در مراسمی با شکوه
پیکر لاشایی تا «دربند سر» بدرقه شد
سحر آزاد: همه سخنها از سختی و مقاومت در مقابل زندگی بود. چه آنها که برای ادای سخنرانی پشت تریبون رفتند چه آنها که در حیاط خانه هنرمندان ایستاده بودند، از سرسختی زنی گفتند که با وجود ابتلا به سرطان سالها مقاومت کرد و تا آخرین روز، از تلاش برای ادامه زندگی باز نایستاد. «فریده لاشایی» متولد 1323 در شهر رشت بود. او نه تنها به عنوان نقاش در سبک اکسپرسیونیسم انتزاعی، بلکه به عنوان نویسنده با نگارش رمانهای زیادی که معروفترین آن «شال بامو» بود، توانست جایگاه خود را در فرهنگ و هنر ایران ثبت کند. این هنرمند غروب ششم اسفند بعد از سالها مبارزه با سرطان در 68 سالگی در بیمارستان جم تهران درگذشت. مراسم تشییع پیکر او صبح روز گذشته، نهم اسفند در مقابل خانه هنرمندان برگزار شد. در این مراسم که هیچ یک از مسوولان دولتی به خصوص از معاونت هنری و مرکز هنرهای تجسمی حضور نداشتند، چهرههایی چون لیلی گلستان، بهمن فرمانآرا، کامبیز درمبخش، یعقوب امدادیان، ، مریم زندی، گیزلا وارگا سینایی، محمدابراهیم جعفری، جمشید مرادیان، حسین محجوبی، معصومه مظفری و حبیب صادقی دیده میشدند. علیرضا سمیعآذر، منتقد هنر و رییس اسبق
موزه هنرهای معاصر از سخنرانان مراسم در توصیف لاشایی گفت: «امروز شاهد شکست مبارزه طولانی او با بیماری و مرگ هستیم و به همین دلیل متاسفم. او نقاشی بزرگ و فراتر از ایران بود که متاسفانه سرانجام در برابر بیماری شکست خورد.» این منتقد درباره اهداف لاشایی در زندگی عنوان کرد: «لاشایی روشنفکری مبارز و نویسندهای بزرگ بود و بخش زیادی از عمرش را صرف رسیدن به آرمانهای خود کرد.» سمیعآذر افزود: «لاشایی بیش از یک دهه با مرگ دستبه گریبان بود ولی هیچوقت تبسم از لب او نمیرفت. جسمش روزبهروز تحلیل میرفت اما کارهایش بهتر میشد. برای همین او نمادی از رنجی است که همه ما میبریم به خصوص به عنوان یک زن این رنج او مضاعف بود.» این منتقد هنر سپس به رنجی که لاشایی برد، اشاره کرد: «رنجی که در زیر تمام لایههای موفقیت، ما را رها نمیکند، برای همه ما آشناست و او نماد این رنج است. هنر او آکنده از عشق به زندگی بود و نگاهش به طبیعت سرشار از زندگی بود.» ابراهیم حقیقی، گرافیست و عکاس نیز که اجرای مراسم را برعهده داشت، شعری در وصف لاشایی خواند و درباره تلاش او برای ادامه زندگی گفت: «او آخرین ویدیوی خود را روی تخت بیمارستان
تماشا کرد و همین به همه ما نشان میدهد که چقدر سرسخت بود.» حقیقی در ادامه از مانلی کیکاوسی دعوت کرد تا درباره مادر خود سخن بگوید. کیکاوسی با بیان اینکه محبت دوستان و اطرافیان آنقدر زیاد بوده که غم از دست دادن فریده لاشایی را کمتر میکند، قطعهای از آخرین یادداشت مادرش را خواند. همچنین رعنا فرنود، نقاش در مورد دنیای لاشایی اینطور گفت: «با مشاهده زندگی و آثار او فکر میکنم، آتش بود چون سر جنگ داشت البته کمتر با زندگی و بیشتر با مرگ. این مبارزه او را جنگجویی تمامعیار کرد که ۲۰ سال با بیماری و مرگ جنگید.» او همچنین از آشنایی خود با لاشایی در نمایشگاه گروهی زنان در سال 1371 یاد کرد و افزود: «آثار او بر خلاف خودش که به شدت اجتماعگرا بود، به طبیعت میپرداخت. او ترجیح میداد بیشتر نویسنده باشد تا نقاش.» همایون ثابتی مطلق، رییس انجمن نقاشان هم از دیگر سخنرانانی بود که ضمن تاسف از درگذشت لاشایی از برگزاری مراسمی به همین مناسبت در هفته آینده خبر داد. در پایان هم پیکر لاشایی برای خاکسپاری در دربندسر تهران، تشییع شد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.