از كاخهاي گرجي تا گالری «۹»
روزهاي سرشار از دوستي
كامران عدل
قسمت دوم:
از فردای آن شب كه به تفليس رسيدم، کارم شروع شد. نهتنها در خود شهر، بلکه به سایر شهرهای گرجستان که در آنها آثار ایرانی وجود داشت هم سر زدم. در تمام این مسافرتها پروفسور تیمور همراهم بود. میراندا هم که میانداری میکرد با ترجمههایش. در طول تمام مسافرتها، صدای خنده ما تا مسافت زیادی پخش میشد.
برخورد و استقبال در همه جا بینظیر بود. در موزه شرقشناسی تفلیس که در آنجا تابلوها و آثار ایرانی نگهداری میشدند و به خاطر آنها بود که «شهریار عدل» به تفلیس میرفت، با استقبال خانم ایرنا کوشوریدزه (Irina Koshoridze) رنگوبویی گرفت که سرشار از محبت و دوستی بود. هم من و هم آنها احساس میکردیم که از یک خانواده هستیم. وقتی از کاخهای پادشاهان گرجستان که در دربار شاه عباس بودهاند عکاسی میکردم، در نگاه مسوولان این کاخها احساس مسوولیتی میدیدم که خودمان در مورد آنها نداریم. آنها با چشمانشان میگفتند: میبینی که چه خوب از ارثیه فرهنگی شما نگهداری میکنیم؟ ما، در آن هنگام ایرانی و گرجی نبودیم. یک چیزهایی ما را وصل میکرد که هم از ته معدههایمان غلیان میکرد و هم از ته قلبمان، که ضربانباناش دو برابر میشد و هم، از اعماق مغز ما سرچشمه میگرفت. هیچ وقت در کشور خودم این احساس را نکردهام. در کشور خودم، هرکجا که پایم را میگذارم، بدهکار هستم. باید خواهش کنم؛ و سرانجام، «طبق» یک چیزی که آن «طبق» یک ضابطهای است که گردنگیر انسان است، کارم را «جلو!؟» میببرم.
برای خرید مایحتاجم به سوپرمارکتی (یعنی سوپرمارکت و نه سوپرمارکت دریانی) مراجعه میکردم که در جنوب شهر قدیم تفلیس قرار داشت. اسمش «پوپوولی» بود. کلمهای مشتق از کلمه Populaire فرانسه= مردمی، که بازماندهای از انقلاب کبیر 1879 فرانسه است که وارد ادبیات انقلابی جهان شده است. در راه رفتوآمد بین این سوپر و خانهام یک گالری وجود داشت به نام گالری «9». سه تا پنجره به بیرون داشت و از این پنجرهها من تابلویی از لنین را میدیدم که روی آن کارهایی انجام شده بود. یک روز داخل گالری شدم. صاحب آن، زن میانسالی بود، که بعد فهمیدم اسمش «مارینا» است؛ و در مسکو درس خوانده بود. خودم را به او معرفی کردم و یک سیدی از کارهایم را به او نشان دادم. به همراهم یک سیدی هم از کارهای علیخان حاکم داشتم. وقتی سیدی علیخان را دید، گفت: من به شما وقت نمایشگاه میدهم، ولی قول بدهید که در گالری دو، عکسهای علیخان را هم پروژکسیون کنید. قبول کردم و قرار شد که در ماه نوامبر، یک نمایشگاه عکس در گالری 9، برگزار کنم. در اینجا نمیخواهم از برگزاری نمایشگاهم برای شما بنویسم، ولی از حاشیههایی که در مسافرت دومم به گرجستان با آنها مواجه شدم
مینویسم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.