ظریف: دور اول مذاکرات احتمالا در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل آغاز میشود
اشتون: 1+5 پیشنهادهای جدیدی برای تهران دارد
شرق: مذاکرهکنندگان غربی بیصبرانه منتظر برگزاری دور جدید مذاکراتشان با ایران هستند؛ مذاکرهای که میتواند نشان دهد تعامل غرب با ایران به چه میزان متفاوت شده است. کاترین اشتون، مسوول گروه مذاکرهکننده غربی از طرح پیشنهادهای جدید برای ایران در دور جدید مذاکرات خبر داده است. این در حالی است که در اظهارات پیشین گفته بودند که دیگر پیشنهاد جدیدی به تهران نخواهند داد و تنها منتظر پاسخهای تهران به پیشنهادهای مطرحشده در مذاکرات آلماتی هستند. منابع غیررسمی اعلام کردند که در این مذاکرات پیشنهادهایی مبنی بر رفع تحریم طلا مطرح شده اما ایران از این پیشنهادها استقبال نکرده است. البته در اغلب مذاکرات تهران دستپر و با پیشنهادهای جدید پای میز مذاکره میرفت اما طرف غربی خیلی اهل پیشنهاد نبود. اینبار «کاترین اشتون»، رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا در حاشیه نشست اقتصادی سران گروه 20 در سنپترزبورگ در گفتوگو با روزنامه عربستانی عکاظ با بیان اینکه اتحادیه اروپا آماده شنیدن پیشنهادات طرف ایرانی است، تاکید کرد که 1+5 پیشنهادات جدیدی برای تهران دارد. همچنین او گفت که بسیار مهم است که مذاکرات گروه 1+5 بر سر برنامه هستهای
ایران آغاز شود. او اضافه کرد: «محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران بر توجه کشورش به ازسرگیری رایزنیهای بینالمللی تاکید کرد بهگونهای که با او مکالمات تلفنی داشته و اشاره کرده است که دیدار با این گروه (1+5) در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل در این ماه در نیویورک انجام خواهد شد. این دیدار به دلیل ابعاد سیاسی مهمش بهویژه درخصوص روابط آتی میان اتحادیه اروپا و ایران از یکسو و ایران و منطقه خلیجفارس از سوی دیگر، از اهمیت زیادی برخوردار است.» البته زمان این دیدار هنوز نهایی نشده است. اشتون پس از انتخاب حسن روحانی به او پیام تبریک داد و از انتخاب محمدجواد ظریف به وزارت خارجه تاکنون دوبار با او بهصورت تلفنی صحبت کرده است. بار اول به بهانه تبریک انتخاب به وزارت و تحولات مصر و بار دوم موضوع بحران سوریه. رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا با بیان اینکه در دیدار قریبالوقوع مسوولان اتحادیه اروپا و ایران در نیویورک مساله سوریه نیز مورد بررسی قرار خواهد گرفت، افزود که دیدگاههای متفاوتی (در اینباره) وجود دارد اما فکر نمیکنم که اختلافی بر سر استفاده از سلاح شیمیایی در سوریه وجود داشته باشد. در همین حال وزیر
خارجه آمریکا در جریان سفر به خاورمیانه در موضعگیری جدید خود گفت: قدرتهای بزرگ برای حل اختلافات درخصوص برنامه هستهای ایران به مذاکرات ادامه خواهند داد اما این مذاکرات تا ابد ادامه نخواهد داشت. محمدجواد ظریف نیز روز گذشته اتمامحجت کرد که در مذاکرات، بهانه را از غرب میگیریم. او در گفتوگو با سایت «تبیان» گفت: «سیاستمان همواره این بوده که سلاح هستهای در دکترین هستهای ایران جایی ندارد و ما خود سلاح و تصور اینکه ایران دنبال سلاح است را مشکلی برای امنیت ملی خودمان میدانیم و تاکید داریم که ابهامی برای دنیا باقی نماند که فعالیتهای ایران صرفا صلحآمیز است. البته گروههای جنگطلبی بودهاند که خواستهاند با ایرانهراسی سیاستهای خودشان را توجیه کنند و ما در مذاکرات این بهانه را از آنها خواهیم گرفت. اینکه تا چه حد بتواند این روش به سمت حل موضوع و رفع مشکلات برود بستگی به اراده سیاسی طرف مقابل دارد که آیا این تمایل برای رفتن به سمت حلوفصل موضوع وجود دارد یا قصد دارند بهانهای را حفظ کنند. بهزودی روشن خواهد شد که آیا موضوع برای ادامه بهانهجویی است یا بهدنبال حلوفصل هستند. اما روش تعامل سازنده که مبتنی بر
احترام متقابل و منافع مشترک و موضع برابر در مذاکره است را پذیرفتهاند؛ روشی که ریاستجمهوری نیز در دوران مبارزات انتخاباتی مورد تاکید قرار دادند و ما نیز آن را در مذاکرات ادامه خواهیم داد. یعنی یک روش مبتنی بر تاکید بر حقوق ایران و تعامل سازنده برای رفع نگرانیها. همچنین ظریف در مورد زمان دور جدید مذاکرات ایران و 1+5 گفت: «خانم اشتون روز جمعه تماس تلفنی برقرار کرد و قرار گذاشتیم که اولین گفتوگوی من و ایشان در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل متحد شکل گیرد. در صورتیکه مناسب بود همانجا با استفاده از حضور وزرای خارجه در حاشیه مجمع عمومی مذاکرات با 1+5 آغاز شود. البته اینکه مذاکرات را چگونه و در چه سطحی ادامه دهیم، بسیار بستگی به این دارد که طرف مقابل چه میزان اراده سیاسی و تمایل به حل موضوع داشته باشد.» -----------------------------------------------------------------
بسترسازی برای «برد- برد»
علی خرم . دیپلمات
آنچه اکنون درمورد مذاکره بین کشورهای 1+5 و ایران مطرح میشود، تحتتاثیر فضای ایران بعد از انتخابات ریاستجمهوری است. اینکه مسوول گروه مذاکرهکننده طرف غربی از ارایه پیشنهادهای جدید به ایران خبر میدهد، ناشی از تغییراتی است که آنها با آمدن تیم جدید به گروه مذاکرهکننده ایرانی احساس کردهاند. تیم مذاکرهکننده جدید برای طرف مذاکرهکننده غربی چهرههای آشنایی هستند، یا سفیر بودند یا سمتی در وزارت خارجه داشته بههرحال دیپلمات حرفهای بودهاند. از آنجا که تیم مذاکرهکننده قبلی در چارچوب دیپلماتیک نبود، طرف غربی احساس میکرد که مذاکره برای گذراندن وقت انجام میشود و این حس مثبتی در آنها ایجاد نمیکرد. اما حضور دیپلماتهای حرفهای در تیم مذاکرهکننده موجب رسیدن به نتیجه و ایجاد شرایط برد - برد میشود. تحتتاثیر این فضا مذاکرهکننده غربی نیز تلاش میکند، چهره مثبتی از خود به نمایش بگذارد و از طرح پیشنهادات جدید در دور جدید مذاکره خبر میدهد. البته در مورد محتوای این پیشنهاد تا زمان طرح آن، نمیتوان سخن گفت. دلیل اصلی فضای مثبت مذاکرات این است که طرف غربی احساس میکند دولت روحانی برخاسته از رای مردم است و طبق
خواست مردم حرکت میکند؛ بنابراین به گونه دیگری به این دولت نگاه میکند و برایش اهمیت ویژهای قایل است. طرف غربی دنبال اعتمادسازی است و این اعتماد به دولتی مبذول میشود که آن دولت برخاسته از رای مردم باشد؛ بتواند قول دهد و قولش در نزد مردم معتبر باشد. این فضا موجب شده که «کاترین اشتون» از پیشنهادهای جدید برای ایران سخن گوید. طرح پیشنهادهای خوب و مناسب میتواند موجب رفع مشکل دوطرف شود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.