|

لذت «هوای پاک»

محمد درویش/کارشناس محیط زیست

در یازدهمین روز از بهمن 1391، شهروندان تهرانی توانستند هوایی را تنفس کنند که شاخص آلودگی آن کمتر از 50 بود؛ موهبتی که نظیر آن را در طول سال‌جاری فقط یکبار، آن هم در 77 روز پیش درک کرده بودند و تمام! عین این رخداد در سال گذشته هم تکرار شد و تهرانی‌ها فقط توانستند از دو روز هوای پاک بهره ببرند. در حالی که تعداد روزهای دارای هوای پاک در سال 1389، هفت برابر بیشتر (14 روز) بود و در سال 1388، این رقم به 19 روز می‌رسید. ماجرا هنگامی نگران‌کننده‌تر می‌شود که بدانیم، تعداد روزهای ناسالم هم از 35 روز در سال 88 به 63 روز در سال 89 و 169 روز در سال 90 افزایش یافت. بنابراین، به نظر می‌رسد روند تشدید آلودگی هوا در تهران، به هیچ عنوان متناسب با افزایش تردد خودروها یا ورود خودروهای جدید به ناوگان کلانشهر تهران نیست. به راستی چه اتفاقی افتاده است؟چرا روند کاهنده کیفیت هوای تهران در طول دو سال گذشته با شتابی نامعمول رشد کرده است؟ آیا از کیفیت خودروهای جدید کاسته شده؟ آیا کیفیت بنزین و گازوییل ارایه شده، اُفت کرده؟ آیا میزان مصرف سوخت مازوت در کارگاه‌ها، نیروگاه‌ها و کارخانه‌های اطراف تهران افزایش یافته است؟ یا شاید میزان ریزگردها فزونی یافته است؟ پاسخ هرچه که باشد، به نظر می‌رسد یافتن جوابش به همان اندازه که برای من ِ شهروند دشوار می‌نماید، برای مدیران کلانشهر تهران و مسوولان شرکت کنترل کیفیت هوا باید آسان باشد. اینکه چرا پاسخ چنین پرسش ساده‌ای را نمی‌یابیم، خود مهم‌ترین دلیلی است که سبب می‌شود، خلاف سال‌های نه‌چندان دور، اغلب مردم تهران، دیروز با یاخته یاخته وجودشان درک کنند که هوایی سالم و پاک را تنفس می‌کنند؛ این را حتی می‌شد از چهره اغلب شهروندان و شادی کودکان شهر هم دریافت. موهبتی که شاید تنها وجه مثبت محرومیت تهرانی‌ها از تنفس هوای پاک باشد. یادمان باشد، پاییز امسال و سال گذشته، تهران از یک شرایط استثنایی و بارندگی بسیار مطلوب هم برخوردار بود، اگر این موهبت را در سال‌های پیش رو، نداشته باشیم، آنگاه ممکن است در صورت ادامه روند کنونی، کابوس مردم لندن در سال‌های میانی دهه 50 میلادی که به مرگ چهار‌هزار انسان در یک روز انجامید، گریبان‌مان را بگیرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.