آخرین وضعیت دریای خزر/ دریا کم آب شد

به گزارش گروه رسانه‌ای شرق،

سازمان نقشه‌برداری کشور؛ «سید اسکندر صیدایی» این مطلب را در نشست خبری به مناسبت دومین سالگرد ثبت روز ملی نقشه‌برداری در تقویم رسمی کشور (هفتم خرداد) بیان کرد و به تبیین نقش سازمان نقشه‌برداری کشور در حوزه نقشه و اطلاعات مکانی در سطح ملی و بین‌المللى پرداخت.

صدایی با اشاره به پیشینه ۷۰ ساله سازمان نقشه‌بردارى کشور گفت: این سازمان از سال ۱۳۳۲ و در برنامه اول عمرانی کشور شکل گرفت و از همان ابتدا با نگاه داده‌محور، تجهیزات هوایی و زمینی مورد نیاز برای تولید و مدل‌سازى اطلاعات در اختیار این سازمان قرار گرفت.

وى با اشاره به اهمیت نام‌گذارى اماکن جغرافیایی مانند خلیج فارس گفت: نام‌گذارى، برای کشور هویت و اصالت مى ‌آورد و به همین دلیل سازمان نقشه‌بردارى کشور به نمایندگی از ایران در کمیته نام‌گذارى سازمان ملل حضور فعال دارد و هر نامى که در کمیته ملى ما (متشکل از نخبگان و دانشگاهیان) تصویب شود، به عنوان مصوبه بین‌المللى ثبت می‌شود که سدی در برابر جعل نام‌هاى جغرافیایی توسط کشورهاى همسایه و صیانت از میراث تاریخى ایران به شمار می‌رود.

رئیس سازمان نقشه‌بردارى کشور افزود: اسناد کشف شده و تصاویر مستند جهانى ثابت می‌کند که نام این گذرگاه دریایی از حداقل پنج هزار سال قبل خلیج فارس بوده است و خواهد بود.

صدایی با اشاره به اهمیت چارت‌هاى دریایی براى هدایت کشتی ‌هاى عظیم تجارى گفت: هر کشتی که وارد آب‌های سرزمینی مى ‌شود، براى لنگراندازی و بارگیری باید از عمق آب، جزر و مد و وضعیت ساحل مطلع باشد. این اطلاعات در چارت‌هاى دریایی تولید می‌شود. تا چند سال پیش این دانش در انحصار انگلیس بود، اما امروز سازمان نقشه‌بردارى کشور با خودکفایی کامل در این زمینه، سالانه ۱۰۰ هزار چارت دریایی تولید می کند.

رئیس سازمان نقشه‌بردارى کشور درباره دلایل عقب‌نشینی دریای خزر گفت: در سازمان نقشه‌بردارى کشور، زیر مجموعه مدیریت آب‌نگارى فعال است که منابع آب کشور را رصد می‌کند و موضوع دریای خزر را هم مورد بررسى قرار داده و حاصل مطالعات این بوده که دریای خزر به‌ویژه در ناحیه شمال آن با کمبود آب مواجه شده و شاهد بروز پهنه‌هاى خشکی در شمال، شرق و غرب خزر هستیم.

وى گفت: خبر خوش این است که ایران در جنوب خزر قرار دارد و پرعمق ترین بخش خزر هم در قسمت ایران است و عقب‌نشینی آب خزر هنوز به ایران نرسیده است.

صدایی آرشیو شش‌میلیون قطعه تصویر هوایی از گستره ایران در هفت دهه گذشته را سرمایه‌ای ارزشمند توصیف کرد و گفت: تمام این تصاویر اسکن، مدل‌سازى و داده‌هاى آن استخراج شده است و امروز در شناخت پیشینه فضایی سرزمین، مدل‌سازی هاى مختلف، دعاوی قضایی، تعیین حق و حقوق و آینده‌نگری ها کاربردهای بسیار گسترده‌اى دارد.

رئیس سازمان نقشه‌بردارى کشور با اشاره به آماده‌سازى زیرساخت ملى داده‌هاى مکانی (SDI) که امکان اشتراک‌گذارى کلان‌داده‌ها را فراهم کرده است، گفت: اکنون ۲۵ هزار لایه اطلاعاتى از دستگاه‌هاى مختلف در این سامانه بارگذاری شده که قرار است به ۱۲۵ هزار لایه ارتقا یابد تا مدیران بتوانند بدون محدودیت زمان و مکان، به دقیق‌ترین تحلیل‌هاى مدل‌سازى شده دسترسى داشته باشند.

به گفته صدایی، سازمان نقشه‌بردارى کشور به عنوان متولی راهبری، سیاست‌گذارى و اجراى فعالیت‌هاى مرتبط با حوزه نقشه و اطلاعات مکانی در کشور، حضور فعالی در مجامع بین المللی این حوزه داشته و ریاست کارگروه سوم کمیته منطقه‌اى مدیریت جهانى اطلاعات مکانی سازمان ملل متحد براى آسیا و اقیانوسیه را بر عهده دارد.

رئیس سازمان نقشه‌بردارى کشور فرونشست زمین را پدیده‌اى پراهمیت با ریشه‌هاى انسانى توصیف کرد و گفت: مطالعات میدانی سازمان نقشه‌بردارى کشور با استفاده از داده‌های ثقل‌سنجی، ماهواره‌اى و ایستگاهی از دهه ۱۳۸۰ شمسی آغاز شد. فرونشست نتیجه به هم خوردن تعادل زیست‌محیطی است؛ وقتى بی‌رویه از منابع کمیاب مانند آب، معادن، نفت و گاز بهره‌بردارى کنیم، اثر آن را در جاى ‌جاى کشور می‌بینیم.

وى با هشدار نسبت به عمق فاجعه در دشت‌هاى کشاورزی کشور، گفت: یک روز چاه‌هاى ۵ متری حفر می کردیم، حالا چاه‌هاى ۲۰۰ متری هم جواب نمی‌دهد. ما در برخى دشت‌ها با چندین هزار حلقه چاه مواجهیم که تعادل سفره‌هاى زیرزمینی را کاملاً نابود کرده است.

رئیس سازمان نقشه‌بردارى کشور از تهیه اطلس فرونشست کشور و اطلس فرونشست کلان‌شهرها خبر داده و گفت: نرخ و گرادیان فرونشست براى تمام مناطق پهنه‌بندى شده است.

طبق استانداردهای بین‌المللى، فرونشست بیش از سه سانتی‌متر در سال خط قرمز محسوب می شود. این در حالی است که در بعضى از دشت‌هاى کشور نرخ فرونشست ۴۳ سانتی متر و در برخى نقاط شهرى تا ۳۱ سانتى ‌متر را ثبت کرده‌ایم. این اطلاعات به‌طور مستمر در اختیار دولت و دستگاه‌هاى ذى ‌ربط قرار می‌گیرد تا برای مدیریت این بحران ملی چاره‌اندیشی شود.