بررسی خبر تاریک شدن سهروزه زمین
تناقض در ابتدا و انتها
احمد نقیزاده
از مدتها پیش، شایعههای زیادی درباره پایان جهان در سال 2012 منتشر شده بود اما این، تنها شایعه نجومی نبود. شایعه دیگری که همپای شایعه اول با قدرت منتشر میشد، شایعه سه روز تاریکی کامل جهان پس از انقلاب زمستانی (ابتدای زمستان 1391) بود. البته این یکی برای اثبات ادعای خود دلیل محکمی هم داشت: «ناسا این خبر را تایید کرده است.» برای اینکه بیشتر با این ادعا آشنا شویم ابتدا اصل خبر را با هم میخوانیم و سپس به بررسی آن میپردازیم.
«دانشمندان ناسا، خاموشی در کل کره زمین به مدت سه روز از تاریخ ۲۳ دسامبر ۲۰۱۲ را پیشبینی کردهاند. این پایان جهان نیست، این همترازی جهان است؛ جایی که خورشید و زمین برای اولین بار همتراز میشوند. زمین از وضعیت کنونی که بعد سوم است به بعد صفر تغییر کرده و سپس به بعد چهارم تغییر میکند. در اینگذار جهان با تغییر بزرگی روبهرو میشود و ما یک جهان جدیدی را خواهیم دید. پیشبینی شده است این سه روز تاریکی در روزهای ۲۳، ۲۴، ۲۵ دسامبر ۲۰۱۲ (سوم تا پنجم دی ۹۱) اتفاق میافتد، حفظ آرامش، کنار یکدیگر بودن، مناجات و خواب در این سه روز بهترین کار است و آنهایی که بعد از این واقعه زنده میمانند با یک جهان نوین روبهرو خواهند شد. خطری که شما را تهدید میکند این است که در اثر هراس از این رویداد دچار حادثه شده و از بین بروید. مقامات نمیخواهند به دلیل توسعه وحشت عمومی این موضوع را عمومی کنند.» در این خبر چند مورد توجه ما را به خود جلب میکند:
دانشمندان ناسا این موضوع را پیشبینی کردهاند : آیا ناسا واقعا این خبر را تایید کرده بود؟ یک نکته جالب درباره بسیاری از اخبار شبهعلمی این است کسانی که چنین شایعاتی را مطرح میکنند، پای ناسا را هم به میان میکشند و مدعی میشوند ناسا ادعایشان را تایید کرده است. شاید یکی از دلایل اصلی این موضوع، آن باشد که بسیاری از مردم، ناسا را به عنوان بزرگترین مرکز علمی و پژوهشی جهان (شاید هم تنها مرکز علمی و پژوهشی) میشناسند که البته اینطور نیست. بسیاری از این شایعهپراکنان، هیچوقت نام مراکز علمی و پژوهشی دیگر را نشنیدهاند و همیشه، هر چیزی را به ناسا ارتباط میدهند. جالب آنکه در بسیاری از خبرگزاریها و سایتهایی که این خبر را منتشر کرده بودند، لینکی وجود داشت که به گفته آنها نشان میدهد ناسا این خبر را تایید کرده است. بسیاری از مخاطبان این خبرها آشنایی دقیقی با زبان انگلیسی نداشتند یا آنکه فرصت خواندن متن اصلی را پیدا نکردند یا به دلایل دیگر از خواندن آن صرفنظر کردند و خیلی در متن خبر ناسا دقیق نشدند که اگر دقیق میشدند، میدیدند که ناسا تاکید کرده است چنین خبری صحت ندارد! یعنی درست خلاف ادعای آنان را بیان میکرد.
خورشید و زمین برای اولینبار همتراز میشوند : این عبارت نه فقط غلط است و اشکال دارد بلکه از اصل و اساس بیمعنی است. این عبارت هیچ معنی مشخصی ندارند. وقتی میگوییم زمین و خورشید همتراز میشوند، یعنی چه؟ آیا زمین و خورشید با یکدیگر همتراز میشوند یا با چیز دیگر؟ اگر منظور با چیز دیگر است، آن چیز دیگر، چیست؟ میدانیم همیشه میتوان دو نقطه را با یک خط به هم وصل کرد. در این مورد خاص نیز میتوان بین خورشید و زمین یک خط مستقیم رسم و آنها را به هم وصل کرد اما وقتی صحبت همترازی است، ابتدا باید ببینیم این تراز در مقایسه با کدام جسم دیگر مطرح میشود؟ البته در این خبر هیچ اشارهای به این موضوع نمیشود اما در خبرهای دیگر به ویژه در خبرهای مربوط به اتمام جهان در سال 2012 ادعاهای متفاوتی مطرح شده بود. در برخی خبرها گفته شد که زمین و خورشید و دیگر سیارههای منظومه شمسی، همگی در یک راستا قرار میگیرند و برخی دیگر گفتند خورشید و زمین و مرکز کهکشان در یک راستا قرار میگیرند. اگرچه در ادعاهای مربوط به این داستان، به هیچیک از این دو اشارهای نشده و معلوم نیست که منظور کدام حالت است اما باید تاکید کرد که در سالجاری چنین همخطی عمومی و کلی بین سیارهها رخ نداد ولی حتی اگر چنین پدیدهای رخ میداد، هیچ تاثیری بر زمین و وضعیت تاریک و روشنی آن نداشت. سیارههای دیگر از زمین بسیار دورند و تاثیرهای آنان (از جمله تاثیرهای گرانشی و جاذبههایشان) در هنگام همترازی، بسیار ناچیز است. در مورد همراستا شدن زمین، خورشید و مرکز کهکشان نیز باید گفت هر سال در هنگام انقلاب زمستانی در نیمکره شمالی، زمین و خورشید و مرکز کهکشان تقریبا در یک راستا قرار میگیرند. مرکز کهکشان ما در منطقه صورت فلکی قوس و در فاصله حدود 28 هزار سال نوری از ما قرار دارد. خورشید هر سال در مسیر حرکت ظاهری خود به دور زمین، روی دایرهالبروج در اول دیماه، در وضعیتی قرار میگیرد که زمین، خورشید و این ناحیه، تقریبا همراستا میشوند، البته شش ماه بعد بار دیگر نیز این همخطی به شکلی دیگر تکرار میشود و خورشید، زمین و این منطقه در یک راستا قرار میگیرند. ولی در هر صورت این پدیده تکراری، تغییر قابل ملاحظهای (همانند تاریکی سه روزه جهان) را در پی ندارد.
زمین از بعد سه روز به بعد صفر و پس از آن به بعد چهار میرود : این عبارت، از جمله بیمعنیترین بخشهای این خبر است. اینکه ما در بعد سوم قرار داریم و پس از سه روز به بعد صفر و بعد چهار نقل مکان میکنیم جملهای کاملا بیمعنی است. جهان ما ساختاری چهاربعدی دارد. سه بعد آن ماهیت فضایی و یک بعد آن ماهیت زمانی دارد. طبق گفتههای «اینشتین» میدانیم فضا و زمان ماهیتهای جداگانهای ندارند و یک ساختار به همپیوسته به نام پیوستار «فضازمان» را به وجود میآورند. همه آنچه از جهان میشناسیم، در این قالب چهاربعدی است. البته برخی از نظریههای علمی جدید، به ابعاد دیگری در ابتدای تشکیل عالم نیز اشاره میکنند که با موضوع این خبر فرق دارد. به بیان سادهتر میتوان گفت ما در جهانی سهبعدی، یا چهاربعدی یا دهبعدی زندگی میکنیم اما نمیتوان گفت ما در بعد سوم یا بعد چهارم یا بعد دهم زندگی میکنیم. در ضمن باید در نظر داشت که زمین را که یک جسم سهبعدی است، نمیتوان به مکانی دوبعدی یا یکبعدی انتقال داد. (بعد صفر که البته جای خود دارد.) درست همانطور که ما نمیتوانیم یک کره یا مکعب سهبعدی را درون یک صفحه دوبعدی قرار دهیم، نمیتوانیم زمین سهبعدی را به فضایی با ابعاد کمتر وارد کنیم.
خاموشی سهروزه زمین : در این خبر ادعا شده است که زمین سه روز خاموش میشود ولی معلوم نیست دلیل این خاموشی چیست؟ آیا برق قطع میشود، ستارهها و خورشید خاموش میشوند یا چیز دیگر. گذشته از این ارتباط این خاموشیها با همراستا شدن و همترازی چیست و سفر از بعد سوم به بعد صفر و بازگشت به بعد چهارم چه نقشی در این رویدادها دارد؟ اتفاقا یکی از نشانههای ادعاهای شبهعلمی نیز همین است که صورت و ظاهر ادعاهای علمی را دارند و در آنها نیز از اصطلاحات و عبارتهای علمی استفاده میکنند، اما از این اصطلاحات و عبارتهای علمی به شکل نادرست استفاده میکنند که نه هیچ ارتباطی با یکدیگر دارند و نه ارتباطی با معانی اصلی آنها در متون علمی. هرچند این خبر خواسته برای ادعای تاریک شدن زمین، دلیل علمی ذکر کند اما میبینیم این پدیدهها هیچ ارتباطی به هم ندارند و در حقیقت بین آنها رابطه علی و معلولی وجود ندارد.
علنی نکردن به دلیل گسترش وحشت عمومی : یکی دیگر از نشانههای ادعاهای شبهعلمی این است که میگویند خود مقامهای مسوول هم از این موضوع خبر دارند اما به دلایلی (مانند دلایل سیاسی، ترس مردم، سوءاستفاده دشمنان، برملا شدن اسرار نظامی و...) آن را علنی نمیکنند یا حتی منکر آن میشوند. برای مثال بارها شنیدهایم که میگویند مقامهای ناسا هم از وجود یوفوها یا بشقابپرنده و آدمفضاییها باخبرند و حتی با آنها ارتباط دارند اما به دلایلی (مثلا دلایل نظامی) آن را کتمان میکنند. البته اگر این نوع استدلال را بپذیریم، آن وقت هرکس میتواند هر گونه ادعایی داشته باشد و وقتی میپرسیم چرا کسی این ادعا را تایید نمیکند جواب بشنویم که البته خود مقامات مسوول هم از این موضوع خبر دارند، فقط نمیخواهند کسی نگران شود یا بترسد! در ضمن در نظر داشته باشید که ادعای کتمان این خبر که در انتهای خبر آمده بود با ادعای اینکه «دانشمندان ناسا، خاموشی در کل کره زمین به مدت سه روز از تاریخ ۲۳ دسامبر ۲۰۱۲ را پیشبینی کردهاند» که در ابتدای خبر آمده بود، به شدت در تناقض است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.