|

خالق «در جست‌وجوی زمان ازدست‌رفته» ۱۴۲ساله شد

«سحابی» همپای «پروست»

ابراهیم حقیقی

بی‌شک کتاب بسیار مهم «در جست‌وجوی زمان ازدست‌رفته» که شهرتی جهانی دارد و شاهکار «مارسل پروست» است، مهم است اما برای من به شخصه اهمیت این کتاب جدا از وجهه ادبیاتی‌اش، در دو مورد دیگر هم هست. یکی انتشار این کتاب به زبان فارسی و ترجمه‌اش که توسط «مهدی سحابی» انجام شد و او با وجود ترسی که اغلب مترجمان از نزدیک‌شدن به این کتاب داشتند، جرات بسیاری کرد و سخنی که دیگران می‌گفتند که این کتاب قابل ترجمه به فارسی نیست را نقض و از اذهان پاک کرد. اهمیت دیگر هم برای من همین است که «سحابی» با ترجمه این کتاب ثابت کرد که مترجم بسیار توانمندی است و در این بین «سحابی» برایم مهم‌تر از «پروست» است. شاید به این دلیل که من او را از نزدیک می‌شناختم. او هم مترجم، هم نویسنده و هم نقاش بسیار بزرگی بود و پیش از همه اینها انسانی شریف بود و صددریغ و حیف که زود از میانمان رفت، آن هم درست در زمانی که در همه هنرهایش به پختگی رسیده بود و وقت به ثمر رسیدن آثار تازه‌اش بود. سال‌های سال با او زندگی کردم و دیدم با وجود اینکه در ایران آدم‌های استثنایی در حوزه فرهنگ و هنر کم داریم، «سحابی» چطور یکی از همین استثناها بود و وقتی از دست رفت متاسفانه جایگزینی برایش نداشتیم.
«سحابی» اتفاق بزرگی در ادبیات ایران رقم زد. همه جای جهان شاید خیلی از هنرمندان کارهای بزرگی بکنند اما با وجود تنگناهای پیش‌رو، «سحابی» کاری کرد کارستان. به همین دلیل اهمیت «سحابی» در این بین برای من از «پروست» بیشتر است. این به آن معنا نیست که «پروست» آدم کوچکی است بل به این معناست که «مهدی سحابی» هم همپای او انسان بزرگی است. درباره اهمیت «پروست» و «درجست‌وجوی زمان ازدست‌رفته» اهالی ادبیات بسیار گفته‌اند. من اما از این حیث مسرورم که به بهانه انتشار این کتاب از نشر مرکز با «سحابی» همکاری کردم و طراح جلد این مجموعه بودم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.