|

مرگ مولف

«شهناز» سرچشمه جوشان موسیقی
علی‌اکبر شکارچی
شعر بختیاری: هیچ کهی چی دلِ مو/ برف بُرس نی وُنه
برفِ کهنه‌س نی‌روئه/ نونه ایونه
ترجمه: هیچ کوهی مثل من برفِ غم بر آن نمی‌بارد/ برف کهنه‌اش نرفته، برف تازه می‌بارد
مگر روح و روان انسان چقدر تحمل دارد؟ چقدر تحمل دارد که هنوز غم و اندوه مرگ استاد حافظی، همساز استاد شهناز، بر دل عاشقان نغمه‌پردازی آن زنده‌یاد را بر سینه دارند و امروز پی‌درپی پیام می‌آید: «شهنواز تار، استاد بی‌همتای تار، یگانه تارنواز ایران، جلیل شهناز،‌ دارفانی را وداع گفتند.»
باور کنید در راه آمدن از لواسان به تهران برای کلاس، پیغام درگذشت او را شنیدم. بی‌اختیار با نغمات و اشعار بختیاری، مویه خواندم و گریستم.
استاد شهناز فرزند خلف موسیقی این سرزمین بود. او چشمه جوشان موسیقی بود که بی‌وقفه می‌جوشید و جاری می‌شد. بسیار متاسفم که امروز جان و روان او پس از عمری، به سربلندی، به دیار ابدی جاری شد.
یادش گرامی و اندوه مرگ او و استاد حافظی برای علاقه‌مندان به موسیقی آنان تحمل‌پذیر باد.
---------------------------------------------------
«تار» عجین با نام «شهناز»
کیوان ساکت
بسیار متاسفم و این ضایعه اسفناک را که از دست دادن یکی از قطب‌های موسیقی ایرانی بود بر جامعه فرهیختگان ایران تسلیت عرض می‌کنم. بسیار متاسفم که به فاصله 10 روز دو نفر از چهره‌های برتر موسیقی یعنی استاد فریدون حافظی و استاد جلیل شهناز را از دست دادیم و موسیقی وطنمان به‌ناگهان دچار فقدان بزرگی شد. هربار خبر درگذشت یکی از این استادان را می‌شنوم از ته دل آرزو می‌کنم و با خود می‌گویم که امیدوارم این اتفاق، دیگر نیفتد اما متاسفانه در همین یک سال گذشته پنج، شش نفر از هنرمندان بزرگ عرصه موسیقی کشورمان را از دست دادیم و این باعث تاسف و تاثر من است و باز باید به جامعه موسیقی ایران در این بابت تسلیت بگویم. جایگاه استاد شهناز در موسیقی ایران بسیار بالا و والا بود. از نسل گذشته کسانی که موسیقی را به‌طور حرفه‌ای دنبال می‌کردند به نیکی می‌دانند که ایشان یکی از گنجینه‌های موسیقی ایران بودند. مثل استاد کسایی، ذوالفنون، خرم و... که در این یک سال از دستشان دادیم و تا ابد جایگزین نخواهند داشت. مخصوصا که استاد شهناز یکی از بزرگان تارنوازی بودند و سال‌ها باید بگذرد شاید کسی همچون او دوباره تکرار شود که با توجه به وضعیت کنونی واقعا بعید است که مامِ گیتی شخصی چون او را باز در ایران بزاید. فقدان پیوسته هنرمندان ضربه‌ای جدی به موسیقی اصیل ما وارد می‌دارد. امید که روح همه این استادان در آرامش باشد.
--------------------------------------------------------
«شهناز» نام درخشان موسیقی ایران
داریوش پیرنیاکان
باید بابت درگذشت استاد شهناز نه‌فقط به جامعه هنری بلکه به همه جامعه ایرانی تسلیت گفت. چرا که استاد شهناز یکی از ماندگارترین و تاثیرگذارترین استادان موسیقی ایرانی بود که متاسفانه دیروز او را از دست دادیم. جای تاسف دارد که بزرگان موسیقی ما در این مدت اخیر، ما را تنها می‌گذارند. استاد شهناز چند سال پس از تاسیس رادیو ایران در کنار بزرگانی چون محجوبی و صبا به نوازندگی پرداختند و جزو معدود نوازندگانی بودند که آثار گرانبها و
پر ارزشی از خودشان برجا گذاشتند. ایشان با شیوه و سبکی که مبدعش بودند تاثیر چشمگیری حتی بر جوان‌های نسل‌های بعد از خودشان گذاشتند. ایشان در ملودی‌پردازی و خلق ضربی‌ها و چهارمضراب‌ها در دستگاه‌های مختلف موسیقی، یکی از سرآمدان این عرصه هستند. به قول استاد پایور: «جلیل شهناز چکیده موسیقی ایرانی است.» استاد شهناز ملودی‌های زیبایی خلق کردند که بر تارک موسیقی اصیل ایرانی تا ابد خواهد درخشید و بر آیندگان نیز تاثیر خواهد گذاشت. استاد شهناز یکی از پرکارترین موزیسین‌های نسل رادیو بودند. تکنوازی‌های او جاودان هستند. همه اینها، دلیلی بر استاد بودن و یگانه بودن ایشان در تاریخ هنر ماست. ایشان جزو ماندگارترین استادان موسیقی ایرانی، مخصوصا در تارنوازی هستند. امیدوارم روحشان در آرامش باشد. ----------------------------------------------------------
«شهناز» گنجینه موسیقی ایرانی
سالار عقیلی
بسیار متاسفم و این ضایعه اسفناک را که از دست دادن یکی از قطب‌های موسیقی ایرانی بود بر جامعه فرهیختگان ایران تسلیت عرض می‌کنم. بسیار متاسفم که به فاصله 10 روز دو نفر از چهره‌های برتر موسیقی یعنی استاد فریدون حافظی و استاد جلیل شهناز را از دست دادیم و موسیقی وطنمان به‌ناگهان دچار فقدان بزرگی شد. هربار خبر درگذشت یکی از این استادان را می‌شنوم از ته دل آرزو می‌کنم و با خود می‌گویم که امیدوارم این اتفاق، دیگر نیفتد اما متاسفانه در همین یک سال گذشته پنج، شش نفر از هنرمندان بزرگ عرصه موسیقی کشورمان را از دست دادیم و این باعث تاسف و تاثر من است و باز باید به جامعه موسیقی ایران در این بابت تسلیت بگویم. جایگاه استاد شهناز در موسیقی ایران بسیار بالا و والا بود. از نسل گذشته کسانی که موسیقی را به‌طور حرفه‌ای دنبال می‌کردند به نیکی می‌دانند که ایشان یکی از گنجینه‌های موسیقی ایران بودند. مثل استاد کسایی، ذوالفنون، خرم و... که در این یک سال از دستشان دادیم و تا ابد جایگزین نخواهند داشت. مخصوصا که استاد شهناز یکی از بزرگان تارنوازی بودند و سال‌ها باید بگذرد شاید کسی همچون او دوباره تکرار شود که با توجه به وضعیت کنونی واقعا بعید است که مامِ گیتی شخصی چون او را باز در ایران بزاید. فقدان پیوسته هنرمندان ضربه‌ای جدی به موسیقی اصیل ما وارد می‌دارد. امید که روح همه این استادان در آرامش باشد.
-----------------------------------------------------------
پدر تار ایران سهراب پورناظری
استاد شهناز در یک کلام، عصاره موسیقی سنتی ایران است. کسی که پیوندی می‌دهد بین تکنیک و احساس و تارنوازی را از گذری عبور می‌دهد و برای همیشه ماندگار می‌شود. مهم‌ترین ویژگی او این است که در زمان خودش تحول اساسی در بداهه‌نوازی شکل می‌دهد که با یک تسلط ویژه‌ای که او روی گوشه‌ها و ردیف موسیقی ایرانی داشت، نوعی موسیقی متنوع به لحاظ ریتمیک و ملودیک از موسیقی ایرانی را ارایه می‌دهد. تسلط او در نواختن قطعات ضربی به‌خصوص در بداهه، تکرارنشدنی است. بسط و گسترش جمله‌ها، اینکه بتواند شیره یک ملودی را بکشد و هر جمله را بدون تکرار پرورش بدهد، او را در موسیقی یکه‌تاز می‌کند. او در زمان خودش بی‌نظیر ظاهر می‌شود. تسلط او بر سازهای دیگر و در آواز سبب می‌شود ملودی‌اش چندبعدی باشد. فرم مضراب‌نوازی او ویژه است. حرکات دست چپ او بی‌نظیر است. تا قبل از او کسی این‌گونه نبوده و پس از او دیگر کسی اینچنین نخواهد بود. او به شیرین‌ترین شکل، بداهه‌نوازی می‌کرد و در آن واحد ملودی‌ها و ریتم‌های عجیب خلق می‌کرد.
او پدر تار ایران بود. جای او خالیست.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.