گزارش «شرق» از تازهترین آمارها درباره تشدید تقاضای انجام کارهای خدماتی
افزایش سهبرابری درخواست کار نظافت و پذیرایی
از اول تا دوازدهم اردیبهشت امسال نسبت به سال قبل، نظافت و پذیرایی ۲۳۹ درصد، برقکاری ۲۲۰ درصد، لولهکشی ۱۷۶ درصد، سرمایش ۱۵۰ درصد و خدمات و تعمیرات ساختمان ۱۴۰ درصد رشد ثبتنام داشته است
تازهترین دادههای یکی از پلتفرمهای ارائه خدمات، نشان از افزایش تقاضای کار و ثبتنامیهای جدید دارد؛ انجام کارهای خدماتی بدون تخصص مانند نظافت و پذیرایی بیشترین میزان درخواست کار را داشته و سن درخواستها بالا رفته و همچنین افرادی که قبلا ثبتنام کرده بودند اما همکاری نمیکردند، درخواست بازگشت به کار دادهاند.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
تازهترین دادههای یکی از پلتفرمهای ارائه خدمات، نشان از افزایش تقاضای کار و ثبتنامیهای جدید دارد؛ انجام کارهای خدماتی بدون تخصص مانند نظافت و پذیرایی بیشترین میزان درخواست کار را داشته و سن درخواستها بالا رفته و همچنین افرادی که قبلا ثبتنام کرده بودند اما همکاری نمیکردند، درخواست بازگشت به کار دادهاند.
بر اساس اعلام روابط عمومی آچاره به «شرق»، تعداد کل متخصصان ثبتنامی در شش روز ابتدایی اردیبهشت امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل، ۱۷ درصد رشد داشته است. در بین مهارتهای موجود در آچاره، دستهبندی اصلی نظافت و پذیرایی تنها خدماتی هستند که فرد برای ثبتنام در آن نیاز به ارائه مدرک فنی، جواز کسب یا مدرک دانشگاهی ندارد. بررسیها نشان میدهد که متقاضیان کار در این بخشها در فروردین امسال نسبت به سال قبل هفت درصد و در ۱۱ روز ابتدای اردیبهشت نسبت به مدت مشابه سال گذشته، ۲۳۹ درصد رشد داشته است؛ یعنی در مجموع ۴۶ درصد. آنطورکه آمارها نشان میدهد بیشتر متخصصان ثبتنامی مرد هستند، آمارهای سال گذشته هم نشان میدهد که سهم ثبتنام متخصصان مرد نسبت به زنان از ۶۵ درصد به ۷۶ درصد رسیده بود. نکته دیگر درباره سن درخواستکنندگان ارائه خدمات است. به طوری که از ابتدای فروردین تا ۱۲ اردیبهشت امسال هفت درصد از متخصصان ثبتنامی ۵۰ سال به بالا بودند، در حالی که در دوره مشابه سال گذشته، این عدد شش درصد از متخصصان ثبتنامی بود. همچنین از اول فروردین تا دوازدهم فروردین سال گذشته درصد متخصصان ثبتنامی ۵۰ سال به بالا نسبت به کل متخصصان ثبتنامی شش درصد بود که این عدد در دوره مشابه امسال، به ۱۱ درصد رسیده است. برقکاری، خدمات و تعمیرات ساختمان، سرمایش و گرمایش، لولهکشی، نظافت و پذیرایی پنج سرویسی است که بیشترین رشد ثبتنام را داشتهاند. بر همین اساس از اول تا دوازدهم اردیبهشت امسال نسبت به سال قبل، نظافت و پذیرایی ۲۳۹ درصد، برقکاری ۲۲۰ درصد، لولهکشی ۱۷۶ درصد، سرمایش ۱۵۰ درصد و خدمات و تعمیرات ساختمان ۱۴۰ درصد رشد ثبتنام داشته است.
متقاضیان نظافت و پذیرایی، سه برابر شد
بیشترین رشد ثبتنام در مهارت نظافت و پذیرایی هم در اردیبهشت رخ داده که نسبت به سال قبل تقریبا سه برابر شده است. اما موضوع دیگر که قابل توجه است، برگشت به کار متخصصانی است که همکاریشان را با اپلیکیشن قطع کرده بودند، مثلا متخصصانی که چند سال قبل ثبتنام کرده بودند و بعد از چند بار همکاری، به سمت بازار سنتی رفته بودند، حالا آنها هم با توجه به نبود کار در بخش سنتی، به سمت اپلیکیشن آچاره رفتهاند. برخی از متخصصان هم به دلیل اینکه از پس هزینههای زندگی در تهران برنمیآیند، به شهرهای دیگر یا شهر خودشان بازگشتهاند و درخواست کار برای همان شهر را دارند. اما نکته اینجاست که مهارت موردنظر آنها ممکن است در تهران درخواستهای زیادی داشته باشد اما در شهر خودشان این احتمال کمتر است و ممکن است آنجا هم با کاهش سفارشها مواجه شوند. بررسیهای این تیم همچنین حکایت از این دارد که در دوره موشکباران، تعدادی از ثبتنامکردهها که به شهرهای دیگر رفته بودند، درخواست میکردند تا مهارت آنها در همان شهر هم فعال شود و آنها بتوانند در شهر دیگر هم به صورت موقت کار کنند.
افزایش درخواست بازگشت به کار
«بهمن امام»، مدیرعامل و همبنیانگذار اپلیکیشن خدمات آچاره است. او تجربه ۱۰ سال مدیریت این پلتفرم را دارد و شاهد تغییرات قابل توجهی از گذشته تاکنون بوده است. حرفهای او تأییدکننده بررسیهای انجامشده از سوی تیمش است. او به «شرق» میگوید میزان تقاضای کار در این پلتفرم زیاد شده، به طوری که از ابتدای اردیبهشت تاکنون در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، ۳۰ درصد رشد ثبتنام داشتهاند. بر اساس اعلام او، تغییرات در زمینه ثبت درخواست کار در اردیبهشت یعنی پس از آتشبس و بازگشت مردم به شرایط عادی خودش را نشان داده است؛ یعنی زمانی که ادارات و شرکتها دست به تعدیل زدند و خیلیها بیکار شدند. به گفته او، نکته قابل توجه دیگر در تغییر وضعیتها، بازگشت به کار کسانی است که قبلا برای ارائه خدمات در این سامانه ثبتنام کرده بودند اما به هر دلیلی همکاری نمیکردند. بررسیها نشان میدهد که بسیاری از آنها تقاضای فعالیت مجدد و بازگشت به سیستم را دادهاند. سؤال اینجاست که آیا این افراد، کار در پلتفرم ارائه خدمات را برای شغل اول میخواهند یا شغل دوم؟ بهمن امام پاسخ میدهد که براساس پرسشنامههایی که قبلا توسط این افراد پر شده بود، بخش قابل توجهی از درخواستها برای شغل دوم است؛ البته اطلاعات دقیقی در این زمینه وجود ندارد: «درخواست کار، هم برای شغل دوم است و هم شغل اول. ما امسال شاهد تعدیلهای گستردهای بودیم و به نظر میرسد بخش قابل توجهی هم برای شغل اول درخواست دادهاند». موضوع دیگری که از سوی مدیرعامل آچاره مطرح میشود، درخواست بالا برای انجام خدمات نظافت است که آمارها هم همین موضوع را تأیید میکند. او میگوید افزایش درخواست کار در ردههای مختلف شغلی در اردیبهشت به طور متوسط ۳۰ درصد است اما در زمینه ارائه خدمات نظافت، این رشد بیش از ۲۰۰ درصد بوده است؛ یعنی شغلی که نیاز به تخصص ویژه و پیچیدهای ندارد. مسئله بعدی مرتبط با تحصیلات این افراد است. سؤال این است که آیا میزان تحصیلات افرادی که درخواست کار میکنند بالاتر رفته؟ امام توضیح میدهد: «درخواستکنندگان قشر متنوعی هستند. عمدتا تحصیلات بالایی ندارند و اغلب سیکل و دیپلم دارند اما در میانشان حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد هم دانشجو و تحصیلکردهاند و حتی بینشان دانشجوی دکترا هم داشتهایم».
کاهش ثبت سفارش
یک دهه از ریاست «بهمن امام» بر این اپلیکیشن میگذرد و او میگوید در این یک دهه روند مشخصی طی نشده اما نکته اینجاست؛ وقتی بیثباتی وجود داشته باشد، در هر دو بخش تقاضا و عرضه خدمات با ریزش مواجه میشوند. مثلا در دوره جنگ و موشکباران، ثبت سفارشها کم میشود و از آن طرف تعداد متخصصان هم پایین میرود. اما وقتی ثبات در کشور حاکم است عرضه و تقاضا رشد میکند، مثلا دورههایی هم بوده که وضع مملکت خوب بوده و این پلتفرم حتی با کمبود نیروی متخصص مواجه شده اما در مقابل هم در دورههایی مثل الان کمبود سفارش وجود دارد. همه اینها به شرایط عمومی برمیگردد.
درخواست کارمندان برای ارائه خدمات
نکته دیگر را «سهیل پروین»، مدیر لاین فنی آچاره میگوید. او به «شرق» توضیح میدهد که میزان درخواست کار برای تعمیر سیستمهای سرمایش – گرمایش بسیار زیاد شده است؛ خیلی از آنها هم کارمندان بخشهای دیگر هستند. مثلا ممکن است خودشان در تأسیسات یک نهاد یا دانشگاهی مشغول به کار باشند و حالا درخواست کار برای فعالیت در این اپلیکیشن را دارند: «در سالهای گذشته ما برای تعمیر چیلر با کمبود نیرو مواجه بودیم چون اساسا افرادی هم که این دستگاه را تعمیر میکنند تعدادشان کم است اما امسال درخواست کار برای این بخش زیاد بود. یا مثلا برای تعمیر کولر آبی همیشه به متخصصان فراخوان میدادیم اما امسال بدون فراخوان تعداد خیلی زیادی ثبتنام کردهاند». او معتقد است، کسانی که به صورت فصلی کار میکردند با مشکل کار مواجه شدهاند و حالا ناچار شدهاند به سمت کارهای دیگر بروند.
در انتظار لشکر بیکاران
پیش از این در اوایل اردیبهشت پلتفرم جابویژن که در زمینه کاریابی فعالیت میکند، اعلام کرد که فقط در یک روز، ۳۱۸ هزار درخواست کار در این پلتفرم ثبت شده است؛ آماری که نشاندهنده افزایش شدید تقاضای کار در مقابل کاهش فرصتهای شغلی است. دادههای این پلتفرم نشان میدهد که اگرچه ناهماهنگی میان عرضه و تقاضای نیروی کار در سالهای گذشته نیز مشاهده میشد، اما دادههای یکی، دو ماه اخیر این پلتفرم حاکی از عمیقترشدن این شکاف است که تحت تأثیر جنگ و قطعی طولانیمدت اینترنت رخ داده است. ماجرا اما به اینجا محدود نمیشود؛ تاکسیهای اینترنتی هم با افزایش تقاضای کار مواجه شدهاند اما در مقابل میزان درخواست سفرها کاهش یافته است. پدرام سلطانی، فعال اقتصادی و کارآفرین است. او معتقد است فقط دو راه برای خروج از این وضعیت وجود دارد؛ یکی برقرارکردن اینترنت و دومی پیشبردن مذاکرات به سمت پایان جنگ. او از آمارهای منتشرشده در زمینه افزایش ارسال رزومههای کاری و بالارفتن میزان متقاضیان برای کارهای خدماتی و تاکسیهای اینترنتی اطلاع دارد و میگوید همه اینها به شرطی برای افراد درآمدزا میشود که در مقابل تقاضا هم وجود داشته باشد. مردم در شرایط اقتصادی نامناسب و فقر، قطعا میزان گرفتن خدماتشان هم کم میشود. مثلا دیگر دنبال نظافتچی نیستند یا تعمیرات را خودشان یا اطرافیانشان انجام میدهند. تاکسیهای اینترنتی هم همینطور است. به هر حال ظرفیتهایی برای کار وجود دارد. وقتی دانشجویان و دانشآموزان نه دانشگاه میروند و نه مدرسه و معلمان هم در خانه هستند یا تعداد زیادی بیکارند، قطعا درخواست سفرشان هم کم میشود. بنابراین مسئله بزرگتر بیکاری است. سلطانی بر این نظر است که در آینده نزدیک با لشکر بیکاران مواجه میشویم که خود میتواند امنیت اقتصادی را به خطر بیندازد. به گفته او، مسئولان به طور مستقیم درباره اهمیت اینترنت و اینکه چقدر روی مشاغل تأثیر گذاشته صحبت میکنند اما در نهایت اقدامی در این راستا نمیشود. مردم اکنون تا اندازهای نگران جنگ و شرایط جنگی هستند اما به هر حال این نگرانی یک روز تمام میشود و آن زمان است که ما با لشکر بیکاران مواجه شویم.
نکته دیگری که مورد توجه این فعال اقتصادی است، فشار روی بیمههای تأمین اجتماعی است: «شاید تمام کسانی که بیکار شدهاند از بیمه استفاده نکنند اما باز هم همان تعداد باقیمانده فشار قابل توجهی به بیمهها وارد میکند که متأسفانه دیده نشده. به طور کلی، تبعات این اتفاقات میتواند به اندازه یک جنگ، چالش ایجاد کند».
