|

تغيير وضع موجود، مشاركت انتخاباتي مي‌طلبد

اميد اقتصاد به صندوق‌ها

جمعه سرنوشت کشور دوباره در فصلی تازه رقم می‌خورد. هشت‌سال گذشته اصولگرایی مقدرات کشور را رقم‌زد. حاصل این تسلط در اقتصاد رشد همه شاخص‌های نگران‌کننده و منفی بود. تورم، نقدینگی و شاخص فلاکت در این دو دولت به شکل بی‌سابقه‌ای افزایش از خود نشان دادند، امروز سوال اصلی این است که تردید در مشارکت مردم در انتخابات و اینکه کاندیدای جریان اصلاحات و اعتدال که امروز یک‌کاسه شده‌اند به دولت راه نیابد. چه سرنوشتی می‌توان برای کشور متصور شد؟ اهالی اقتصاد و کارشناسان این حوزه امروز به این موضوع گزارش «شرق» پاسخ گفته‌اند:
بخش مهمی از اقتصاد متاثر از تحریم‌های بین‌المللی
عباس عبدی
بحث و مشکل اصلی کشور سیاست داخلی و خارجی است. مشارکت مردم و نتیجه انتخابات باید در جهتی باشد که مشکلات این دو حوزه را حل کند. فقط در این صورت اقتصاد به روال عادی خود بازمی‌گردد. مشکل اصلی اقتصاد ایران، در سیاست کشور نهفته است. در واقع نه‌تنها در بخش اقتصاد دچار کمبود منابع نیستیم؛ بلکه در برخی موارد مشکلات اقتصادی به‌دلیل حجم بالای منابع و مدیریت نادرست آنهاست. مشکل اصلی اقتصاد کشور، زیرساخت‌های سیاسی و نیروهای فعال آن است که نمی‌توانند درست عمل کنند. هرچه پایه‌های سیاسی کشور قوی‌تر و مستند به حمایت‌های مردمی باشد، به همان نسبت نیز می‌تواند اقتصاد را بهبود بخشد. در دنیای کنونی، بخش مهمی از اقتصاد ایران متاثر از روابط خارجی و تحریم‌های بین‌المللی است. در این شرایط بدون حل مسایل سیاسی، مشکلات اقتصادی حل نخواهد شد. یک سیاستمدار باید این مشکلات را حل کند اما بدون اقتدار لازم و حمایت و پشتوانه مردم، نمی‌تواند نمایندگی لازم را برای انجام این کار داشته باشد. در چنین شرایطی نمی‌توان امیدی به بهبود داشت. در فضای کنونی ایران، باید توجه داشت که هر سیاستی انتخاب می‌شود، اگر مبتنی بر حمایت مردم و هماهنگ با آن باشد، می‌تواند به اقتصاد کمک کند. در انتخابات پیش رو مردم باید دقت کنند که از میان نیروهای موجود، کدامیک می‌توانند کار از پیش ببرند و مشکلات را حل کنند. کسانی که وعده‌های 90روزه و چند ماهه برای حل مسایل و احیای اقتصاد کشور می‌دهند، یا آگاهانه خلاف‌واقع می‌گویند یا نسبت به مشکلات و مسایل، ناآگاه هستند. همچنین کسانی که با مواضع تندروانه خود می‌خواهند در جهتی حرکت کنند که تحریم‌ها را تشدید کنند یا نسبت به تاثیرات آن بی‌توجه هستند، یا درکی از روابط اقتصادی ندارند یا واقعا می‌دانند و نمی‌خواهند آن را بیان کنند. هیچ‌کس راضی به فروختن منافع کشور نیست، اما آیا این مشکلات با دعوا حل می‌شود؟ در مقایسه زمان کنونی با دوره‌ای که تحریم‌ها به این شدت نبود و امکان جابه‌جایی منابع ارزی کشور وجود داشت، آیا وضعیت اقتصادی مشابهی داشتیم؟ در زمان کنونی، کسانی که بر طبل سیاست خارجی با تنش و تندی می‌کوبند، رای نمی‌آورند، ضمن آنکه خدمتی نیز به ایران نمی‌کنند.
چشم تحریم‌کنندگان به انتخابات یازدهم
احمد توکلی- نماینده تهران
انتخابات ریاست‌جمهوری با هر میزان از آرا در نهایت برگزار می‌شود. اما میزان حضور یا عدم‌مشارکت مردم در این انتخابات عواقبی دارد که نمی‌توان به راحتی بر آن چشم پوشید. تحلیل‌های محتوایی نشان داده که در هر انتخاباتی، قشر کارگر بیشترین مشارکت را داشته و کارخانه‌داران و کارفرمایان جزو کمترین شرکت‌کنندگان بوده‌اند. با این تحلیل می‌توان نتیجه گرفت که در صورت پایین‌بودن تعداد مشارکت‌کنندگان، سهم قشر دوم عملا کاهش می‌یابد. با توجه به آنکه قدرت تحلیل برنامه‌های سیاسی، اقتصادی و اجتماعی در بین اقلیت کارفرما و دانشگاهیان بیشتر است و گروه کارگر غالبا بر اساس مسایل احساسی، کاندیدای مورد نظر خود را بر می‌گزینند؛ لذا افت مشارکت می‌تواند به مفهوم انتخاب فردی باشد که در بین نامزدها اصلح‌ترین نیست. علاوه بر آن هرچه تصاحب کرسی ریاست‌جمهوری با آرای بیشتری صورت گیرد؛ رییس دولت با اقتدار بیشتری در مجامع بین‌المللی به‌ویژه در شرایط بحرانی کنونی می‌تواند ظاهر شود. در حال حاضر تحریم‌کنندگان به انتخابات دور یازدهم چشم دوخته‌اند. میزان آرای بالای مردم با زدن مهر تایید یک ملت به انتخابات، می‌تواند رییس‌جمهور آینده را در مذاکرات دیپلماتیک با توفیق بیشتری همراه کند. اینکه رییس‌جمهور آینده نماینده انتخابی 30میلیون‌نفر باشد یا 10میلیون‌نفر در اقتدار دیپلماتیک او بسیار اثرگذار خواهد بود. از آنجا که مذاکرات بین‌المللی در وضعیت اقتصاد و حفظ امنیت کشور تاثیر بی‌چون و چرایی دارد بنابراین هر عقل سلیمی اقتضا می‌کند فارغ از جنجال‌های سیاسی داخلی و اختلافات جناحی، برای بهبود شرایط اقتصاد خود هم که شده، اثر انگشت خود را پای برگه انتخابات بزنند. آنچه در طول سال‌های اخیر انجام گرفته است، نقدینگی را در کشور بالا برده، واردات آزاد شده، رانت‌خواری‌ها در شکل بسیار گسترده‌ای رشد کرده و در نهایت تورم، عرصه زندگی را به مردم تنگ کرده است. در این مدت نه‌تنها قدرت خرید مردم با افت بسیار شدید مواجه بوده بلکه به دلیل ضعف بنگاه‌های تولیدی، بیکاری در جامعه فراگیر شده است. این اتفاقات بحران‌هایی را ایجاد کرده که امکان رفع آن با روش‌های معمول وجود ندارد. هرچند بهره‌گیری از نوابغ این حوزه نیز نمی‌تواند در مدت کوتاه چهار سال، بهبود وضع اقتصاد را به دنبال داشته باشد اما مدیریت فردی که با برنامه‌ریزی جامع‌تری نسبت به باقی افراد به میدان آمده می‌تواند روزنه امیدی را برای آینده کشور ایجاد کند. از این رو رسالت هر فردی است که برای انتخاب فرد اصلح، تمام تلاش خود را به کار بندد.
انتخابات و اقتصاد قهر
حسن طایی- عضو هیات علمی دانشگاه علامه‌طباطبایی
اقتصاد قهر می‌گویم چونان اقتصاد فقر و چنبره درماندگی و استیصال. دقیقا به همان دلایلی که باید از فقر نجات یابیم و به سوی زندگی روزنه‌های تدبیر و امید را به روی خود بگشاییم، باید از قهر نیز پرهیز کنیم. قهر با جامعه و سرنوشت خویش نه در گذشته‌های دور و نه در دوران اخیر هیچ گره‌ای را از زندگی اجتماعی ما نگشوده است که این بار با قهر از انتخابات بخواهیم برای خود شخصیت اجتماعی یا نوعی فهم و درک ویژه قایل شویم. فقر یعنی گرسنگی، بی‌پولی، بیکاری، بی‌سوادی و فقدان دسترسی به مراقبت‌های بهداشتی. فقر یعنی نبود امکانات لازم برای ادامه زندگی، فقر یعنی تبعیض، نابرابری، فقر یعنی نبود حقوق یا صلاحیت قانونی. قهر با تعیین سرنوشت یعنی همان کناررفتن از حیات و گردونه زندگی اجتماعی و پایدار ساختن فقر. می‌دانیم که امر مشارکت در امور اجتماعی و تاثیر در سرنوشت خویش دارای دو جنبه فرصتی و جنبه فرآیندی است. اینک بسیار خوشحال هستیم که هنوز هر چهار سال یک‌بار فرصت می‌یابیم که دوباره عزمی نو کنیم، برای بهبود وضعیت زندگی فردی و اجتماعی‌مان، اگرچه در جوانی به جان‌سختی‌مان اینقدر باور نبود و تصور نمی‌کردیم که پس از چند بار شروع‌کردن و ساختن و از دست‌دادن، در میانسالی برای دوباره ساختن تلاش مجدد کنیم. اینک که جنبه فرصتی مهیا شده است با تمام توان بکوشیم با دعوت همگانی برای شرکت در انتخابات و رای به نامزد موردنظر (به‌مثابه برنامه موردنظر) در جنبه فرآیندی برای سازندگی و آبادی میهنمان و مشارکت در نیل به برنامه و اهداف مطلوب خود، همفکران و هموطنانمان سهیم باشیم.
گارد نگیریم
ابراهیم جمیلی - عضو اتاق بازرگانی ایران
مشارکت عمومی در عرصه انتخابات، منجر به انتخاب فردی می‌شود که برتر از دیگران است و این امر رونق را به اقتصاد بازمی‌گرداند؛ رونقی که مدت‌هاست از اقتصاد ایران رخت بسته است. از دیروز که ائتلاف یا انصراف برخی از کاندیداها نهایی و اعلام عمومی شد، گویی اعتماد عمومی به جامعه بازگشته است. ابعاد این اعتماد به اقتصاد یا بهتر بگوییم بازارهای ارز و سکه نیز کشیده شد به طوری که سه‌شنبه کاهش محسوس قیمت دلار و سکه به خوبی نمایان بود. این در حالی است که قیمت اونس طلا در بازارهای جهانی با افزایش همراه بود و ریزش قیمت‌ها در داخل کشور که همسو با بازارهای جهانی نیست، فقط به همین دلیل حادث شده است. انتشار اخباری از این دست که به مشارکت عمومی مردم می‌انجامد، می‌تواند در ابعاد بزرگ‌تری منجر به انتخاب فرد اصلح و کاردان و در نتیجه، بهبود فضای اقتصادی کشور شود. گاردگرفتن نسبت به انتخابات و عدم مشارکت در آن، فقط دامنه التهابات را گسترده‌تر می‌کند و التهاب اقتصاد هم جز خرابی و ویرانی، چیز دیگری در بر ندارد.
التهاب تمام می‌شود
محمدرضا بهرامن - نایب‌رییس خانه معدن
کشور در شرایط فعلی با التهاب مواجه است و این التهاب در تمام بخش‌های کشور اعم از اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و... دیده می‌شود. برای پایان‌دادن به این التهابات و رسیدن به آرامش، نیاز است که فرد اصلح انتخاب شود آن هم با اکثریت آرای مردم. کاندیداهای متعددی از طریق رسانه‌ها برنامه‌های خود را بیان کردند و حالا نوبت به مردم است که با توجه به نوع نگرش و خواسته‌های خود کاندیدای مورد نظر خود را برگزینند و مطالبات صنفی خود را از او طلب کنند. در صورتی که هرکس با نگاه خود در عرصه انتخابات وارد شود، می‌تواند بر خروجی تعداد رای هریک از نامزدها اثرگذار باشد. اصلح‌ترین فرد هم که انتخاب شود، می‌تواند در عرصه بین‌الملل به‌خوبی ظاهر شده و مشکلات پیش‌روی تجارت خارجی ایران را حل‌وفصل کند. بنابراین حضور افراد در انتخابات، آن هم به صورت گسترده کاملا ضروری است. مشارکت در انتخابات مخالفت با ادامه روند نزولی موسی غنی‌نژاد - استاد دانشگاه صنعت نفت کسانی که نسبت به وضعیت موجود اقتصادی اعتراض داشته و تمایل به تغییر روند و شرایط کنونی دارند، می‌توانند با شرکت در انتخابات مانع ادامه وضع موجود و بدتر شدن شرایط اقتصادی شوند. عدم مشارکت مردم در انتخابات موجب می‌شود که یکی از کاندیداهای اصولگرا انتخاب شده و شرایط موجود ادامه پیدا کند. ادامه وضعیت کنونی یعنی شاخص‌هایی که نشان‌دهنده وضعیت نامناسب اقتصادی است، منفی‌تر از این خواهد شد. در روزهایی که کاندیداها به اعلام مواضع خود پرداختند، افرادی که برخاسته از تفکر اصولگرا هستند، علاوه بر اینکه بر وضعیت کنونی مهر تایید زدند، بر ادامه برنامه‌ها و راه قبلی نیز تاکید کردند. ادامه وضعیت کنونی، به معنای حرکت به شرایط بدتر از آن چیزی است که امروز در حال گذران آن هستیم. در صورتی که مردم از وضعیت اقتصادی ناراضی بوده و خواستار تغییر و اصلاح وضع موجود هستند، باید با مشارکت و رای دادن به کاندیدایی که معتقد به تغییر شرایط و اصلاح وضعیت کنونی و پارامترهایی است که در این سال‌ها آسیب دیده و به نقطه منفی حرکت کرده، مانع ادامه سیاست‌هایی که تاکنون اجرا شده، شوند. در عین حال باید در نظر داشت که اصلاح وضع موجود و احیای آنچه در این سال‌ها آسیب دیده، در کوتاه‌مدت و به سرعت امکان‌پذیر نبوده و نیازمند زمان، به‌کارگیری برنامه‌های مشخص با چشم‌انداز اصلاح و بهره‌گیری از نیروهای علمی و متخصص است. مشروعیت خلق کنیم سعید لیلاز - کارشناس اقتصادی در شرایط فعلی به جایی رسیده‌ایم که بدون اصلاحات ژرف در تمامی بخش‌ها دیگر قادر به ادامه كار نیستيم. در این گفته تردیدی وجود ندارد. بر اساس سند چشم‌انداز 20ساله قرار بود رشد اقتصادی سالانه به‌طور متوسط هشت‌درصد شود، متاسفانه در شش سال گذشته رقم رشد اقتصادی کمتر از این رقم بود. اگر سال‌های 91 و 92 را هم در نظر بگیریم، میانگین رشد اقتصادی در هشت سال دولت‌های محمود احمدی‌نژاد بیشتر از سه‌درصد نمی‌شود. در نتیجه این اتفاق اهداف سند چشم‌انداز 20ساله که قرار بود ایران را در سال 1404 تبدیل به قدرت اول منطقه کند، به همین آسانی از‌دست رفت. به‌جز این نیروی عظیمی به خیل بیکاران قبلی افزوده شده‌اند و از سوی دیگر حقوق‌بگیران هم در اثر فشار هزینه‌ها به تنگ آمده‌اند و اسفناک‌تر اینکه امیدی به بهبود این روند هم وجود ندارد زیرا در این سال‌ها سرمایه‌گذاری خاصی در کشور انجام نشده است. این وضع تنها زمانی اصلاح می‌شود که دولتی برخاسته از حداکثر مشروعیت زمام امور کشور را به دست گیرد. درواقع دولت‌ها باید برخاسته از حداکثر مشروعیت یا حداکثر قدرت باشند. تنها راه باقیمانده دولتی برخاسته از دل مردم است که حداکثر مشروعیت را به‌عنوان پشتوانه در دست دارد. مشروعیت هم زمانی به دست می‌آید که اکثریت مردم وارد عرصه سیاسی شده و کاندیدای اصلح را انتخاب کنند. در شرایط فعلی، کشور به فردی به‌عنوان رییس‌جمهور نیاز دارد که میانه‌رو و اعتدال‌گرا باشد و حسن روحانی کسی است که این ویژگی‌ها را به‌خوبی داراست. خروج از شرایط حاد منوط به عدد مشارکت است محمدحسین کریمی‌پور- کارشناس اقتصادی بدون تردید تمام تحلیلگران بر این عقیده که کشور در شرایط بسیار ویژه‌ای است؛ اجماع نظر دارند. در این شرایط خاص، انتخابات دور یازدهم ریاست‌جمهوری دو برونداد مهم خواهد داشت. در وجه اول میزان مشارکت مردم در سطح بین‌الملل بر تصمیمات دیپلماتیک جهان برای کشور اثر می‌گذارد و در بعد دوم نحوه حضور مردم، در سطح ملی بر میزان بهبود شرایط اقتصادی و اجتماعی اثرگذار خواهد بود. باید این نکته را همه در نظر داشته باشیم که کشور در شرایطی بسیار خاص قرار دارد و عدم مشارکت مردم در این واقعه سیاسی، تکلیف گزینه‌های سختگیرانه به ویژه طرفداران سیاست مقابله نظامی را تعیین می‌کند. به عبارت دیگر اگر حضور گسترده مردم در انتخابات ملموس باشد، به‌طور حتم غرب به حرکات رادیکال، مانند حملات نظامی دست‌کم تا دو سال آینده فکر نخواهد کرد. اما درصورتی که مشارکت نسبت به گذشته از افت قابل‌ملاحظه‌ای برخوردار شود؛ به عنوان یک ابزار گزينه جنگ مورد استفاده کشورهای تندرو مانند کانادا یا رژیم صهیونیستی قرار خواهد گرفت. بنابراین عدد مشارکت در جلوگیری از جنگ و برخوردهای شدید در سطح بین‌الملل بسیار اثرگذار خواهد بود. اما شق دوم مشارکت مردم، تعیین‌کننده آینده اقتصادی کشور خواهد بود. تبلیغات کاندیداها که با مناظره بین آنها و اعلام برنامه‌های‌شان همراه بود، به خوبی نشان داد که اختلاف معنی‌داری بین نظریات اقتصادی آنها وجود دارد. اینکه چه فردی برای مدیریت دولت در چهار سال آتی برگزیده شود؛ می‌تواند مشخص‌کننده امنیت اقتصادی، اجتماعی کشور در سال‌های آینده باشد. اعلام نظریات و برنامه‌های نامزدهای دور یازدهم انتخابات ریاست‌جمهوری حکایت از آن دارد که این دوستان در مبانی عمیق فکری و برنامه‌های اقتصادی و سیاسی تفاوت بسیاری با یکدیگر دارند. بنابراین با انتخاب فرد اصلح، می‌توان امید داشت که اقتصاد کشور، بهبود را تجربه کرده و مردم به امنیت اقتصادی و اجتماعی دست یابند. تفاوت این دوره با انتخابات دهم ریاست‌جمهوری در این است که علاوه بر آنکه انتخاب فردی کارآمد برای بهبود اوضاع کشور مهم است؛ حضور تک‌تک افراد و میزان مشارکت مردم در حفظ موجودیت کشور نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. به این ترتیب ورای اینکه به کدام گروه سیاسی معتقد باشیم همین که ایرانی هستیم برای شرکت در این انتخابات خاص، شرطی کافی است. با حداکثر آرا باید انتخاب کرد محسن بهرامی‌ارض‌اقدس - رییس کمیسیون تجارت اتاق بازرگانی ایران مقام‌معظم‌رهبری امسال را سال حماسه سیاسی و اقتصادی نام‌گذاری کردند و مردم تنها با رفتن پای صندوق‌های رای و انتخاب رییس‌جمهور اصلح می‌توانند حماسه سیاسی بیافرینند. رییس‌جمهور منتخب با حضور در عرصه سیاست بین‌المللی و اتخاذ تصمیم‌های درست می‌تواند اقتصاد داخل را هم شکوفا کرده و به این ترتیب حماسه اقتصادی را خلق کند؛ حماسه‌ای که فقط به پشتوانه رای ملت خلق‌شدنی است. رییس‌جمهور اصلح که مشارکت حداکثری مردم را دارد با سه تدبیر عزت، حکمت و مصلحت به‌راحتی می‌تواند تنش‌های به‌وجودآمده را کاهش داده و روابط ایران با کشورهای منطقه و اتحادیه اروپا را اصلاح کند و تحریم‌های نفتی و بانکی را به حداقل کاهش دهد. با رفع موانع تحریمی، صدور نفت به میزان قبل باز‌می‌گردد، اشتغال و درآمدهای عمومی بهبود می‌یابد، کسب‌وکار رونق می‌گیرد، تورم که بلای جان همه شده، نزولی می‌شود و تمامی مشکلات اقتصادی و معیشتی مردم به کمترین حد ممکن می‌رسد. در صورت عدم مشارکت مردم در انتخابات و حضور حداقلی، مشکلات مانند گذشته و با شدت بیشتری ادامه پیدا می‌کند. خروج سرمایه از کشور در مدار افزایش قرار می‌گیرد، فضای کسب‌وکار نحیف‌تر از قبل می‌شود و معضل بیکاری که الزاما باید در سایه رونق اقتصادی حل شود، با شدت فزاینده‌ای رشد کرده و دامن خانوارهای بیشتری را می‌گیرد. با استناد به تمامی این دلایل است که ضرورت حضور مردم ایران در پای صندوق‌های رای دوچندان می‌شود تا رییس‌جمهور اصلح با اکثریت آرا و با پشتوانه آرای حداکثری هم در داخل و هم در خارج از کشور حماسه بیافریند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.