|

منع ناشران؛ چرا؟

صالح نیکبخت . حقوقدان

در بازدید از نمایشگاه وقتی دنبال انتشارات «کویر» گشتم، متوجه شدم که این انتشارات برای سومین سال متوالی از شرکت در نمایشگاه و داشتن غرفه به صورت مستقل یا در غرفه‌ای دیگر، محروم شده است. این انتشارات در مواجهه با این محدودیت دست به اقدامی جدید زده و اعلام کرده کتاب‌های خود را در محل این انتشارت (خیابان قائم‌مقام فراهانی، کوی یکم، شماره 20)، با 20‌درصد تخفیف عرضه می‌کند.
این اتفاقی است که برای تعداد دیگری از ناشران هم مثل «روزنه»، «رسم»، «امید فردا»، «تیمورزاده»، «طرح نو»، «کتاب روشن»، «بقعه»، «جیحون» و «گام نو» هم پیش آمده؛ درحالی‌که ممنوعیت ناشران رسمی کشور از داشتن غرفه در نمایشگاه بین‌المللی کتاب، مطابق قانون نیست و مغایر حقوق شهروندی است.
با توجه به اینکه نشر کتاب از مسایل مهم فرهنگی است و از سوی دیگر، این، شغل بسیاری از کسانی است که به علت عشق و علاقه به مسایل فرهنگی به این کار روی آورده‌اند و سرمایه خود را در این راه به کار انداخته‌اند، ایجاد مانع برای ناشران، اتفاقی غیرقابل دفاع است. اتفاقا فعالیت در حوزه نشر از جمله مشاغل کارآفرین است و علاوه بر جنبه فرهنگی آن و روشنگری و بسط کتابخوانی که هدف نهایی هر انقلابی است - که صبغه فرهنگی داشته باشد - می‌تواند به نسبت سایر مشاغل، اشتغال بیشتری برای جویندگان کار در بخش چاپ، نشر و توزیع فراهم آورد. متاسفانه این اقدام وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مانند هر سال موجب نارضایتی کتابخوانان می‌شود.
از طرفی دیگر معلوم نیست چگونه از یک سو این وزارتخانه اجازه نشر کتاب به این گروه از انتشارات را نمی‌دهد یا از حضور آنان در نمایشگاه جلوگیری می‌کند و از سویی دیگر در نمایشگاه کتابی که عنوان بین‌المللی را هم برخود دارد، به هر کشوری اجازه شرکت می‌دهد. درحالی که تعداد آثار مورد عرضه برخی از این ناشران حتی به تعداد انگشتان دست هم نمی‌رسد. قابل توجیه نیست که این وزارتخانه از شرکت تعداد قابل توجهی از ناشرانی که در میان اقشار مختلفی از مردم شناخته شده‌اند، جلوگیری می‌کند و مانع فروش کتاب‌های آنان و گردش سرمایه در این بخش از صنعت نشر می‌شود. با این عمل در واقع از کار کسانی که در بخش‌های مرتبط نشر به کار اشتغال دارند جلوگیری می‌شود. با توجه به اینکه طبق قانون اساسی یکی از حقوق ملت حق انتخاب شغل است و هیچکس نمی‌تواند افراد را از اشتغال به شغلی که قانونی و مشروع باشد منع کند، این اقدام مانند برخی دیگر از اقدامات همچون انحلال خانه سینما و مجددا بازگشایی آن پس از گذاشتن آثار نامطلوب این اقدام، مطمئنا از سوی اهالی فرهنگ کشور، تایید نمی‌شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.