|

پيامبر نقابدار

کتاب «مقنع و سپيدجامگان» نوشته پاتريشيا کرون و ترجمه مسعود جعفري‌جزي توسط نشر ماهي منتشر شد. «پاتريشيا کرون» متولد 1945، پژوهشگر و استاد مطالعات ايران و اسلام در موسسه تحقيقات عالي پرينستون است و پيش از اين کتاب، «تاريخ انديشه سياسي در اسلام» از وي به فارسي ترجمه شده است. «مقنع و سپيدجامگان» در چهار فصل نوشته شده است: فصل اول به توضيح شخصيت و زندگي مقنع و مرام و مسلک او و پيروانش مي‌پردازد. در فصل دوم تصحيح انتقادي داستان مقنع در تاريخنامه طبري و مقايسه تطبيقي آن با منابع تاريخي ديگر صورت گرفته است. «سپيدجامگان به روايت ابوتمام» که از داعيان اسماعيلي است و «ابوتمام و سپيدجامگان» فصل‌هاي بعدي کتاب‌اند. اين کتاب مي‌کوشد پرتو تازه‌اي بر زندگي و شخصيت رازآلود مقنع بيندازد. مقنع هشام بن حکيم مروزي که در قرن دوم هجري قمري مي‌زيست. رهبر جنبش شورشيان در سُغد و اصالتا اهل بلخ بود. او همراه با ابومسلم خراساني در به قدرت‌رسيدن عباسيان و براندازي بني‌اميه تلاش بسيار کرد، اما پس از خيانت و کشته‌شدن ابومسلم، از بني‌عباس روي‌گردان شد و با ادعاي پيامبري، جنبش سپيدجامگان را بنيان گذاشت. در بخشي از مقدمه کتاب آمده است: «مقنع که در منابع غربي با لقب پيامبر نقابدار شهرت دارد، در تاريخ و ادبيات ايران به سيمايي افسانه‌اي تبديل شده است.» در منابع مختلف درباره مهارت مقنع در جادوگري سخن گفته شده است. او که مردي درس‌خوانده و عالم به شمار مي‌رفت پس از مرگ عبدالجبار الازدي، دستگير شد و مدتي در بغداد زنداني بود تا اينکه آزاد شد و به خراسان بازگشت. مقنع پس از مدتي دوباره به تبليغ آيين خود دست زد و جنبشي تازه را شکل داد. درباره مقنع روايت‌هاي متفاوتي وجود دارد، گفته شده ياران وي رنگ سپيد را در برابر رنگ سياه لباس عباسيان انتخاب کردند. درباره مرگ وي نيز گفته شده پس از سقوط حصار بيروني پناهگاهش خود را در تنور مي‌اندازد تا بسوزد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.