|

دامنه‌های غیبت

علیرضا امیرحاجبی

هرچند هنرمعاصر ایران فراز و فرودهای بسیاری داشته و هنوز نیز دارد؛ اما برآیند این تحولات پی‌درپی بسیار درخشان و گاه شگفت‌انگیز بوده و ناظران داخلی و خارجی به این نتایج که آینه تمام‌نمایی از وضعیت کشورمان است اذعان دارند. دهه 70 شمسی زمان رشد و سپس شکوفایی نسل جوان هنرمندان ایران بود که با شکلی جدید از رسانه‌های بصری، سعی در بیان و نمایش هویت جمعی ایرانیان داشتند. صادق تیرافکن نیز یکی از همین هنرمندان بود. این گروه در جست‌وجوی مجدد چیزی بودند که اکثر ایرانیان، آن را در گذشته جست‌وجو می‌کنند. اما به نظر می‌رسد که همین گروه از هنرمندان، با دلایل مختلف توانستند این هویت جمعی که عناصر مختلفی نیز داشته و دارد را پیدا کرده و به نمایش گذارند. این عناصر بصری هویت‌ساز در گروه وسیعی ازجمله خط، لباس‌ها، مراسم، اشیا و بسیاری دیگر از پدیده‌های زندگی روزمره حضوری مستمر و پایدار دارند. هنرمندانی چون تیرافکن با درک و سپس کشف تاثیرات این عناصر بصری، توانستند بار دیگر آنها را وارد عرصه هنر معاصر کنند. تیرافکن ثابت کرد با وجود تکراری بودن این عناصر در هنر مدرن ایران، باز هم می‌توان از آنها به شکل و نحوه دیگری بهره برد. نکته جالب توجه این است که بسیاری بر این گمان بوده و هستند که نسل هنرمندانی چون تیرافکن به شکلی توسط تهاجمات فرهنگی، هویت‌زدایی شده‌اند و دیگر هیچ‌چیز جز ستایش از غرب در آثارشان باقی نمانده است و با ارتباط‌دادن هنرهای مدرن با انواع و اقسام لابی‌های کاذب، سعی در سرکوب هنر معاصر ایران کرده و می‌کنند. اما هنر تیرافکن و بسیاری دیگر از هم‌نسلان او ثابت کرد که هنرمند جوان بدون اتکا به منابع مالی وسیع که برخی دیگر در اختیار دارند و به این وسیله به مجیزگویی این و آن در آثارشان می‌پردازند، توانسته‌اند تا قلب معتبرترین موزه‌ها و گالری‌های جهان پیش رفته و هنر و جامعه معاصر ایران را به نمایش گذارند. این نسل، نماینده بی‌کم‌وکاست جامعه روبه‌رشد ایران است. حال، برخی با اتهام‌زنی‌های بی‌مورد در زمینه هنر مدرن و مفهومی به کجا خواهند رسید؟ خود می‌دانند و خدایشان. یاد صادق تیرافکن، این هنرمند بااستعداد و پرتلاش گرامی باد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.