بازدید مجلسیها انجام شد
«اوین» به روایت نمایندگان
گروه سیاسی، آمنه شير افكن: درهای اوین روز گذشته به روی کمیته امنیت کمیسیون امنیت و سیاست خارجه مجلس باز شد. دیدار نمایندگان از هشت صبح تا حدود دو عصر به طول انجامید. فرصتی طولانی برای گپ و گفت و مشاهده. از همه جای زندان بازدید شد. بند نسوان، آشپزخانه، بهداری، 209 و 350، بند عمومی، قرنطینه و بند زندانیان مالی. البته بخشهایی هم نادیده ماند. اندرزگاه سپاه، بند مخصوص روحانیت و بند متهمان قضایی. 60 نامه ماحصل دیدار صبحگاه گذشته مجلسیها با زندانیان بود. برخی زندانیان سیاسی به نمایندگان مجلس نامه میدهند و از آنها میخواهند که به وضعیت پرونده آنها و فاصله زیاد بازپرسی تا رسیدگی به پروندهشان رسیدگی شود. زنان نیز به نصب دوربین در حریم خصوصی اعتراض دارند. نبود مرخصی بعد از بازداشت چند ساله، وثیقههای سنگین، دشواری در تماس با خانواده محور مسایلی است که زندانیان اویننشین با مجلسیها در میان گذاشتهاند. صفر نعیمیرز در گفتوگو با «شرق» از تقاضای مرخصی و بخشش برخی زندانیان خبر داده و اینکه مجلس پیگیر تقاضای آنها خواهد بود. نعیمیرز مسوول هماهنگی و جمعبندی نامههایی است که به او و دیگر نمایندگان مجلس رسیده است. از میان 50 تا 60 نامهای که زندانیان اوین دیروز به او و نمایندگان مجلس دادهاند، برخی نامهها را برای «شرق» میخواند؛ محتوای بخشی از آنها تقاضای عفو و بخشودگی است، خیلیها عدم استطاعت مالی در پرداخت وثیقه، برخی اعتراض به عدم امکان ملاقات خانواده و برخی دیگر تقاضای تماس تلفنی. علاوه بر نعیمیرز، محمدرضا محسنی ثانی و حجتالله سوری، رییس اسبق ندامتگاه اوین به دیدار اوین آمدهاند.
گفته بودید که اوین شبیه هتل است، آیا واقعا میشود زندان را هتل نامید؟
درباره اوین خیلی چیزها شنیده بودم اما تصویر مثبتی برای من به وجود آمد. همه چیزها در حد استاندارد بود، بهویژه خورد و خوراک. یادتان باشد که خیلیها در اوین پیش از این کف خواب بودند و حالا روی تخت میخوابند، اینها تغییرات مثبتی است که نمیشود آن را نادیده گرفت.
بازدیدتان از کجا آغاز شد؟
از قرنطینه زندان. همانجایی که زندانیان اول کار وارد آن شده و بعد وارد بند مخصوص خود میشوند. هم تخت داشتند و هم تلویزیون. بعد هم راهی آشپزخانه شدم. خیلی مجهز و مدرن بود. منوی غذاها را دیدم. خیلی خوب بود. در بدو ورود آنچه مرا دلگرم کرد، اين بود كه زندان اوین برای جرایم مالی، سیاسی و امنیتی، اتباع بیگانه غیرافغانستان و پاکستانی و تعدادی محکومان دوجنسیتی در نظر گرفته شده است.
و بهداری چطور؟ چه افرادی آنجا بودند؟
16 نفر در بیمارستان اوین بودند که پنج نفرشان امنیتی بودند. هشت پزشک عمومی در اوین مستقر هستند و شش پزشک متخصص در طول هفته بنابر ضرورت به زندان آمد و شد دارند.
بالاخره نوبت به بازدید از بند سیاسی اوین هم رسید؟
بله، هم 209 و هم 350. با آقای محسن میردامادی حرف زدیم. 350 مختص عوامل فتنه بود. در بند سیاسی و امنیتی زندان هم در کنار برخی زندانیان عضو نهضت آزادی، جبهه مشارکت، وهابیها و بهاییها، منافق و القاعده، زندانی ترکمنستانی هم بود که به جرم جاسوسی بازداشت شده بودند.
علاوه بر آقای میردامادی با فرد دیگری هم صحبت کردید؟
آقای رجایی و آقایی به اسم عبدالله مومنی که خودش را معلم معرفی کرد، به ما میگفت که دو روز بعد از انتخابات بازداشت شده و هنوز در زندان است. میگفت مشغول تصحیح اوراق امتحانی دانشآموزان بوده که کارش به زندان رسیده. او و چند نفر دیگر از زندانیان سیاسی به نمایندگان میگفتند همه چیز در اختیار دادستان است و هر تغییر و اجازهای تنها با موافقت ایشان انجام میشود. همچنین تقاضا داشتند که بند 350 هم تلفن داشته باشد. میگفتند در بند 209 تلفن برای افراد قابل دسترس است و در 350 نه.
حرف زندانیان سیاسی خطاب به نمایندگان مجلس چه بود؟
اغلب آنها بحث آزادی مشروط را داشتند و اینکه چهارسال که از حکم زندان بگذرد باید شامل حال عفو مشروط شوند و به همین دلیل خواستار آزادی بودند. اما خیلی از همانها احکام دیگری داشتند که باید تازه وارد فاز جدید محکومیت شوند. میگفتند که ما در مسیر نظام گام برداشتهایم، مذهبی و مدافع كشور بودهایم و برای آن تلاش و مبارزه کرده و مرتکب اشتباه نشدهایم. میگفتند ما علیه امنیت ملی اقدام نکردهایم و از ما خواستند تا از مسوولان بخواهیم که به فکر زندانیان سیاسی در بند باشند. به طور خلاصه اینکه بیشتر از خودشان دفاع میکردند. البته برخی هم به اشتباهشان اقرار میکردند.
از میان نامهها، یکی، دو نامه را برایمان بخوانید؟
یکی از نامهها مربوط به فردی میشود که به جرم سایبری و اقدام علیه نظام به حکم بدوی اعدام محکوم شده و در این نامه تقاضای عفو کرده. یکی دیگر مسیحی است که به جرم تبلیغ علیه نظام محکوم است و درخواست کرده که با خانوادهاش دیدار کند.
نکته دیگری هم بود؟
زندانیان بند 209 و 350 از ما خواستهاند که موضع بیطرفی حفظ شده و میان شخصیت حقیقی و حقوقی تمایز قایل شوند. همچنین به ما اعلام کردند که در مقام بازپرسی سوالات مرتبط با قضیه مطرح شود. به ما گفتند که ترتیبی اتخاذ شود تا زودتر تکلیف ما مشخص شود. به اینکه میان فرآیند بازجویی مقدماتی و تجدیدنظر فاصله زیادی افتاده نیز گلهمند بودند. نکته دیگر اینکه میخواستند که زودتر تکلیفشان مشخص شود.
حالا شما پیگیر خواسته آنها خواهید بود؟
هر آنچه نوشته شده و در حوزه صلاحیت قوهقضاییه باشد به برادران مسوول قوهقضاییه رونوشت خواهیم کرد. هر چیزی هم که مربوط به سربازان گمنام امام زمان(عج) در وزارت اطلاعات باشد هم به آنها منتقل خواهیم کرد. به هر حال ما نماینده آنها هستیم.
شایع است زندانیان سیاسی از امکانات رفاهی و هواخوری کمتری برخوردارند، امکان تماشای تلویزیون حتی در بندهای امنیتی تنها به صورت محدود وجود دارد و در مواردی هم محدودیتهایی برای استفاده از کتاب وجود دارد؟
به ما که چیزی در اینباره منتقل نشد. البته تاکید دارم که شاید خیلی از حرفها در ذهن من ثبت نشده باشد و شاید هم مسالهای بوده اما در نامه کتبی آنها آمده باشد. اینها باید جمعبندی شده و در کمیسیون امنیت بررسی شود.
تکلیف بازدید از زندان رجایی شهر چه شد؟
خب میدانید که زندان رجاییشهر ویژه امنیتی، زندانیان تجاوز به نوامیس و سارقان مسلح و باجگیر و این قبیل افراد است و نه زندان سیاسی.
اما طبق بعضی خبرها، برخی از زندانیان سیاسی در رجایی شهر هستند؟
در حال حاضر که گزارشی در این زمینه نداریم و خود دوستان بند 350 و 209 هم اشاره خاصی به این موضوع نداشتند. به هر شکل ما از رجاییشهر هم بازدید خواهیم داشت.
وضعیت بند مالی چطور بود؟
تعدادی از اختلاسکنندگان سه هزار میلیارد تومانی در بند مالی بودند که پای صحبتهای آنها نشستیم. برخی هم از بزرگان شرکتها و ادارههای مهم در آنجا بودند. برایم جالب بود که معاون استانداری تهران هم در آنجا بود. چند نفری هم از شرکتهای کلان و آنچنانی و مدیرعامل بانکها بودند و جالب اینکه ادعا میکردند از خانواده شهید و رزمندهاند.
چقدر در بند نسوان ماندید، چه گفتید و شنیدید؟
فائزه آنجا بود. فائزه بحث دوربینها را مطرح کرد. ماجرای نصب دوربین در سرویس بهداشتی اینطور که او روایت میکرد، نبود. در خروجی و بیرون سرویس بهداشتی دوربین کار گذاشته شده بود. یعنی در بخش روشویی. فائزه فکر میکرد که همه چیز را خوانده، اما این را نخوانده بود که دوربینهای بند نسوان را نسوان مانیتور میکنند.
یعنی به نظر شما نصب دوربین در روشویی زنان بند اوین بلامانع است؟
برای خروجی بله، ولی برای ورودی نه. به هر شکل جمهوری اسلامی معذورات و حریم را بهتر از همه میشناسد و حفظ میکند، اما نمیخواهد زیر سوال برود، مانند ماجرای فوت ستار بهشتی که هیچکس خبر نداشت و دوربینی هم نصب نبود. اگر آنجا هم دوربین بود شاید مستندات بهتری به دست میآمد و رفتارها هم بهتر بود. چون به هر شکل میدانستند که همه چیز کنترل میشود.
آقای سوری بازدید را هماهنگ کرده بودند، حضور ایشان در این بازدید چقدر مثمرثمر بود؟
به هر شکل ایشان سابقهای دیرینه در زندان اوین دارند و آنجا خیلیها اورا میشناختند.
کدام بندها از بازدیدتان مغفول ماند؟
شش ساعت برای این بازدید خیلی کم بود. فقط دو ساعت در 209 و 350 بودیم. البته بند ویژه روحانیت را هم ندیدیم.
بازدید شش ساعته نمایندگان از زندان اوین
محمدرضا محسنی ثانی، عضو کمیسیون امنیت: جز مواردی اندک که از تنوع و کیفیت غذای خود ابراز نارضایتی میکردند، دیگران از وضعیت خود در زندان گلهمندی خاصی نداشتند. گلهمندی برخی زندانیان در مورد احکام صادره برای آنها بود که عموما زندانیان بخش امنیتی بودند.
ارایه برخی مسایل به نفع زندانیان نیست
مهدی دواتگری، نماینده مراغه: به نظر من مطرح کردن برخی مسایل در حال حاضر به نفع جامعه و زندانیان نیست.
بررسی گزارش دیدار از اوین
سیدحسین نقوی، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی: دوستان کمیته امنیت دیدار شش ساعتهای به عمل آوردهاند. گزارش به دست آمده از بازدید اوین به شکل جزیی مورد بررسی نمایندگان قرار خواهد گرفت. بازدیدهای بعدی از زندانهای دیگر نیز در دستور کار ما قرار خواهد گرفت.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.