تارهای وابستگی انسانی
اشکان خطیبی
از من بپرسید، میگم آخر دنیاست. کافیه فقط یه نگاهی به وضعیت جهان بندازید تا دیگه منو متهم به بدبینی نکنید. اونور دنیا یکی میره بالای یه ساختمون و با هر فشنگش یکی از همشهریاشو به بهانه اینکه از نژاد خالص آریایی نیست، میفرسته سینه قبرستون، اینور دنیا تو آذربایجان و بوشهر زلزله میاد. اونور دنیا در خط پایان یک مسابقه دوی ماراتن که به انگیزه همبستگی مردم شهر برگزار شده، انفجار دو بمب انتظار دوندگان رو میکشه، اینور دنیا باز زلزله میاد. اینبار تو سیستان و بلوچستان. نزدیک خاش. چاه اشکمون خشک شد آنقدر که سوگوار هموطنانمون شدیم. خدا رو شکر میکنم. تنها به این دلیل که همیشه شرایط سخت، ما ایرانیها رو به هم نزدیکتر کرده. یادداشتی که در ادامه میارم تنها قسمتی از دلنوشته خواهرم «دره خطیبی» فیلمساز و نویسنده خارج از ایرانه که همدردی خودش رو فریاد کرده:
«چه کوتاه، چه سریع، چه بیصدا و ناگهانی خواب کودکان این سرزمین آشفته میشود. حتی تصورش هم سخت است، که شب در آغوش مادرت بخوابی و صبح در آغوش خاک، که صبح روز قبل در کلاس مدرسه باشی و فردایش بر زمین خاکی، زلزله را هضم کنی.
کدامیک از این کودکان و والدینشان قبل از خواب به زلزله فکر میکردند؟ دغدغه کدامشان قبل از خواب، سرمای کوچهها بوده؟ یقین دارم که تعداد بیشماری شب را تا صبح در جایشان غلت زدند و خواب بر چشم نیاوردند که اجارهخانه را از کجا جور کنم و شکم بچهها را تا آخر ماه با چه سیر کنم و قسطهای جهیزیه تازهعروسم را چگونه بپردازم؟
دختری که هر شب چشمانتظار عروسکی بود که قولش را از پدر گرفته بود، امروز موهای پریشان مادر را روی خاک نوازش میکند. پدری که قسطهایش عقب افتاده بود به دیوار خرابشده نسیهفروشی تکیه زده و با ناباوری به بخت برگشتهاش میگرید.
حالا که این را مینویسم در سرزمینی هستم که از زلزله خبری نیست. دغدغه من سرمای ناچیز شبهاست و بالا بودن صورتحسابهای برق و گاز. دغدغه من ماشین خوب نداشتن است و خانهای که دیوارهایش مرا میخورد، یا شاید باید بگویم دغدغه من تا چند روز پیش اینها بود، اما امروز تصور کودکانی که بیخانمانند و زنانی که بیشوهر شدهاند، مردانی که خانه و زندگیشان بر سرشان آوار شد، خواب را از من ربوده. امروز مرا تارهای وابستگی انسانیت، به زلزلهزدگان پیوند میدهد. به زلزلهزدگان ایران و پاکستان و هند و هر کجا که موجود زندهای در آن بیپناه شده است.
پاهایم را محکم زمین گذاشتهام و دستهایم را محکم روی کیبورد لپتاپم میکوبم، این حس زندهبودن است و من شاید فردا نباشم و نیرویی قویتر از من، من را بر این میدارد که بعد از سالها به تهران، زادگاهم بیایم که کسی چه میداند، شاید فردا این تهران من باشد که گریه کودکان بیخانمانش، گوش کوچههای کودکی مرا پر میکند و مغلوب زلزلهای از همین دست میشود.
به دور و برم که نگاه میکنم با ترسی ناپیدا از خودم میپرسم؛ آیا این زمین خاکی به روزهای آخرش نزدیک میشود؟ دور هستم، خیلی دور... ولی دلم با تویی است که زندگیات بر سرت آوار شده.»
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.