|

سخني با آقاي جنتي

مصطفي ايزدي . فعال سیاسی

در اين نوشته کوتاه، براي همدلي مشترک با وزير روشنفکر فرهنگ و ارشاد اسلامي و نيروهاي برجسته فرهنگي و هنري ايران اسلامي، نکاتي را يادآوري مي‌کنم. جناب آقاي علي جنتي در مسير رفتن از دفتر کوچکتان در مرکز تحقيقات استراتژيک تا ساختمان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي در بهارستان، که چند روز طول کشيد، حرف‌هاي خوب و پسنديده‌اي با مخاطبان فراوانتان در ميان گذاشتيد، اما اکنون که موقع عمل به سخنان و نظراتتان و نيز وعده‌هاي جناب آقاي روحاني رسيده، توقع همگان، در محدوده اختيارات و امکاناتتان، آن است که با چشم خويش تغييرات را مشاهده کنید. راقم اين سطور، که جنابعالي، آشنايي کامل با وي داريد، چند توقع و پيشنهاد را با شما در ميان مي‌گذارد: 1- اختيارات شما زياد و امکاناتتان اندک است، اما اشکال حوزه فعاليت شما در اختيارات مربوطه اين است که خارج از تشکيلاتتان، خيلي‌ها خود را ملزم مي‌دانند براي خويش اختياراتي قايل شوند و متاسفانه تلاش مي‌کنند با شما در اختيارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي شريک شوند، بدون اينکه ملزم به پاسخگويي به وزير يا مرکز قانوني ديگري باشند. اين مهم‌ترين پديده ناميموني است که دست و پاي شما را مي‌بندد، اما بنده در شما شجاعتي سراغ دارم که اجازه نمي‌دهيد، اين مدعيان، فضا را به نفع خود رقم بزنند. شما در گفت‌وگويي اعلام کرده‌ايد که «بايد فضاي فرهنگي را از فضاي امنيتي و سياسي جدا کرد.» (هفته‌نامه آسمان شماره 55). اين جمله اميدافزا، فضاي جديدي در ميان اصحاب فرهنگ و هنر فراهم مي‌کند و اتفاقا بي‌اعتنايي وزير پيشين و شايد همراهي او و همراهانش با مراکز ذي‌ربط، باعث تعطيلي خانه سينما، تعطيلي انجمن صنفي روزنامه‌نگاران، معطلي چندين‌ماهه و چندين‌ساله در صدور مجوز کتاب، تضعيف تشکل‌هاي مردم‌نهاد ادبي و هنري، موضعگيري عليه هنرمنداني که جوايز بين‌المللي دريافت کرده‌اند، مي‌شد. البته در حال حاضر، بعضي از عناصر تندرو و افراطي نيز در ايجاد آنچه شما با آن مخالفيد، نقش دارند که ضروري است دست و نفوذ آنان در حوزه مسووليت شما کوتاه و برچيده شود. 2- سال‌هايي چند است که خيلي‌ها تبليغ مي‌کنند که ايران اسلامي از نظر فرهنگي بايد همانند سده‌هاي چهارم تا هشتم هجري باشد، يعني ايرانيان بايد در حوزه‌هاي گوناگون علمي و انساني، فرهنگ‌ساز باشند. کدام ايراني مسلماني است که نخواهد کشورش و مردمش در جهان پيشتاز فرهنگ و هنر باشد؟ امروزه چقدر آثار فرهنگي و ادبي مهم و ارزشمند از ايرانیان در دنيا وجود دارد که از قرون چهار، پنج و شش و به ويژه قرن هفتم هجري باقي مانده است و همه ما افتخار آنها را آن خود مي‌دانيم؟ پس رسيدن به مقامي که در 700، 800 سال پيش داشتيم جزو آرزوهاي همه ايرانيان است، اما به شرط‌ها و شروط‌ها. شما اهل مطالعه هستيد و با تاريخ فرهنگ قرون يادشده، آشنايي داريد. آيا دولت‌هاي آن دوره، داراي وزارتخانه مخصوص کنترل و ارشاد دانشمندان و اديبان و شاعران و بزرگان فرهنگ بوده است؟ آيا آنان مي‌بايست از شورايعالي انقلاب فرهنگي زمان خود، خط مي‌گرفتند يا به گونه‌اي انديشه مي‌کردند و کتاب تاليف مي‌کردند و شعر مي‌سرودند که بتوانند اجازه انتشار بگيرند!؟ شما بهتر از بنده مي‌دانيد. اکنون سوال اين است: براي رسيدن به عظمت دوران فرهنگساز ايران اسلامي چه خواهيد کرد؟ 3- يادآوري کردم که امکانات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، اندک است. شما نيز از آن آگاهيد، چون سابقه چندين سال سابقه خدمت در اين وزارتخانه را داريد، اما آيا معتقديد بايد امکانات آن افزايش يابد، يا وظایف بارشده به اين وزارتخانه، از دوشش برداشته شود؟ يا هر دو؟ يعني وزارت ارشاد بايد پول و امکانات و نيروي انساني داشته باشد تا فيلم بسازد و کتاب چاپ کند و کنسرت برگزار نمايد و به خارج از کشور برسد؟ اين امور را که همه‌اش اجرايي است، بهتر است از خود برگيريد و به بخش خصوصي بسپاريد. مي‌دانيد که بخش خصوص فرهنگ و هنر، به ويژه در شهرستان‌ها و بالاخص در زمينه‌هاي تئاتر، هنرهاي تجسمي و فيلمسازي، فاقد حداقل امکانات است و نيازمند کمک‌هاي بلاعوض و تسهيلات بانکي است. مبرم‌ترين وظيفه يک وزير دردآشنا که علاقه‌مند رونق‌بخشيدن به فعاليت هنرمندان در زمينه‌هاي گوناگون هنر و ادب و فرهنگ مي‌باشد، اين است که به جاي صرف‌کردن هزينه‌ها و بودجه‌ها در اجراي امور متمرکز در وزارتخانه، به حمايت مادي از بخش خصوصي - که متاسفانه بعضا دستشان به هيچ جاي موثري نمي‌رسد- توجه شود. قبول دارم که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، چاره‌اي جز هزينه‌کردن در بعضي از قسمت‌ها - مثل اداره کتابخانه‌هاي عمومي يا احداث بناهاي تاريحي - ندارد، اما اگر سياستگذاري براساس تقويت بخش خصوصي باشد، مي‌توان به درستي برنامه‌ريزي کرد. البته نبايد فراموش کرد که بودجه بخش فرهنگ و هنر در بودجه کلي کشور بسيار اندک است. اما چانه‌زني‌هاي متوليان فرهنگي از جمله وزير محترم فرهنگ و ارشاد اسلامي، مي‌تواند اين بخش مهم را از استضعاف درآورد. 4- يک پيشنهاد کوتاهي هم دارم که اميدوارم افراد حساسيت‌برانگيز نسبت به اين پيشنهاد سعه‌صدر نشان دهند. پيشنهاد مي‌کنم پسوند «ارشاد اسلامي» را از وزاتخانه تحت مديريتتان، به سازماني که سال‌هاي زيادي تحت مديريت پدر عزيزتان بود، بدهید.واقعيت اين است که سازمان تبليغات و ارشاد اسلامي، بسيار بامسما‌تر از اسم فعلي وزرات فرهنگ و ارشاد اسلامي است. زيرا اين وزارتخانه، ارشاد نمي‌کند، بلکه سازمان تبليغات اسلامي است که مسووليت ارشاد مردم را به عهده دارد. پس چه بهتر که نام «وزارت فرهنگ و هنر» که جامع‌ترين اسم براي وزارتخانه شماست، انتخاب شود و سازمان تبليغات و ارشاد اسلامي هم از پسوند ارشاد اسلامي بهره وافر ببرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.