رحمت اميني دبير سيامين جشنواره تئاتر فجر مطرح كرد
انتقاد از عدم مدیریت واحد فرهنگی
سحر آزاد
رحمت امینی، دبیر سیامین جشنواره تئاتر فجر میگوید ضمن نگارش گزارشی در مورد سه دهه تئاتر فجر به این نتیجه رسیده با اینکه این رویداد همچنان معتبرترین جشنواره تئاتر کشور است اما به دلیل نبود مدیریت واحد در عرصه فرهنگ و هنر، هنوز شیوهنامه ثابتی برای آن تنظیم نشده است و برای همین با روی کار آمدن هر دبیری دستخوش تغییر میشود.
جشنوارههای تئاتر فجر چه تاثیری بر جریان تئاتر کشور گذاشتهاند؟
خوشبختانه در دو، سه ماه گذشته مشغول تهیه گزارشی از سی دوره جشنواره تئاتر فجر برای یک موسسه پژوهشی هستم. در جریان تهیه این گزارش متوجه شدم که جشنواره تئاتر فجر با همه فرازونشیبهایی که داشته است، همچنان معتبرترین جشنواره کشور است و اینکه جشنواره یک مسیر استحالهای را طی کرده یعنی از حالتی به حالت دیگر شدن و رسیدن به حالت رشد. در واقع طی این روند جشنواره تئاتر از حالت جمع و جور و کوچک به شکلی بزرگ رسیده است مثلا در دورههایی، خبری از بخش بینالملل نبود و نکته دیگر اینکه خیلی از هنرمندان تئاتر شهرستان از طریق جشنواره معرفی شدند، جشنواره برای نظام آنها سکوی پرتاب بود و برخی از آنها جذب تئاترهای تهران شدند اما مشکل این است که جشنواره، هنوز نظام واحد و درازمدتی برای خود تعیین نکرده است.
چرا جشنواره بعد از سیویکمین دوره هنوز به سیاست ثابتی نرسیده است؟
دلایل زیادی وجود دارد اما یکی از مهمترین دلایل، نبود مدیریت واحد فرهنگی، هنری در این سالهاست. حتی گاهی در یک دولت، یک مدیر تئاتر دو سال به دو سال تغییر کرده و هر مدیر تئاتری که آمده است، به زعم خودش ایدههای جالبی داشته که تمایل داشته آنها را در جشنواره تئاتر فجر و به صورت کلی در سیستم تئاتر کشور محک بزند. برای همین ما همیشه در جشنواره تئاتر فجر در حال آزمون و خطا بودهایم. در حین تدوین این گزارش به این نتیجه رسیدم که با داشتن یک نظامنامه و شیوهنامه حداقل پنجساله میتوانیم تاثیرات بیشتری از برگزاری جشنواره شاهد باشیم. در بخش بینالملل جشنوارهای که سال گذشته دبیر آن بودم، افرادی از کشورهای دیگر آمده بودند که میگفتند حداقل برنامهریزی برای یک جشنواره، سه ساله است.
الان شرایطی وجود دارد که این نظامنامه پنجساله تدوین شود؟
اگر سازوکار تئاتر کشورمان از تغییر و تحولات مدیریتی فارغ شود، شاید بتوان این کار را کرد یعنی اگر جشنواره تئاتر فجر یک سازمان مستقل پیدا کند و فارغ از تغییر و تحولات مدیریتی باشد...
منظورتان یک سازمان صنفی است؟
شاید نتوانیم انتظار یک سازمان صنفی را داشته باشیم اما منظورم شیوه مستقلتری نسبت به شیوه کنونی است. البته قیاس معالفارغ است اما میتوان مانند باشگاه ورزشی عمل کرد که یک قرارداد سه ساله با مربی بسته میشود و او یک افق حداقل سه ساله را در نظر میگیرد. پیشنهاد من این است که فرد یا گروهی را به سرپرستی یک دبیر، انتخاب کنند و تفاهمنامه سه سالهای با او بسته شود تا شاهد تاثیرات کارهای او باشیم. آنوقت میتوانیم نتیجه بگیریم کارهایی که صورت گرفته، موثر بوده است یا نه چون جشنوارههای معتبر در دنیا دبیر تقریبا ثابتی حداقل برای چند سال، شیوهنامه ثابت و حتی تشکیلات کوچکتری دارند. این روش میتواند در جشنواره تئاتر ما هم مورد استفاده قرار بگیرد.
کاهش 14 بخش به 9 بخش در این دوره به نفع جشنواره است؟
هر دبیری مانند خود من در دوره گذشته و در دوره فعلی که آقای کشنفلاح است، در برگزاری یک جشنواره به بضاعتهای موجود خود مانند بودجه و... نگاه میکند و با بررسی دورههای گذشته سعی میکند کمبودهای قبلی را رفع و بخشهای اضافه را حذف کند. اینها به خاطر سلایق و تجربیات افراد است همچون سال قبل که بخش «پیشنهاد دبیر» برگزار شد اما امسال حذف شد. بنابراین اگر شیوهنامه تدوین شود، حداقل قوانین و شیوههای برگزاری یک جشنواره برای یک دوره مثلا سه ساله مشخص است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.