|

سلامت تغذیه، در حاشیه

ربابه شیخ‌الاسلام . رییس سابق دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت

سلامت یا ایمنی غذایی که در دسترس مردم قرار می‌گیرد از مسایل مهمی است که اگر به آن بها داده نشود بار بیماری‌های متفاوت در کشور بالا رفته و هزینه‌های زیادی روی دست دولت و خانواده‌ها می‌گذارد. متاسفانه ما همیشه شعار پیشگیری بهتر از درمان را تنها می‌شنویم و متولیان سلامت حداقل در سال‌های اخیر کمتر به پیشگیری و بیشتر به درمان پرداخته‌اند. البته پیشگیری سه سطح دارد، پیشگیری اولیه که مجموعه‌ای از اقدامات است که اگر در سطح جامعه به آن عمل شود میزان بیماری‌ها و بار اقتصادی بیماری را بسیار کم می‌کند. مثال‌هایی در این مورد یکی همین نظارت بر غذایی است که مردم آن را مصرف می‌کنند و خیال‌شان باید راحت باشد ارگانی هست که به سالم و ایمن بودن آن نظارت می‌کند و اجازه نمی‌دهد مواد غذایی نامناسب وارد کارخانه غذایی و بازار شود. نگرانی آقای «رحیمی» معاون اول رییس‌جمهوری در زمینه اهمیت نظارت بر غذا و اشاره به واردات لاشه‌های خراب گوشت هندی یکی از مصادیق پیشگیری اولیه است. اگر از این گوشت‌ها برای تهیه سوسیس و کالباس استفاده می‌شود، باید گفت که متولیان نظارتی نه‌تنها کارشان را درست انجام نمی‌دهند بلکه در هر مورد گناه را به گردن دیگری می‌اندازند. مسلما اگر گوشت فاسدی به کشور وارد شود نظارت اولیه آن با سازمان دامپزشکی است ولی این دلیل نمی‌شود که من مسوول نظارت در وزارت بهداشت تنها بنشینم و اگر کسی موضوع را فهمید و رسانه‌ای شد، انگشت اتهام را به سوی سازمان دیگری بگیرم، وظیفه من فراتر است و مردم اداره نظارت بر مواد غذایی در بخش بهداشت را می‌شناسند و می‌خواهند این اداره بر مواد اولیه‌ای که برای تولید غذا به‌کار برده می‌شود نظارت کند و اجازه ندهد مواد فاسد وارد کارخانه تولید مواد غذایی شود. اداره‌های متولی سلامت در این وزارتخانه هم همیشه انگشت اتهام را به سوی یکدیگر می‌گیرند ولی از اقدامات جدی، خبری شنیده نمی‌شود. سال‌هاست که دلسوزان سلامت از افزایش مغازه‌های ساندویچ و فست‌فودفروشی که مثل قارچ همه‌جا در حال گسترش و روییدن هستند و حتی خیابان‌های روستا‌های کشور را هم بی‌نصیب نگذاشته‌اند می‌نالند و انتظار دارند اداره‌ای که بر بیماری‌های غیرواگیر نظارت می‌کند قدمی بردارد و جلو ازدیاد این خانه‌های مرگ را بگیرد.
اگر اداره دیگری در ناکجاآباد مجوز می‌دهد تو که مشکل را می‌دانی باید بروی باید توجیه کنی باید فکر کنی که کودکان و جوانانی که از این غذاهای به ظاهر لذیذ استفاده می‌کنند با چه خطراتی روبه‌رو می‌شوند، شما آنجا ننشسته‌ای که آمار دیابت، سرطان و بیماری‌های قلبی را بدهی و افسوس بخوری که چرا دارد زیاد می‌شود. مگر شما عزیزان وزارت بهداشت نمی‌دانید که مواد شور برای قلب ضرر دارد چرا خودتان مجوز این همه غذای شور را می‌دهید. مگر شما نمی‌دانید وجود سبوس در آرد‌های خبازی در پیشگیری از خیلی از بیماری‌های غیرواگیر نقشی ارزنده دارد خصوصا برای کشور ما که نان غذای اصلی بسیاری از خانواده‌هاست. مگر نمی‌دانید استفاده از کود‌های نیتراته خاک حاصلخیز ما را دچار چه آسیبی می‌کند و وقتی نیترات در سبزیجات بالا رود چه بیماری‌هایی گسترش پیدا می‌کند. مگر به اهمیت مغذی ساختن مواد غذایی در شرایطی که کشور مواجه با کمبود‌های شدید است آگاه نیستید. شما در وزارت بهداشت همه نکات را بهتر از همه می‌دانید ولی همیشه ناآگاهی و ناهماهنگی سایر ادارات چه در وزارت بهداشت و چه در سایر وزارتخانه‌ها را بیان می‌کنید، سوال این است چه کسی باید اولین قدم را برای تعامل و گفت‌وگو بردارد. متاسفانه در سال‌های اخیر من شاهد بوده‌ام که وزارت بهداشت بارها و بارها تنها اداره کوچکی را که برای بهبود تغذیه جامعه به وجود آمده تعطیل یا منحل یا تضعیف کرده است. این اداره تنها جایی است که می‌تواند به عنوان متولی تغذیه در جامعه نقش کلیدی خود را در شورایعالی سلامت و امنیت غذایی ایفا کند و با توجه به سابقه طولانی برای ایجاد یستر بین بخشی و اقداماتی که قبلا زبانزد بوده است حداقل در زمینه تغذیه مردم و پیشگیری از بیماری‌های مرتبط با تغذیه اقدامات موثری انجام دهد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.