|

همزمان با سالروز قیام ۱۹۵۹ تبتی‌ها علیه چین رخ داد

بازداشت 18 فعال تبتی

شرق:نپال مامن تبتی‌های رانده شده و در تبعید است. با این حال هیچ‌وقت میزبان خوبی نبوده است. نپال به راحتی تسلیم دولت چین می‌شود و در آزار تبتی‌ها با این کشور هم‌داستان است. مبارزان تبتی طبق آیینی که به آن پایبندند، هیچ تاکتیک خشنی برای مبارزه ندارند، تنها کاری که هر از چندگاهی می‌کنند، خودسوزی است. با این همه دولت چین هر اعتراض کوچک را با خشونت تمام‌عیاری پاسخ می‌دهد و هر روز عرصه را بر فعالان و مردم تبت تنگ‌تر می‌کند. تبتی‌ها حتی ورای مرزهای چین و تبت در امان نیستند. به گزارش خبرگزاری فرانسه، دیروز پلیس نپال در سالگرد قیام سال 1959 تبتی‌ها علیه حکومت چین، 18 مظنون به انجام فعالیت‌های ضد چینی را در کاتماندو، دستگیر کرد. دولت نپال که می‌گوید هرگز فعالیت‌های ضدچینی را برنمی‌تابد در روز سالگرد، تدابیر امنیتی شدیدی تدارک دیده بود. فعالان تبتی ساکن نپال به گفته خودشان، نامه‌ای از سوی رییس دولت منطقه‌ای دریافت کردند مبنی بر اینکه تظاهرات مربوط به سالگرد قیام تبت را لغو کنند. این در حالی است که رییس دولت محلی نپال نه ارسال این نامه را تایید و نه آن را رد کرد و تنها به گفتن این مساله اکتفا کرد که به فعالان تبتی نپال درخصوص برگزاری یک تظاهرات سراسری هشدار داده است چراکه فعالیت آنها علیه قانون کشور نپال محسوب می‌شود. در نهایت حضور گسترده پلیس در خیابان‌های کاتماندو، مانع راهپیمایی معترضان شد. حدود ۲۰‌هزار تبتی در نپال زندگی می‌کنند و دولت نپال بر سر این تبعیدی‌ها با فشار شدید پکن روبه‌رو است. کیت ساندرز از «کمپین بین‌المللی برای تبت» که در آمریکاست، می‌گوید: جامعه تبتی‌های ساکن نپال به فضایی برای بیان مسالمت‌آمیز خواسته‌هایشان نیاز دارند و در صورتی که این روند محقق نشود تنش‌ها بیشتر خواهد شد.
در 13 فوریه سال جاری میلادی یک راهب تبتی در یک رستوران در کاتماندو خود را به آتش کشید و با این کار صدمین تبتی شد که در جریان موج اعتراضات به حکومت دولت پکن از سال 2009 میلادی خودسوزی کرده است. این خودسوزی‌ها که اکثرشان در مناطق تبتی‌نشین چین رخ داده است، نشانی از استیصال جامعه تبت نسبت به سرکوب سیاسی و مذهبی‌شان توسط حکومت چین است. لوبسانگ سانگای، نخست‌وزیر دولت در تبعید تبت که مستقر در هند است در بیانیه‌ای، نبود آزادی سیاسی در داخل تبت را محکوم کرد و افزود: روند جلوگیری از تظاهرات صلح‌آمیز و مجازات تبتی‌ها آنها را به سوی خودسوزی سوق می‌دهد. دیروز هم در دارمصلای هند، که محل استقرار دولت تبت در تبعید است، پلیس، در تجمع صدها تبتی به مناسبت قیام تبت مانع از خودسوزی یک مرد شد. دهلی‌نو نیز صحنه تظاهرات اعتراضی دیگری علیه حکمرانی چین در تبت بود. در تایوان، معترضان در خیابان‌های تایپه، راهپیمایی مسالمت‌آمیزی کردند. در چند ماه گذشته، دولت با توقیف و زندانی کردن کسانی که می‌گوید مردم را به ناآرامی تحریک می‌کنند، سعی به تضعیف معترضان کرده است. چین مدعی است که تبت قرن‌هاست بخشی از قلمرو این کشور است، اما تبتی‌ها می‌گویند کشورشان سال‌های سال مستقل بوده است. در هفدهم نوامبر ۱۹۵۰، پس از ورود ارتش چین به خاک تبت، دالایی‌لاما رسما مسوولیت سیاسی تبت را پذیرفت. دولت چین پس از انقلاب به رهبری مائو، تبت را که تا آن زمان خود‌مختار بود، جزیی از خاک چین اعلام کرد و از آن زمان، اختلافات آغاز شد. در سال ۱۹۵۴، دالایی‌لاما برای مذاکره صلح‌آمیز به پکن رفت و با «مائو» و دیگر سران دولتی چین، مذاکره کرد. در سال ۱۹۵۶، دالایی‌لاما برای شرکت در دو‌هزار و پانصدمین جشن سالانه بودا به هند سفر و با نخست‌وزیر «نهرو» ملاقات و با او درباره وضعیت اسفناک تبت گفت‌وگو کرد. پس از آن، اختلاف و نزاع‌ها میان چین و تبت بالا گرفت. «نهضت مقاومت تبت» با ارتش سرخ چین، وارد جنگی نابرابر شد و دالایی‌لاما در این میان سعی کرد صلح و آرامش را حفظ کند، اما کاری از پیش نبرد.
در دهم مارس ۱۹۵۹، تبت رسما شکست خورد و لهاسا در هم شکست. بسیاری از راهب‌های بودایی، قتل‌عام شدند. در آن زمان، بیش از 80‌هزار تبتی آواره شده و دالایی‌لاما به هند گریخت و تبعید شد. تبتی‌ها می‌گویند که دولت چین، بیش از یک‌میلیون تبتی را قتل‌عام کرده‌است، چیزی که چینی‌ها، قویا آن را رد می‌کنند. پس از سقوط لهاسا و در هم شکستن تبت توسط نیروهای نظامی چین کمونیست و تبعید دالایی‌لاما به هند، مردم تبت به مبارزات خود به‌صورت مخفیانه ادامه دادند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.