کلبه مشاهیر
مادام کوری؛ ملکه رادیوم
ترجمه: مهلقا نهداریان
در سالهای نخستین دهه 1930 ساختمانی در جنوب پاریس بدل شد به اقامتگاه و آزمایشگاه ماری کوری. اینجا همانجایی است که او موفق به کشف عنصر رادیوم شد. این ساختمان در واقع در حومه پاریس قرار دارد، یعنی بیش از پنج کیلومتر با شهر فاصله دارد اما امروزه ایستگاه متروی خط B با نام «دو لا کنونسیون» در نزدیکی آن است و به واسطه آن میتوان سریعا به مرکز شهر رسید. مادام کوری آزمایشهایش را تا زمان مرگش در سال 1934، در همین ساختمان سهطبقه انجام میداد. او مرتبا میرفت و از معادن اطراف سنگآهن میآورد تا آن را به عناصر رادیواکتیو تجزیهکند و مورد آزمایش قرار دهد. طبیعی بود که بسیاری از آزمایشها نتیجه موفقیتآمیزی نداشت و مادام کوری مجبور بود ضایعات را پس از آزمایش دور بریزد. پس از مرگ مادامکوری، انستیتوی فیزیک هستهای دانشگاه علوم پاریس و موسسه کوری به استفاده از این عمارت ادامه دادند و همچنان آزمایشهایی در مورد عناصر رادیواکتیو مصنوعی و روشهای شکافت ایزوتوپ در این محل انجام گرفت اما در سال 1978 این ساختمان متروکه شد. در 1980، افرادی که در اطراف این عمارت منزل داشتند متوجه شدند که میزان سرطان در میانشان به شدت
افزایش یافته و انگشت اتهام به سوی آزمایشگاه خطرناک ماری و پیر کوری گرفته شد. در خانه این دانشمند برنده نوبل بعدها چیزهای جالبی پیدا شد. مثل نمونههای حبهقندی آزمایشهایش که آنها را توی کشوی میز تحریرش نگه میداشت. این نمونههای حبهقندی در تاریکی نوری میان سبز و آبی از خود ساطع میکردند. نوشتهها و دفترچه یادداشت مادام کوری نیز در همین منزل پیدا شد. در دفتر یادداشتش البته فقط خاطرات علمی و فرمولهای عجیب و غریب نبود. کلی دستور آشپزی هم در آن نوشته شده بود. این خانه اما هرگز از علم تهی نمیشود. هلن لانگ ژووان ژولیو یکی از دانشمندان برجسته شیمی در این خانه مستقر است. این دانشمند ۸۴ساله انرژی اتمی، نوه پیر و ماری کوری است و در همان خانه پدربزرگ و مادربزرگ در جنوب پاریس زندگی میکند. او زمانی در گفتوگو با یورونیوز گفته بود:«روشهای آموزشی نسبت به زمان ماری کوری بسیار تغییر کرده و پیشرفته شده است. اما باوجود این توسعه باید بپذیریم که هنوز تصور اغلب مردم این است که «ما از علم سر در نمیآوریم» به نظر من این یک مشکل واقعی در تدریس علوم است. اگر به ایدههای ماری کوری برگردیم میبینیم که او رویکردی را ابداع
کرد که میگوید علم را از کتاب نمیتوان آموخت. با تجربه کردن علم را میآموزیم».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.