|

نقشه تازه روابط آمریکا و چین

ورای «محور»

کوین راد/ ترجمه: حمیدرضا آریان‌پور: باراک اوباما در آخرین ماه‌های نخست دولت خود دکترین دفاعی تازه‌ای را اعلام کرد که در آن تمرکز ایالات متحده به شرق آسیا منتقل شده بود. این موضوع در بین کارشناسان روابط خارجی به «محور» دانستن چین مشهور شد. نخست‌وزیر پیشین استرالیا که دو سال هم وزارت خارجه این کشور را در دست داشته در نوشته‌ای که سه‌شنبه در سایت «شورای روابط خارجی» آمریکا منتشر شده، به این موضوع پرداخته و ضمن حمایت از روند فعلی، تشدید آن را غیرضروری دانسته است. رابرت راس که در این یادداشت از او نام برده شده، استاد علوم سیاسی کالج بوستون دانشگاه هاروارد، عضو شورای روابط خارجی و متخصص سیاست خارجی و امنیتی چین و کارشناس مناسبات چین و آمریکاست. دولت اوباما به جرات چین، با تقویت ارتش ایالات متحده و تقویت پیوندهای دیپلماتیک با منطقه آسیا-پاسیفیک واکنش نشان داده است اما قضیه «محور» بر اساس بدخوانی جدی اهداف خود پایه‌گذاری شده است. چین همچنان بسیار ضعیف‌تر از ایالات متحده است و عمیقا بی‌اعتبار. برای بیشتر همدست کردن چین، واشنگتن باید در جهت فرو نشاندن دلواپسی‌های چین اقدام کند و نه در جهت بهره‌برداری از آنها. مقاله تازه‌ای از رابت راس موضوع «محور» بودن آسیا در دولت اوباما را واکنشی خصمانه و سریع به تخطی چین توصیف کرده است ولی چنین گفته‌ای یک کشور واحد مانند چین را هدف نگرفته، هدف آن تصدیق این واقعیت است که ایالات متحده در منطقه‌ای که به لحاظ استراتژیک مهم است کمتر از حد لازم سرمایه‌گذاری کرده است. مباحثه درباره آینده روابط ایالات متحده و آمریکا، اکنون با سیاست خارجی و امنیتی مثبت‌تر چین در یک‌دهه گذشته پیش می‌رود. واکنش منطقه به این موضوع- و واکنش واشنگتن- اما موضوع «محور» یا «موازنه مجدد» در آسیا بوده است. تمرکز تجدیدشده دولت اوباما بر اهمیت استراتژیک آسیا کاملا مناسب بوده است. بدون چنین حرکتی، این خطر وجود داشت که چین با دید محافظه‌کارانه و واقع‌گرایانه به روابط بین‌المللی به این نتیجه برسد که آمریکای از نظر اقتصادی وامانده در حال از دست دادن قدرت در منطقه پاسیفیک است اما اکنون که آشکار است که ایالات متحده مدت‌ها در آسیا خواهد ماند، زمان آن رسیده که هم واشنگتن و هم پکن از این وضعیت سود ببرند، نگاهی رو به جلو داشته باشند و به نتایجی بلندمدت برسند در این مورد که ورای سنگربندی‌ها می‌خواهند مشاهده‌گر چگونه دنیایی باشند. وظایف اصلی آسیا در دهه‌های پیش رو، دوری از رویارویی عمده بین ایالات متحده و چین و حفظ ثبات استراتژیکی است که شکوفایی منطقه را پایه‌ریزی کرده است. اینها وظایفی دشوار اما قابل انجامند. اینها نیازمند درک کامل دو طرف از یکدیگر، اقدام آرام به‌رغم برافروختگی‌ها و مدیریت نیروهای داخلی و منطقه‌ای تهدیدگرِ نزدیکی دو طرف است. نیاز به روابط عمیق‌تر و سازمان‌یافته‌تر وجود دارد؛ روابطی متکی به چارچوبی استراتژیک که حقیقت رقابت، اهمیت همکاری و این واقعیت که این مسایل موضوعاتی فقط دوطرفه نیستند را پذیرا باشد. چنین راهکاری به علاوه باید از طریق دستورکاری ساختاربندی شده که با دیدارهایی بین رهبران دو کشور شکل می‌گیرد، به عمل درآید.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.