گفتوگو با «افشین پیرهاشمی» تهیهکننده آلبوم «آخرین دیدار»:
سبک موردپسندم در ایران وجود ندارد
مرتضي محسنپور
نام «افشین پیرهاشمی» تداعیکننده نقاشی است. دریافت جایزه متفاوت دوسالانه پکن، حضور در فهرست 500 هنرمند برتر سال 2012 و کسب دو رکورد نیممیلیوندلاری در حراج کریستیز از او چهرهای قابل اعتنا در هنر معاصر ایران ساخته است؛ با این حال این روزها نام او به عنوان «تهیهکننده» روی آلبوم «آخرین دیدار» کامران عطا هم دیده میشود. پیرهاشمی، تهیهکنندگی این آلبوم را نتیجه قول و قراری میداند که از مدتها قبل با خود بسته بود. او از سالها قبل تصمیم داشته اگر روزی از راه هنر درآمد کسب کرد، 20 درصد آن را در هنر هزینه کند. میگوید در راه هنر سختی زیادی کشیده و با دشواریهای موجود بر سر راه هنرمندان، به خوبی آشناست. پیرهاشمی در کنار تهیهکنندگی موسیقی، فعالیت خود را در عرصه نقاشی هم با جدیت دنبال میکند. او به تازگی قراردادی دو ساله با گالری بینالمللی «ایام» منعقد کرده است؛ قراردادی که ماحصلش برپایی نمایشگاههایی مهم در دوبی، لندن و نیویورک خواهد بود. او که به تازگی از شرکت در Art Abu Dhabi (نمایشگاه مهم هنری ابوظبی) به ایران بازگشته، قرار است تا چندی دیگر در Art Dubai (نمایشگاه مهم سالانه شهر دوبی) هم شرکت کند. همچنین قرار است پاییز سال آینده در شعبه لندن گالری «ایام» با نمایشگاهی از این هنرمند برنده جایزه متفاوت دوسالانه پکن افتتاح شود.
چه شد که به تهیهکنندگی موسیقی روی آوردید؟
آلبوم «آخرین دیدار»، تمام کارهایش انجام شده بود و برای وارد شدن به بازار نیاز به کمک داشت. وقتی قطعات را گوش کردم دیدم کار خوبی است، از این رو تهیهکنندگی آن را برعهده گرفتم.
در مورد رابطه خود با خواننده در حین انتشار این اثر میگویید؟
آلبوم کامران عطا اثری است که میتوانم از آن دفاع کنم؛ چون در همه موارد قوی است و نمیتوانم ایرادی به آن بگیرم. افرادی هستند که آنقدر کارشان تکراری میشود که خودشان کنارهگیری میکنند. اگر کار کامران عطا خوب نبود به هیچ عنوان در این کار هزینه نمیکردم اما کیفیت کار آنقدر بالا بود که میتوانستم از کارم و کار او دفاع کنم. اگر باز هم ببینم برای فرد دیگری میتوانم این کار را انجام دهم، کمک میکنم و این کار را انجام میدهم. من این آلبوم را به خیلیها دادهام که گوش کنند. همه تایید کردهاند که کیفیت بالایی دارد. آلبوم یکدستی است و سبک خاصی را دنبال میکند و خیلی خوشحالم که این کار را انجام دادهام. ناگفته نماند وقتی میخواستیم این کار را انجام دهیم همه اقلام ناگهان گران و هزینههای ما دو برابر شد؛ اما اگر این افزایش قیمتها چند برابر دیگر هم بود باز این کار را انجام میدادم. در مجموع روند کار کامران عطا از زمان انتشار آلبوم «غیرممکن» در سال 1387 تا آلبوم فعلی را روبهرشد میبینم. به نظرم کار او در آلبوم اول هم خیلی خوب بود. اشتباهش در کار اول تنها در طراحی جلد و نحوه ارایه آن آلبوم بود. همین الان هم آن آلبوم را میتواند وارد بازار کند چون هنوز جدید است. اگر قدری صبور باشد و همین روند را ادامه بدهد، اتفاقات خوبی برایش میافتد.
این اولین پروژه رسمی شما در مقام تهیهکنندگی است؟
بله. همانطور که گفتم، آنقدر کیفیت کار خوب بود که واقعا با کمال میل وارد تهیهکنندگی موسیقی شدم.
میدانم که با هنرمندان موسیقی ارتباطهای گستردهای دارید. سبک مورد علاقه خودتان چیست؟
سبک موسیقیای که من میپسندم شاید در ایران وجود نداشته باشد. من با خیلی از اهالی موسیقی در ارتباطم اما شاید تمام کارهایی که منتشر میکنند خیلی جالب نباشد. مثلا در یک آلبوم چند سبک مختلف دیده میشود یا صدای موزیک خیلی ضعیف است. صدای برخی خوانندگان را خیلی دوست دارم اما این صداها به صدایی جهانی تبدیل نشده است.
رضا یزدانی صدایی مختص خودش دارد و شما با او هم رفاقت دارید. درست است؟
بله اما ایشان مدام در حال تکرار است چون با افراد محدودی کار میکند. من صدای ایشان را خیلی دوست دارم اما این صدا را به صدایی جهانی تبدیل نمیکند. گاهی اوقات هم کارهای خیلی خوبی ارایه میدهد. در کار موسیقی مهم است که فرد با چه کسانی کار کند.
تا جایی که میدانم آلبوم «آخرین دیدار» زمان زیادی نیست وارد بازار شده...
کار، زودتر از این هم میتوانست وارد بازار شود اما در زمان مناسبی عرضه نشد. با این حال مجید محسنی کار را وارد بازار کرد و پخش، آنقدر خوب انجام شد که جای تشکر از ایشان هست.
چه نقطه تمایزی بین این اثر و آثار مشابه در حوزه موسیقی پاپ وجود دارد؟
علاوه بر کیفیت بالا، طراحی جلد آن مانند دیگر آلبومها فضای تیرهای ندارد. چندی پیش آلبومی از یک خواننده پخش شد که آن را با DVD فیلمهای هالیوودی اشتباه میگرفتند. بعضی وقتها CDها را با بازیهای رایانهای اشتباه میگیرند!
به نظرم بخشی از موفقیت این آلبوم به دلیل تعامل خوب شما با خواننده بوده است؛ هرچند در کشور ما تهیهکنندگی عواید فرهنگی و هنری ندارد. به ندرت دیده شده یک تهیهکننده، دوربین به دست دنبال کار عکاسی برای روی جلد آلبومی برود. حال که وارد عرصه تهیهکنندگی موسیقی شدهاید میخواهید این کار را ادامه دهید؟
حتما ادامه میدهم. کامران عطا جزو خوانندگانی است که از کار با ایشان خوشحال میشوم. البته خوب است در پروژه بعدیاش تعداد آهنگهای کمتری را با افراد مهم کار کند. این کارها هنوز قدیمی نشده است. من کارهایی را شنیدهام که وقتی بعد از چند سال وارد بازار شدهاند دیگر قدیمیاند. شک ندارم کامران عطا حتی این استعداد را دارد که سوپراستار شود، اما این کار زمانبر است.
دشواریهای کار خوانندگان و آهنگسازان موسیقی از نظر شما چیست؟
متاسفانه موزیسینهای ما ناچارند یک شغل دیگر هم داشته باشند؛ چون تنها با انتشار یک آلبوم نمیتوانند امرارمعاش کنند. البته در همه زمینهها اینطور است. وضعیت در نقاشی البته متفاوت است. چند ماه پیش خالد صمعاوی، گالریدار من در دوبی، آثار را در «آرت ابوظبی» شرکت داد. او روی کار من قیمت بالایی گذاشت که من به آن اعتراض کردم. به من گفت تو برو نقاشیات را انجام بده بیزینس هنر با من! من هم به آقای عطا همین را گفتم. از او خواستم که فقط بخواند و بقیه کارها را به من محول کند. البته کار ایشان در میان CDهای دیگر خیلی شاخص است و دیده میشود. اگر ایشان در جایی چون دوبی زندگی میکرد با همین دو CD، لازم نبود کار دیگری انجام دهد. کلا در موسیقی ما فضایی وجود ندارد که کسی بتواند زندگیاش را از این راه بگذراند چون افراد خیلی مهم در طول سال بیش از چند کنسرت نمیتوانند برگزار کنند. در حالی که در خارج از کشور خیلی از هنرمندان هر شب در حال خواندن در جاهای دیگر هستند و چندین برابر درآمد دارند. این کار یکی از پردرآمدترین کارهای دنیاست اما در ایران اینطور نیست.
شما در کار نقاشی یک «چهره» هستید. فکر میکنید چهره شدن در موسیقی سختتر است؟
بله خیلی سختتر است. کار ما از نظر تکنیکی سخت است اما در موسیقی هرکسی که میخواهد میتواند CD ضبط کند. ممکن است یک فرد به سرمایهای وصل باشد یا با آگهیهای آنچنانی سوپراستار شود. ممکن است شما از من خوشتان نیاید اما من کاری انجام دهم که سوپراستار شوم. شما مجبور میشوید با من قرارداد ببندید تا من کارتان را تبلیغ کنم. افراد سعی میکنند خودشان را به سوپراستارها وصل کنند تا زندگیشان متحول شود.
میخواهید کار تهیهکنندگی را ادامه دهید؟
حتما همینطور خواهد بود. از سالها پیش من تصمیم داشتم اگر روزی از راه هنر درآمد داشته باشم 20 درصد آن را در این راه هزینه کنم.
چه پشتوانه ذهنی در این کار دارید؟
در این راه سختی کشیدهام تا توانستهام از این کار کسب درآمد کنم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.