مجسمه
سیروس ابراهیمزاده
هرگز کسی باور نمیکرد «عباس آرامی» مترجم صاحبنام به این زودیها جام رحمت را سر بکشد. البته یکی، دو سالی بود که به دروازه دنیای دراندشت آخرت رسیده بود، به آستانه هفتاد. ولی هنوز سرحال و شوخ و شنگ مینمود و به طنز میگفت منتظر اعجاز دانش و فناوری هزاره سوم است که کشف داروی بیمرگی را اعلام کند تا هرکس - چون او - قصد جاخوش کردن ابدی دارد کپسولش را به آسانی آسپرین از داروخانه بخرد و بالا بیندازد! همسر - بدون شک - وفادارش «پروانه» (از نقاشان مطرح معاصر) در سوگ زندهیاد اشکها ریخت و گریهها کرد و تا یک سال سیاه پوشید و عزلت گزید و با خویش و بیگانه نجوشید.
پس از اینکه مراسم باشکوه سالمرگ «عباس» به پایان رسید، خانواده و دوستان، زن عزادار شوهر مرده را وادار کردند که سیاه از تن برکند و به ضیافت زندگی بازگردد، بهویژه برادر کوچکتر بانوی بیوه که بیزحمت و بیکله سحرخیزیها از کامروایان زمانه بود، پای او را به شادخواریها و شبزندهداریها کشانید و دور از چشم تا ابد خفته در خاک «عباس» معاشران باکلاس دستودلبازی را برای همشیره هنرمند خویش دست و پا کرد.
سینهچاکترین هوادار هنر «پروانه» در دوره جدید زندگیاش مردی بود میانسال و بهغایت گشادهدست و پاستوریزه و بیبروبرگرد شایسته لقب «دکتر» بدون اینکه کسی از نام و نشان واقعی و تخصص دکتریاش باخبر باشد. آری وقتی مثل ریگ پول خرج میکنی کسی کنجکاو نمیشود که هستی و منبع درآمدت کجاست... . در نیازمندی و تنگدستی است که پتهات روی آب میافتد و هنگامی که از فرط پسی به «نان خالی و کتاب» افتخار میکنی، مخاطبان آشکار و پنهان به روی هم نگاه آنچنانی میکنند تا یکی بگوید: «بابا این دیگه کیه؟»
«پروانه» در میهمانی « دکتر» که بهمناسبت موفقیت نمایشگاه نقاشی اخیر او برپا شده بود چه خوش درخشید، همه از او و کارهایش ستایش کردند و خوشحال از اینکه 70درصد تابلوها همان روز افتتاحیه به فروش رفته است. شام و شربت و شیرینی و هدایای بسیار از سوی سورچرانان و میزبان دلباخته هنر و شخصیت نقاش خوب معاصر... . و بزن و بکوب و حرکات نیمهموزون تا بوق سگ. در پایان مجلس خیلیها برای رساندن «پروانه» سر و دست میشکنند ولی هنرمند برجسته ما حاضر نشد حتی «دکتر» افتخار رانندگی او را پیدا کند و خود به یک آژانس تاکسی آشنا زنگ زد.
پاسی پیش از سپیده صبح «پروانه» وارد آپارتمان خود شد. پس از درگذشت شوهرش نخستینبار بود که آنقدر دیر به خانه میآمد. وقتی در خانه را از پشت قفل کرد مثل همیشه به یاد «عباس» افتاد که بیش از حد محافظهکار و وسواسی بود و شبها شیر گاز و قفل در را چندینبار باز و بسته میکرد. به اتاق خواب رفت. پیش از هر چیز دکمه منشی تلفنی را فشار داد. پیغامی نداشت. دو شاخه دستگاه را از پریز کشید. جلوی آیینه نشست. گلوله پنبه را برداشت که آرایش خود را پاک کند. ناگهان صدایی شنید: «خوش گذشت؟» چقدر شبیه صدای شوهرش بود... . نه، خوابم میآید... . خیالاتی شدهام... دوباره: «گفتم خوش گذشت؟». لحن تحکمآمیز «گفتم» را خیلی خوب میشناخت، حتی پس از یکسال. به سرسرا برگشت. شتابزده تمام چراغهای خانه را روشن کرد. لحظهای ایستاد و بر خود مسلط شد. دوباره چراغها را خاموش کرد و به اتاق خواب بازگشت. «با این لباس رفته بودی میهمانی؟!». برای پروانه شکی باقی نماند که شوهرش در خانه است، مرده یا زنده. وقتی در سالن پذیرایی را باز کرد متوجه شد که چراغ هالوژن بالای سرمجسمه کوچک «عباس» را روشن گذاشته. مجسمه کار یکی از شاگردان شوهرش و یادگار زمانی بود که
او در دانشکده معماری انگلیسی تدریس میکرد. رفت که چراغ را خاموش کند. لبهای مجسمه تکانی خورد: «سلام!» پروانه لرزید و سپس نزدیکترین مبل را برای نشستن انتخاب کرد. «عباس، خودتی؟»
- آره خودم هستم.
- برای چی اومدی؟
- نیومدهام، بودهام... همیشه هستم. همهجا هستم. خیال کردی خبر ندارم که 70درصد تابلوهات رو «دکتر» خریده؟!
- اصلا همچین چیزی نیست! خاک گور هم کجخیالیات رو درمان نکرد؟... . و بگومگو و جنگ و دعوای زن و شوهری آنان آغاز شد و دقایقی ادامه پیدا کرد، تا اینکه «پروانه» در انفجار خشم فروخوردهای که یکسال تلنبار شده بود مجسمه سخنگو را از جا کند و از پنجره رو به کوچه سالن پذیرایی به بیرون پرتاب کرد و نشست به گریه کردن، در رثای دومین خاموشی شوهرش.
اتومبیل سفیدرنگ پاژرو در لحظههای پایانی شب سیاه جلوی خانه «پروانه» ایستاد. راننده پایین آمد. تایرها را نگاه کرد که خردهسنگهای شیشه مانند روی زمین پنچرشان نکرده باشد.
صفحه تصویر دستگاه «ببین کیه» در منزل پروانه روشن شد و زنگ در به صدا درآمد. پروانه وحشتزده برخاست. گوشی را برداشت و محتاطانه پرسید: «کیه؟»
- سلام پروانه خانم. من هستم. تلفن همراهتون رو جا گذاشته بودید. فکر کردم ممکن است دنبالش بگردید.
- سلام «دکتر» خیلی متشکرم. در رو باز میکنم بذارید تو راهرو، برمیدارم. ببخشید آمادگی پذیرایی از شما رو ندارم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.