|

يک بازديد؛ 2 پيام و 2 استراتژي

سيدهادي ميرباقري . کارشناس نفتي

مهندس بيژن نامدار زنگنه، وزير نفت دولت تدبير و اميد، پنجشنبه هفته گذشته در حالي در آخرين روز امردادماه 92 و پس از هشت سال به پارس‌جنوبي گام نهاد که تنها يک هفته قبل از آن، ظفرمندانه از دروازه اصولگرايان پارلمان‌نشين و عقبه مطبوعاتي آنها گذشته بود و بسياري از اعضاي خانواده بزرگ نفت که او را هم صاحب «تدبير» مي‌دانند و هم تنها «اميد» خروج صنعت نفت و گاز کشور از شرايط طاقت‌فرساي کنوني، با نگراني، عبور او را به تماشا نشسته بودند. اولين سفر کاري وزیرنفت دولت تدبير و اميد به پارس‌جنوبي در بطن خود حاوي دو پيام است: پيام اول بيان وضعيت دشوار پروژه‌هاي گازي کشور در اين منطقه و بلکه صنعت نفت و گاز در کشور است که در نتيجه تحريم‌هاي سنگين غرب، دست‌وپاي بسياري از شرکت‌هاي بزرگ خارجي نفت و گاز را که صاحب تجربه، دانش فني و سرمايه کافي هستند از پارس‌جنوبي و ساير پروژه‌هاي نفت و گاز کشور کوتاه کرده است و به ناچار، بسياري از پروژه‌هاي آن به پيمانکاراني سپرده شده است که توانايي و تجربه کافي برای هدايت و اجراي پروژه‌هايي در اين مقياس را نداشته و در کنار فقدان رقباي قدر، به فعاليت کجدار و مريز در اين زمينه پرداخته‌اند. گرچه از نگاهي ديگر همين تحريم‌ها موجب اتفاقات خيري در زمينه توانمندي داخلي شده است که اهميت فوق‌العاده‌اي دارد که در مکتوب ديگري بايد به آن پرداخت. با وجود همه اين مشکلات، در اين ميان جز در چند فاز پارس‌جنوبي از جمله فاز 12 که بزرگ‌ترين مگاپروژه تاريخ صنعت نفت و گاز کشور است و شرکت پتروپارس به عنوان پيمانکار، توانسته آن را به پيشرفت بيش از 90درصدي برساند - و البته اين شرکت ايراني هم در نتيجه حضور در کنار غول‌هاي بزرگ نفت و گاز دنيا در فازهاي 1، 4 و 5، 6 و 7 و 8 و کسب تجربه‌هاي ارزشمند و توجه به پرورش و توسعه نيروي انساني به اين موفقيت دست يافته است - در بسياري از فازهاي ديگر شرايطي حاکم شده است که چندان مطلوب نيست. همين وضعيت دشوار پروژه‌هاي پارس‌جنوبي است که وزير باتجربه نفت را بر آن داشت تا در اولين فرصت، راهي پايتخت انرژي دنيا شود. و اما پيام دوم اين بازديد، بيان شرايط بحراني بر وضعيت گاز کشور و اهميت پارس‌جنوبي در برنامه‌هاي وزير نفت و به تبع آن، وزارت نفت براي کمک به خروج کشور از اين وضعيت بحراني است. واقعيت اين است که در چند سال اخير و هرساله با آغاز فصل سرما، فشار گاز کشور به شدت افت کرده و شرايطي را به وجود مي‌آورد که يا بخشي از کشور گاها با قطعي گاز مواجه شده و به سختي گاز تامين مي‌شود و يا به جهت جلوگيري از افت فشار گاز بخش شهري، پنجه دولت بر گلوي بخش صنعت و مراکز توليدي گذاشته شده و گاز آن‌ها قطع مي‌شود. وضعيت بحراني گاز کشور امري بود که وزير نفت در سفر اخير به پارس‌جنوبي آن را به‌صراحت بيان کرد و با اشاره به اين موضوع که «کارهاي مهمي انجام شده؛ اما گاز توليد نشده است» و «مردم انتظار افزايش برداشت از ميادين مشترک را دارند» به‌گونه‌اي ديپلماتيک نشان داد که تا چه حد چشم اميد مردم و صنعت کشور به گاز توليدي پارس‌جنوبي تا پيش از آغاز فصل سرماست. درست به همين دليل است که وزير نفت آنچه را در صنعت نفت و گاز کشور مي‌گذرد و چکيده و نتيجه بازديد خود از پارس‌جنوبي را در دو استراتژي راهبردي بيان مي‌کند. استراتژي اول تمرکز فعاليت‌ها روي فازهايي است که در کوتاه‌مدت امکان توليد گاز از آنها وجود دارد. از اين رو وزير نفت، هدف اصلي دولت تدبير و اميد را «توليد هرچه‌سريع‌تر از ذخاير گاز ميدان گازي پارس‌جنوبي و تمرکز فعاليت‌ها بر فازهايي همچون فازهاي 12، 17 و 18 و 15 و 16 که در کوتاه‌مدت امکان توليد از دارند» دانسته و فعاليت روي ديگر فازهاي باقي مانده از پارس‌جنوبي را در مراحل بعدي توسعه قرار مي‌دهد و «توليد بيشتر از ميدان پارس‌جنوبي را موجب تقويت روحيه ملي و تامين نيازهاي کشور و تاثير مستقيم بر زندگي مردم و ارتقای جايگاه ايران در جهان انرژي» قلمداد کرده و به نيابت از دولت قول مي‌دهد که «تمام تلاش خود را براي رفع مشکلات پارس جنوبي» انجام دهد. استراتژي راهبردي ديگر وزير نفت؛ تسريع در پرداخت مطالبات پيمانکاران فعال در پارس‌جنوبي و به‌ويژه در فازهاي با پيشرفت بالاست. امري که وزير نفت به خوبي مي‌داند مشکل اساسي بسياري از پيمانکاران پارس‌جنوبي به شمار مي‌رود و البته وزير نفت با دقت و توجه ذاتي خود حساب آن را از مقوله «کمبود نقدينگي» شرکت‌هاي پيمانکار جدا و با تفاوت قائل‌شدن بين «مشکل نقدينگي» شرکت‌هاي پيمانکار و مقوله «مطالبات» اين شرکت‌ها قول داد که دولت براي رفع مشکلات پيمانکاران ميدان پارس‌جنوبي تمام تلاش خود را به کار گرفته و تلاش کند براي شتاب در عمليات توسعه، مطالبات پيمانکاران به‌موقع پرداخت شود و در عين حال تاکيد مي‌کند انتظار اين است که «پيمانکاران، خود مشکل نقدينگي را حل و منابع مالي مورد نيازشان را تامين کنند» و «از دولت توقع حل مشکل نقدينگي خود را نداشته باشد چراکه در اين صورت دولت خود صاحب شرکت مي‌شود که اين امر به هيچ عنوان موردنظر و خواسته دولت نيست.» معروف است که مي‌گويند تشخيص درست، اصل و نيمي از درمان است و وزير نفت به‌درستي تشخيص را داده و نيمي از راه را پيموده است، حال بايد وارد نيمه دوم درمان شد و به سمت بهبود و اصلاح حرکت کرد. به هر حال و به اذعان جامعه نفتي کشور، دو استراتژي راهبردي «تمرکز فعاليت‌ها بر فازهاي با پيشرفت بالا» و «تسريع در پرداخت مطالبات پيمانکاران» که اهالي صنعت نفت و گاز کشور از وزير نفت شنيدند، بذر اميد را در دل آنها کاشته و انتظار مي‌رود در آينده‌اي بسيار در دسترس، شاهد رويش جوانه‌هاي آن باشيم. انشاءالله

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.