یادداشت
محدود نکنید، مراقب باشید
حسین نوشآبادی / رییس فراکسیون مطبوعات مجلس هفتم
خبر بررسی ایجاد محدودیتهای زمانی جدید برای خبرنگاران پارلمانی، هنوز دارای ابعاد روشنی نیست. براساس قانون، مشروح مذاکرات باید توسط صدای جمهوری اسلامی مستقیما پخش شود. در واقع به استثنای جلسات غیرعلنی که قانون ضوابط و محدودیتهایی در آن اعمال میکند چیز مخفی و محرمانهای وجود ندارد که خبرنگاران مطبوعات و رسانهها در جریان آن قرار نگیرند و همانطور که این مذاکرات از طریق آشکار و علنی از طریق رسانه ملی پخش میشود، کاهش ساعت حضور خبرنگاران، ابهاماتی را پدید میآورد. اگر چه ضابطهمند شدن عملکرد خبرنگاران، امر قابل قبولی است. بعضا دیده شده بود که تجمع آنها در جایگاه در نظر گرفته شده در صحن، سبب شده تا حواشی بر اصل اخبار و وقایع مجلس، سایه بیفکند. البته به نظر نمیرسد که این اقدام، نوعی ساماندهی باشد. اگر چه اکثر خبرنگاران پارلمانی، از چهرههای باسابقه رسانهای هستند اما دیده شده که برخی به واسطه لابیگری، وارد این بخش شده که زمینه سوءاستفاده و تحتالشعاع قرار گرفتن عملکرد سایر خبرنگاران و اصحاب رسانه را فراهم میکند. پس اصل ضابطهمند بودن حضور خبرنگاران در مجلس امری لازم است که تا به امروز هم بوده اما
محدودکردن حضور آنها در صحن در شرایط فعلی، مطلوبیت ندارد و باید با سعهصدر و انعطاف بیشتر با آنها برخورد شود. این مساله نیاز به توضیح ندارد که ارتباط مجلس با رسانهها که نقش موثری در تنویر افکار عمومی دارند و توجه به جایگاهی که در حوزه فرهنگ و اطلاعرسانی به خود اختصاص دادهاند، امری با اهمیت است. پس هم باید جایگاه آنها محترم شمرده شود و هم اینکه تلاش شود تا تسهیلات و امکانات مناسب برای حضور و نقش آفرینی آنها در هر محل ماموریتی در نظر گرفته شود. اگر این محدودیت برای راهروها اعمال میشد و گفته میشد برای جلوگیری از برخی گفتوگوهای غیرضرور و وقتگیر، این تصمیم گرفته شده شاید توجیهاتی نیز برای آن صورت میگرفت؛ از جمله اینکه وقت مناسبی برای حضور خبرنگاران در پارلمان در نظر گرفته شود تا جایگاه رسانه و نمایندگان، حفظ و برخی حواشی کنترل شود. در عین حال به طور کلی تمام نهادهای حکومتی اعم از اجرایی، تقنینی و نظارتی باید مطبوعات را به عنوان یک واقعیت بپذیرند و از ابزار رسانه و قدرت آن در افکار عمومی برای طرح مسائل و مشکلات استفاده بهینه کنند و بیش از آنکه عینک بدبینی برای دیدن فعالیتهای آن بزنند، خوشبینانه به آن
نگاه کنند. رسانهها فرصت هستند نه تهدید و باید به آن به عنوان یک نقطه مثبت نگریسته شود مگر اینکه قراین و شواهدی وجود داشته باشد که خبرنگاری، مطبوعهای بخواهد خلاف رسالت خود که اطلاعرسانی سالم است عمل کند اما چرخش جریان آزاد اطلاعات اصولا در هر بخشی به سود کشور است، به ویژه در مجلس که خاستگاه خواستههای ملی و مردمی است. وقتی قرار است مجلس از ارادههای مردم برخاسته باشد طبیعی است رسانه و مطبوعات که وابسته به جریان فکری مردمی هستند، در نظارت بر وکلای مردم و تبدیل شدن به پل ارتباطی میان مطالبات جامعه و عملکرد مجلس، تاثیر بسزایی داشته باشد و اگر رسانه نبود شاید در پیروزی انقلاب هم موانعی رخ میداد. در سال انقلاب و چند سال پس از آن، بسیاری از افرادی که بعدها به مسوولان کشور بدل شدند در مطبوعات حاضر بودند و ما بهترین نیروها را در این بخش میدیدیم. با تشکیل صفهای طویل در برابر روزنامهفروشیها برای خرید چند روزنامهای که وجود داشت، این مساله کاملا احساس میشد که مطبوعات، مورد اعتماد مردم هستند و هنوز هم مطبوعات مستقل، همین جایگاه را دارند. امروز که نظام به ثبات رسیده است باید همچنان همین فرصت را به مطبوعات داد
تا نقشآفرینی کنند. اینکه اعلام اعمال این محدودیتها به ماجرای روز یکشنبه هفته گذشته مرتبط است یا خیر را نمیتوان تحلیل کرد اما به طور کلی این اختلافنظر در ادوار مختلف مجلس وجود داشت که برخی همکاران ما مخالف حضور خبرنگاران و برخی، موافق حضور کاملا آزاد آنها بودند و حد وسطی وجود نداشت. تلاش برای تشکیل فراکسیون مطبوعات در مجلس ششم و شکلگیری آن در مجلس هفتم با 58 عضو، تلاشی بود برای نزدیکی دیدگاهها و طرح بیشتر مسائل مرتبط با جامعه مطبوعاتی در خانه ملت. در هر شرایطی تلاش میشد تا از حقوق مطبوعات به شکل قانونی دفاع شود و اگر تخلفی هم وجود داشت، در همان فضا با رویکرد رسانهای حل میشد. جای این فراکسیون در ادوار هشتم و نهم خالی است. این یک اصل است که نباید کسی از خبرنگار بترسد و فکر کند که او مزاحم است. نمایندگان بیش از آنکه مراقب خبرنگار باشند، باید مراقب گفتهها و عملکرد خود باشند. افرادی که نگران هستند که از سازمان متبوعه آنها خبری به بیرون درز نکند بهتر است به وظایف قانونی خود به درستی عمل کنند تا در تعاملات معمول رسانه و حاکمیت، اگر مسوولان در جایی خطا کردند، بیش از اینکه گله و انتقاد متوجه رسانه باشد،
توجهها به سمت فرد خطاکار جلب شود. فضا باید به اندازهای شفاف باشد که اگر کسی خواست نقل قولی کند، مشکلی ایجاد نشود. مجلس هم مستثنی نیست و باید اینقدر درست و صحیح و روی اصول حرکت کند که خبرنگار هم بیاید و کار رسانهای خود را انجام دهد. در فضای بدون ابهام و بدون سوءتفاهم و سوءظن امکان بهتری برای تعامل وجود خواهد داشت.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.