ایران در «تاریخ سینمای جهان»
محسن خیمهدوز
با آنکه ایران جزو پنج کشور جهان است که همزمان با اختراع سینما، صاحب دوربین فیلمبرداری شد، و با آنکه ایران بر سینمای جهان تاثیر داشته و از سینمای جهان هم تاثیر بسیار پذیرفته، ولی تاکنون هیچ جایگاه شایستهای در تاریخ سینما نداشته و اساسا در بررسیهای تاریخی رسمی از تاریخ سینما، تقریبا نامی از ایران و سینمای آن نیست. به عبارت سادهتر ایران هنوز وارد تاریخ سینمای جهان نشده است. یک علت این وضعیت به کمکاری ایرانیان، بهویژه بیتوجهی مسوولان فرهنگی- هنری ایران در دورههای مختلف اجتماعی مربوط میشود که نتوانستند تاریخی معتبر در حد استانداردهای جهانی برای سینمای ایران تدوین و منتشر کنند. زیرا یا یکسره به رد سینمای متعارف مشغول بودند (دکتر هوشنگ کاووسی و مسوولان فعلی سینمای ایران) و یا در انتظار نشستند تا دیگران زحمت بکشند و ما را وارد تالار تاریخ سینما کنند! (مجموعه سینمای ایران و مسوولان دولتی امور سینمایی کشور). با این حال چند سالی است که هم در ایران و هم در جهان، توجهات به تاریخ سینمای ایران و جایگاه ایران در تاریخ سینمای جهان، بیشتر شده تا شاید ایران بیش از این از تعلل فقدان حضورش در تاریخ سینما زیان نبیند
و دیگر پرداختن به سینمای ایران در کتب و دانشنامههای بینالمللی سینمایی، فقط در حد یکی، دو پاراگراف و حداکثر در حد دو، سه صفحه نباشد. یکی از این تلاشها مجموعه 10جلدی»راهنمای تاریخ سینمای جهان» است که با عنوان:Directory of World Cinema Box sets از طرف انتشارات Intellect انگلستان منتشر شده است. مجموعهای که یک جلد آن بهطور مشخص به تاریخ سینمای ایران اختصاص دارد. امید است که این مجموعه گامی برای طرح درست تاریخ سینمای ایران در سطح جهانی باشد. بهویژه آنکه تاریخ سینمای ایران بهشدت نیازمند شناخت بخش«سینمای اندیشه» آن هم هست تا فقط به سینمای عامهپسند قصهگو منحصر نشود و سینمای عامهپسند قصهگویش هم البته با شبه فیلم یکسان گرفته نشود. اشتباهی که تاکنون انجام شده و موجب لطمه دیدن سینمای قصهگو در ایران هم شده است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.