعات علمی روشن خواهد بود. این مطالعات نشان می‌دهد که هیچ موجود زنده‌ای خارج از زمین پیدا نشده؛ حتی حیاتی تک‌سلولی نیز به تایید علم نرسیده، چه رسد به اینکه شاهد حیات آدم‌فضایی‌ها باشیم.
محمدحسین جهان‌پناه دبیر سرویس تکنولوژی فضا
«منطقه 51» اواسط دهه 50 شکل گرفت، زمانی که با اوج‌گرفتن روحیات خصمانه جنگ سرد، سازمان‌های جاسوسی آمریکا وسواسی شدید نسبت به درز اطلاعات پیدا کرده بودند. در این زمان سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) درگیر برنامه‌ای بود موسوم به اکواتن که هدفش تکمیل و توسعه هواپیمای جاسوسی بلندپرواز و فوق محرمانه U2 به شمار می‌رفت اما به‌دلایل امنیتی سیا نمی‌خواست هواپیمای جاسوسی جدید در پایگاه‌های آزمایشی معمول نیروی‌هوایی زیر چشمان کنجکاو جاسوسان شوروی به پرواز درآید. همین موضوع مقدمه پیدایش منطقه 51 را فراهم کرد. به‌خصوص از اواخر دهه 60 که «منطقه 51» رسما به پایگاه جنگنده‌های فراری ارتش شوروی نیز تبدیل شده بود، جنگنده‌هایی همانند میگ17 ,21 و حتی 23 یا سوخو17 و 22 که طی عملیات‌های فوق‌محرمانه‌ای که سیا با همکاری سرویس‌های اروپایی و اسراییلی از طریق تشویق خلبانان کشورهای مرتبط با بلوک‌غرب همچون عراق و سوریه یا حتی خود شوروی به‌دست آورده بود. این جنگنده‌ها پس از انتقال به آمریکا عموما برای بررسی تکنولوژی‌هایشان مورد استفاده قرار می‌گرفتند که این خود به شایعات مشاهده هواپیماهای نامشخص و حتی بشقاب‌پرنده‌ها دامن می‌زد. از طرف دیگر پس از برنامه «اوکس کارت» برنامه‌های تحقیقاتی گسترده‌ای در منطقه 51 روی طراحی و ساخت هواپیماهای رادارگریز و موشک‌های دوربرد شروع به کار کرد که حاصل آنها عموما هواپیماهایی با شکل ظاهری نامعمول همانند «هو بلو» با قیافه‌ای نه‌چندان قابل‌انتظار می‌شد، درنتیجه عجیب نبود اگر یکی از این هواپیماهای فوق‌محرمانه وقتی نزدیک منطقه‌ای مسکونی دچار سانحه می‌شدند از آنها به‌عنوان سفینه‌هایی از سیاراتی دیگر برداشت شود که دولت سعی در پنهان‌کردنشان دارد هرچند حداقل این بخش آخر بیشتر نظر اینجانب است تا مدارک مستدل دال بر درستی یا نادرستی شایعات پیرامون حقیقت ارتباط منطقه 51 و بشقاب‌پرنده‌ها.
عرفان خسروی مدرس زیست‌شناسی تکاملی
در علم زیست‌شناسی، شاخه‌ای هست به‌نام زیست‌شناسی ستاره‌ای یا زیست‌شناسی فضایی که موضوع این علم درباره حیات در فضاست؛ اینکه اگر حیاتی در فضا وجود داشته باشد چه شکلی می‌تواند باشد و... دانشمندان این رشته، به کاوشگرهایی که به فضا فرستاده می‌شوند می‌گویند که دنبال چه نشانه‌هایی باشند و چه تحقیقاتی را انجام دهند. اما تمام این تلاش‌ها هیچ یافته‌ای را درباره حیات در فضا به دست نداده و چون یافته‌ای نیست، حیاتی هم وجود ندارد بنابراین باید گفت که مساله موجودات فضایی، بشقاب‌پرنده‌ها و... از اساس پایه علمی ندارد. البته همیشه احتمالاتی هست اما از زمانی که بشر آغاز به رصد فضا کرده و کاوشگرهایی را به فضا فرستاده، حتی شرایط زندگی را پیدا نکرده است چه برسد به موجودات فضایی. اما پرداختن به موضوع حیات در فضا و بررسی آن منطبق بر منطق روش علمی است ولی تا زمانی که نشانه‌ای علمی یافت نشود نمی‌توانیم بگوییم که چیزی وجود دارد، اگرچه لزوما هم نمی‌توانیم بگوییم وجود ندارد.
صبا ملک‌عالمی دانشجوی دکترای فیزیک
درباره وجود یا عدم‌وجود بشقاب‌پرنده‌ها، نظرات و تحقیقات فراوانی صورت گرفته. حالا خود سیا اقرار کرده است که اصولا چیزی به‌نام بشقاب‌پرنده وجود خارجی ندارد. دانشمندان نجوم و فضا سال‌هاست که چنین چیزی را دریافته‌اند. چندسال پیش هم در پروژه «کتاب آبی» کل گزارش‌هایی که مردم جهان درباره رویت بشقاب‌پرنده‌ها و اشیای نورانی در فضا به دولت‌ها ارایه کرده بودند، مورد بررسی قرار گرفت و معلوم شد که بیش از 90درصد کل این گزارش‌ها از اساس ربطی به بشقاب‌پرنده نداشته است. متاسفانه در جایی که سردمداران علم در ارایه اخبار و یافته‌های جدید مضایقه می‌کنند، بازار شایعات داغ‌تر از حقایق است و تا زمانی که برابری اطلاعات در این زمینه وجود نداشته باشد، هر پروژه‌ای شبیه به منطقه 51 می‌تواند ما را تحت‌تاثیر قرار دهد. از یاد نبریم که نه‌فقط در بوشهر، بلکه در سال‌های پیش از انقلاب نیز دو، سه مورد پرونده رویت بشقاب‌پرنده‌ها به مسوولان ایران گزارش شده که در نوع خود جالب است. اما باید گفت که انتشار پرونده منطقه 51 و هواپیماهای آزمایشی‌اش باز هم ربطی به وجود یا عدم‌وجود بشقاب‌پرنده‌ها ندارد؛ اینها معماهایی هستند که تنها بر اساس داشته‌ها و یافته‌های علمی قابل ارزیابی‌اند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.