جولان «دیپلماسی» در بحران سوریه
غرب تا پشت خاکریز سوریه آمد و بعد به ناگاه عقب نشست. هنوز معلوم نیست در پشت پرده چه اتفاقهایی افتاده، شاید هم باید باور کنیم که به راستی «اوباما» به گفته خودش «خسته از جنگ» است. همزمان با آمریکا کشورهای دیگری هم که در خط مقدم جبهه علیه دولت «بشار اسد» بودند در چرخشی 180 درجهای، راهحل دیپلماتیک را اولین گزینه پایان جنگ داخلی سوریه میدانند. اوباما پس از آنکه با شرط تحت کنترل قرارگرفتن سلاحهای شیمیایی دولت اسد، جنگ را منتفی اعلام کرد، در سخنانی زنده خطاب به مردم کشورش گفت از رهبران کنگره خواسته است رایگیری درباره حمله به سوریه را عقب اندازد تا آمریکا و سازمان ملل متحد به راهحل دیپلماتیک روسیه در اینباره بپردازند. با این حال او تاکید کرد که اگر راهحل دیپلماتیک به نتیجه نرسد، آمریکا به اقدام نظامی متوسل میشود. به گزارش بیبیسی، رییسجمهوری ایالات متحده در این نطق تلویزیونی که از کاخ سفید مخابره میشد، گفت «هنوز خیلی زود است» که درباره اثربخشبودن پیشنهاد روسیه برای خلع سلاح شیمیایی سوریه قضاوت کرد. روسیه اخیرا پیشنهاد داده که تسلیحات شیمیایی دولت اسد تحتنظارت بینالمللی قرار گیرد. اما پوتین روز
گذشته اعلام کرد پیشنهاد کشورش در مورد بحران سوریه تنها در صورتی قابل تحقق است که آمریکا و همپیمانانش اعلام کنند که علیه دمشق اقدام نظامی نخواهند کرد. به گفته اوباما، جان کری، وزیر امور خارجه آمریکا، برای مذاکره با همتای روس خود روز پنجشنبه به ژنو میرود و خود اوباما نیز به تبادل نظر با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه ادامه میدهد. او گفت به حمایت متحدان بینالمللیاش امیدوار است اما دستور داده که نیروهای نظامی آمریکا برای حمله به سوریه آماده بمانند تا حکومت اسد را زیر فشار نگه دارند. اوباما در ادامه گفت «آمریکا پلیس جهان نیست» ولی اگر استفاده از تسلیحات شیمیایی مجازات نشود، امنیت ملی آمریکا در معرض خطر قرار میگیرد. او در این سخنان بار دیگر به برنامه هستهای ایران اشاره کرد و مدعی شد سکوت در برابر اقدامات بشار اسد، تهران را هم برای دستیابی به سلاح اتمی، جسورتر میکند. گویی تصمیم آمریکا برای پیشگرفتن راهحل سیاسی قطعی است چراکه یک نماینده مجلس آمریکا هم اعلام کرد، رییس دفتر کاخ سفید به اعضای دموکرات مجلس نمایندگان آمریکا گفت: اکنون به جای اقدام نظامی، دیپلماسی درخصوص سوریه اولویت دارد. جان کری هم
بههمراه چاک هاگل و مارتین دمپسی، در کمیته نیروهای مسلح مجلس نمایندگان این کشور حضور یافت و مواضع واشنگتن را به نمایندگان آمریکایی ابلاغ کرد. جان کری در این جلسه گفت: ما پیامهای مستقیم و صریحی به دولت سوریه ابلاغ کرده و از آن خواستهایم که این کار را نکند. او با اشاره به اینکه اولویت نخست دولت باراک اوباما، رییسجمهوری آمریکا «دیپلماسی» بوده است، گفت: واشنگتن، لندن و پاریس توافق کردهاند که از نزدیک پیشنهاد روسیه را در زمینه نظارت بینالمللی بر سلاحهای شیمیایی سوریه طی دو هفته آینده بررسی کنند تا دریابیم این پیشنهاد قابل اجراست یا نه. کری همچنین مدعی شد، سوریه هزار تن عامل شیمیایی از جمله گاز خردل و سارین در اختیار دارد. مخالفان اسد، موافق راهکار دیپلماتیک فرانسه هم که از اصلیترین کشورهای حامی حمله به سوریه بود، بر راهکار دیپلماتیک تاکید کرد. خبرگزاری فرانسه گزارش داد؛ دفتر ریاستجمهوری فرانسه با انتشار بیانیهای از گفتوگوی تلفنی میان فرانسوا اولاند، رییسجمهوری این کشور و باراک اوباما همتای آمریکایی وی خبر داد. در این بیانیه آمده است: رهبران دو کشور تاکید کردند که تمایل دارند بحران
سوریه از طریق یک راهکار دیپلماتیک حلوفصل شود اما در عین حال خاطرنشان کردند که این موضوع بسیار مهم است که تمامی گزینهها مهیا و قابل انتخاب باشد. علاوه بر فرانسه، مسوولان اسراییلی نیز برای نخستینبار نسبت به حلوفصل مسالمتآمیز مساله سلاحهای شیمیایی در سوریه ابراز تمایل کردند. همچنین شورای همکاری خلیجفارس نیز که هفته گذشته از گزینه نظامی حمایت میکرد، با ابراز بیمیلی نسبت به حمله نظامی علیه سوریه تاکید کرد، طرح روسیه درباره تحتنظارت قرار گرفتن سلاحهای شیمیایی سوریه، کشتارها را در این کشور متوقف نمیکند. همچنین کاترین اشتون، رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا هم از پیشنهاد روسیه برای حل بحران سوریه استقبال کرد. با این حال به نظر میرسد انگلیس همچنان بر طبل جنگ میکوبد. سخنگوی نخستوزیر انگلیس هشدار داد نباید طرح واگذاری سلاحهای شیمیایی سوریه در پاسخ جامعه بینالمللی به حمله با سلاح شیمیایی در دمشق تاخیر ایجاد کند. سازمان ملل هر دو طرف جنگ داخلی سوریه را به جنایت جنگی متهم کرد روز گذشته (چهارشنبه) کمیسیون تحقیق کمیساریای حقوق بشر سازمانملل گزارش خود پیرامون نقض حقوق بشر در جریان جنگ
داخلی سوریه را منتشر کرد که در آن آمده است هم نیروهای دولتی و هم مخالفان حکومت این کشور در کشتار غیرنظامیان دست داشتهاند. براساس این گزارش، طی یکسالونیم گذشته، نیروهای دولتی دستکم در هشت مورد و مخالفان مسلح حکومت، شامل اسلامگرایان تندرو، دستکم در یک مورد به قتل دستهجمعی غیرنظامیان مبادرت کردهاند. این هیات تاکید کرده است مواردی که شناسایی شده مشخصا مصداق تخطی از قوانین بینالمللی ناظر بر عملیات نظامی بوده و در نتیجه، جنایت جنگی محسوب میشود و مرتکبان این اقدامات قابل پیگرد در محاکم بینالمللی هستند. گزارش این هیات موارد کشتار غیرنظامیان را تا اواسط ماه ژوییه سالجاری پوشش میدهد و در نتیجه، شامل ماجرای کاربرد اسلحه شیمیایی و کشتار چندصدنفر در روز ٢١آگوست سالجاری نمیشود. توزیع سلاحهای مرگبار آمریکایی بین جنگجوهای سوری کشورهای غربی و در راس آنها آمریکا در روزهای اخیر راهکار دیپلماتیک را برای حل بحران سوریه در دستور کار قرار دادهاند اما عبدالقادر صالح، سخنگوی ائتلاف ملی مخالفان سوریه اعلام کرد: آمریکا توزیع برخی از سلاحهای کشنده را میان مخالفان مسلح نظام سوریه آغاز کرده است چراکه
مطمئن است از این تجهیزات که بهدست شورایعالی نظامی مخالفان سوریه میرسد، بهصورت خوبی استفاده میشود و این سلاحها بهدست گروههای تندرو نمیافتد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.