|

پایان رویای عثمانی‌گری ترکیه

هیچ‌کس انتظار نداشت اخوان‌المسلمین به این زودی سقوط کند. آن هم بعد از سخنان «عبدالفتاح السیسی» وزیر دفاع در روز دوازدهم می ‌در برابر هنرمندان که در آن بر ایجاد یک راه‌حل توافقی و مسالمت‌آمیز بین نظام حاکم و مخالفان تاکید داشت. او در آن سخنرانی گفت: «اگر ارتش به خیابان بیاید تا نظام را عوض کند، مصر 40سال به عقب برخواهد گشت.» بنابراین دیگران را تشویق می‌کرد که بدون دخالت ارتش به توافق برسند و می‌گفت 15 ساعت در صف جلوی صندوق‌ها ایستادن بهتر از این است که کشور ویران شود. این خود بهترین نشانه‌ای است بر اینکه برکناری رییس‌جمهور «مرسی» یک اقدام ملی و در پاسخ به خواسته‌های مردم بوده است نه توطئه‌ای ازپیش‌طراحی‌شده وگرنه السیسی به این صراحت نمی‌گفت به فکر کودتای نظامی نباشید. اخوان‌المسلمین فرصتی طلایی برای حکومت داشت و اگر حتی به شیوه «رجب طیب اردوغان» رفتار می‌کرد می‌توانست برای ده‌ها سال در مصر فرمانروایی کند. اردوغان تنها کسی بود که از حوادث سی‌ام ژوئن مصر برآشفت و برعکس سایر رهبران جهان آن را کودتا نامید و علیه نظامیان مصری حرف زد. او به کودتاهای ترکیه اشاره کرد و وعده داد که رهبران کودتاها حتی اگر زمانی هم بر آنها گذشته باشد روزی محاکمه خواهند شد. به نظر می‌رسد خشم و عصبانیت اردوغان به دلیل عملکرد بد اخوان‌المسلمین بود. دلیل دیگرش اینکه اردوغان دریافت با شکست اخوان در مصر دیگر آن رویای عثمانی‌گری در منطقه به پایان رسیده است. رویای عثمانی‌گری به بلندپروازی‌های اردوغان برای احیای امپراتوری عثمانی گفته می‌شود که در سال 1927 به‌وسیله «کمال آتاتورک» از بین رفت. از سوی دیگر این سراسیمگی اردوغان ناشی از نگرانی او در داخل ترکیه بود و می‌ترسید که ارتش ترکیه نیز دست به اقدامی مشابه در این کشور بزند. اردوغان خود به چشم دیده بود که چگونه ارتش علیه نخست‌وزیری «نجم‌الدین اربکان» پدر معنوی اسلام سیاسی در ترکیه کودتا کرد و او را سرنگون ساخت. اربکان کسی بود که با رسیدن به نخست‌وزیری خواستار نزدیکی به ایران و فاصله گرفتن از تفکر به گفته خودش «غرب کافر» بود. چند ماه بعد از برکناری اربکان بود که اردوغان در سخنانی بین طرفدارانش گفت: «مساجد ما پادگان‌های ما. گلدسته‌ها سرنیزه‌های ما و نمازگزاران سربازان ما هستند.» اردوغان به‌خاطر بیان این سخنان به زندان افتاد. اما چهارماه بعد آزاد شد و بعدها در سال 2003 توانست در ترکیه به نخست‌وزیری برسد. طی 10سال گذشته وی توانست روزنامه‌نگاران بسیاری را به زندان اندازد و جلو آزادی بیان را بگیرد و در قانون اساسی دست برد. آن هم به این دلیل که قانون اساسی فعلی امکان نامزدی او را برای نخست‌وزیری آینده مجاز نمی‌دانست. اما در عین حال او دستاوردهای مهمی در زمینه اقتصادی داشت که برای هیچ‌کس قابل انکار نیست. اخوانی‌ها در مصر نیز تمام تلاششان این بود که قدرت را قبضه کنند و رسانه‌ها را در خدمت خودشان درآورند. اما وضعیت اقتصادی کشور فاجعه‌بار بود و آنها برای حل این مشکل هیچ کاری نکرده بودند.
منبع: الاهرام

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.