ابراز نگرانی کاردار آمریکا/ ایران از عراق برای دور زدن تحریمها استفاده می کند ؟

به گزارش گروه رسانه‌ای شرق،

روزنامه «العربی الجدید» در گزارشی به نقل از منابع دیپلمات آگاه عراقی جزئیات دیدارهای استیون فاگین، کاردار جدید آمریکا در بغداد با تعدادی از مقامات ارشد عراقی را افشا کرد.

این منابع به العربی الجدید اعلام کردند که فعالیت‌های فاگین در روزهای نخست تصدی این سمت، پیام‌های سیاسی، امنیتی و اقتصادی متعددی را به همراه داشته است که از جمله مهمترین آنها می‌توان به حمایت از کابینه علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق، حل‌وفصل مناقشه محدود کردن سلاح به دولت، اتمام مقدمات پایان ماموریت ائتلاف بین‌المللی در عراق، تحریم‌های آمریکا علیه ایران، مبارزه با فساد و تشکیل کابینه اشاره کرد.

طبق این گزارش، سفارت آمریکا در بغداد چهارشنبه گذشته از انتصاب استیون فاگین، سفیر سابق این کشور در یمن به عنوان کاردار هیات آمریکا در عراق به جای جاشوا هریس که دوره کاری‌اش دوشنبه گذشته به پایان رسید، خبر داد. فاگین سمت‌های متعددی در وزارت خارجه آمریکا از جمله مدیر دفتر امور ایران در وزارت خارجه در سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۸ را بر عهده داشت. او همچنین در سال‌های ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۱ به عنوان معاون رئیس هیات نمایندگی در سفارت آمریکا در بغداد فعالیت داشته و در سال‌های ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰ در کنسولگری آمریکا در اربیل و همچنین در ماموریت‌های دیپلماتیک در پاکستان، تفلیس و قاهره فعالیت داشته است.

طبق گزارش العربی الجدید، انتصاب فاگین به عنوان کاردار برای ریاست هیات آمریکا در بغداد در حالی انجام شده که سمت سفیر دائمی آمریکا در عراق از پایان سال ۲۰۲۴ خالی مانده است و در این مدت چندین دیپلمات از جمله الیزابت ترودو و دانیل روبینشتاین به عنوان سفیر موقت خدمت کرده‌اند. بر این اساس فاگین با تجربه قبلی در پرونده‌های عراق و ایران، ماموریت جدید خود در بغداد را بر عهده گرفته و این امر تحرکات و تماس‌های اولیه او با مقامات عراقی را به شاخص مهمی از اولویت‌های مرحله بعدی تبدیل کرده است.

منابع دیپلماتیک العربی الجدید در این رابطه اظهار کردند: اقدام سریع فاگین برای تعامل با رهبران و مقامات عراقی نشان‌دهنده علاقه آمریکا به دوره پس از ۳۰ سپتامبر (هشتم مهر) است و صرفا یک گام تشریفاتی برای شروع وظایف جدید او نیست، واشنگتن می‌خواهد توانایی دولت عراق را در انجام تعهدات خود در زمینه انحصار سلاح و پایان دادن به تمام فعالیت‌های مسلحانه خارج از نهادهای آن ارزیابی کند.

تحریم‌ها علیه ایران در صدر دستورکار

به گفته منابع یاد شده، اولین دیدار میان فاگین و فواد حسین، وزیر خارجه عراق اساسا بر ماهیت مرحله بعدی روابط بغداد و واشنگتن و همچنین موضوع تحریم‌های غیرقانونی آمریکا علیه ایران و پیامدهای آن بر عراق متمرکز بود.

این منابع گفتند: طرف آمریکایی در این دیدار تاکید کرد که واشنگتن ماهیت معاملات مالی و اقتصادی عراق با ایران را از نزدیک زیر نظر دارد و نمی‌خواهد خاک یا نهادهای عراقی به مجرایی برای دور زدن تحریم‌ها تبدیل شوند.

منابع دیپلمات افزودند: پیام آمریکا در این زمینه واضح است؛ عراق می‌تواند روابط خود را با کشورهای همسایه حفظ کند، اما نمی‌تواند وارد ترتیبات مالی یا اقتصادی شود که توسط آمریکایی‌ها به عنوان حمایت از تهران یا دور زدن تحریم‌ها قلمداد می‌شود. این پرونده یکی از پرونده‌های دائمی در دستورکار رایزنی‌ها میان بغداد و واشنگتن در مرحله بعدی خواهد بود.

تسلیحات و روابط با گروه‌ها

به گفته منابع مذکور، دیدار فاگین با علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق دارای ابعاد سیاسی و امنیتی گسترده‌تری بود، واشنگتن همچنان دید مثبتی به دولت الزیدی داشته و از ثبات آن حمایت می‌کند، اما همزمان خواهان برداشتن گام‌های مشخصی در برخی مسائلی است که از نظر آن برای ادامه همکاری میان ۲ کشور ضروری است.

این منابع تاکید کردند: مساله سلاح‌ گروه‌های مسلح در عراق به ویژه با نزدیک شدن به مهلت پایان ماموریت ائتلاف بین‌المللی، به صورت مستقیم در مذاکرات مطرح شد، واشنگتن به دنبال آن است تا همزمان با پایان ماموریت ائتلاف، شاهد پیشرفت ملموسی در برنامه انحصار سلاح‌ در دست دولت باشد.

آنها افزودند: همین موضوع به طور برجسته در دیدار فاگین با فائق زیدان، رئیس شورای عالی قضایی عراق نیز مطرح شد، واشنگتن می‌خواهد موضوع انحصار سلاح یک فرآیند نهادی و قانونی و نه صرفا یک تفاهم سیاسی با جناح‌های خاص باشد.

به گفته این منابع، اهمیت دیدار با رئیس شورای عالی قضایی به دلیل تمایل دولت آمریکا به آشنایی با سازوکارهای قانونی است که دولت می‌تواند برای مقابله با هرگونه سلاح یا فعالیت مسلحانه خارج از چارچوب نهادهای رسمی از آن استفاده کند.

بر اساس اظهارات منابع یاد شده، این پیام‌ها حاکی از این است که توجه آمریکا محدود به اعلام آمادگی برخی از جناح‌ها برای تحویل سلاح نبوده بلکه شامل حال ماهیت چارچوب قانونی و نهادی می‌شود که دولت برای تضمین انحصار خود در تصمیمات جنگ و صلح اتخاذ خواهد کرد.

پایان ماموریت ائتلاف و مرحله امنیتی بعدی

به گفته این دیپلمات‌های عراقی، در جلسات فاگین در بغداد، موضوع تکمیل خروج پیش‌بینی‌شده ائتلاف بین‌المللی از عراق و لزوم پایبندی به جدول زمانی توافق‌شده میان بغداد و واشنگتن مورد بررسی قرار گرفت و واشنگتن می‌خواهد گذار از مرحله نظامی ائتلاف بین‌المللی به مرحله جدیدی از روابط امنیتی و مشورتی بدون ایجاد خلأ امنیتی انجام شود.

همچنین آنها تاکید کردند: طرف آمریکایی اولویت خود را تضمین تداوم توانایی نهادهای امنیتی عراق برای مقابله با هرگونه چالشی که ممکن است پس از پایان ماموریت نظامی ائتلاف بروز کند، قرار داده است.

به گفته همین منابع، مبارزه با فساد نیز از جمله موضوعات مورد علاقه آمریکا بود و واشنگتن خواستار اقدامات گسترده‌تر و جدی‌تری برای مبارزه با فساد مالی و اداری است. تمرکز آمریکا در این مورد محدود به کارمندان و مقامات سطح پایین نبوده بلکه شامل حال شبکه‌های فساد و افراد درگیر در پرونده‌های بزرگ از جمله کسانی که نفوذ سیاسی و مالی دارند نیز می‌شود.

به گفته این منابع دیپلمات، پیامی که فاگین در این زمینه منتقل کرده است، ضرورت مبارزه جدی با فساد و نه اقدامات گزینشی یا محدود است؛ چراکه فساد به شکل مستقیم با ضعف نهادهای دولتی مرتبط بوده و تهدیدی برای اقتصاد، سرمایه‌گذاری و ثبات سیاسی است.

کابینه و نفوذ گروه‌ها

منابع یاد شده درباره تکمیل کابینه نیز گفتند: این موضوع در جریان مذاکرات در دستورکار قرار داشته است، واشنگتن به دنبال آن است نهادهای دولتی از نفوذ گروه‌های مسلح آزاد باشند.

آنها افزودند: موضع آمریکا نه تنها درباره اینکه چه کسی سلاح‌های خود را تحویل می‌دهد، بلکه در مورد ماهیت ارتباط میان فعالیت‌های سیاسی و مسلحانه و اینکه آیا جدایی واقعی میان این ۲ وجود دارد یا خیر نیز هست. واشنگتن می‌خواهد مناصب کلیدی دولتی و امنیتی، تحت کنترل نهادهای دولتی و تصمیمات آنها باشند نه تابع هیچ گروه مسلح یا جناح سیاسی که دارای نیروی نظامی مستقل است.

در همین رابطه «مختار محمود» عضو کمیته روابط خارجه پارلمان عراق به العربی الجدید گفت: فاگین به تازگی وظایف خود را بر عهده گرفته و طبیعی است که جلساتی را با مقامات عراقی در زمینه‌های سیاسی، دیپلماتیک و امنیتی داشته باشد، به ویژه اینکه روابط عراق و آمریکا شامل بسیاری از مسائل مشترک است که نیاز به گفت‌وگوی مداوم و هماهنگی مستقیم میان دوطرف دارد.

این عضو کمیته روابط خارجه عراق اظهار کرد: مساله تکمیل خروج ائتلاف بین‌المللی از عراق یکی از برجسته‌ترین مسائلی است که در حال حاضر روی میز است، به ویژه که به مهلت‌های پایان ماموریت ائتلاف و حرکت به مرحله جدیدی از همکاری و روابط امنیتی بین بغداد و واشنگتن نزدیک می‌شویم.

او افزود: مرحله بعدی نیازمند هماهنگی در سطح بالا برای تضمین اجرای روان توافقات صورت گرفته بدون تاثیر بر وضعیت امنیتی و ثبات داخلی است.

مختار محمود ادامه داد: این دیدارها در چارچوب پیگیری نتایج سفر الزیدی به واشنگتن و تفاهم‌ها و توافق‌های حاصل شده میان دوطرف نیز انجام می‌شود، اهمیت هر سفر رسمی نه تنها در نتایج سیاسی و رسانه‌ای آن بلکه در توانایی تبدیل توافق‌ها به گام‌های عملی و برنامه‌های اجرایی در عمل نهفته است.

او تاکید کرد: عراق و آمریکا در حال ورود به مرحله جدیدی از روابط هستند که مستلزم تغییر از توافق‌ها و تفاهم‌ها به اجرای واقعی چه در حوزه‌های سیاسی، اقتصادی یا امنیتی به گونه‌ای است که منافع مشترک را محقق کند و همزمان حاکمیت عراق و تصمیم‌گیری ملی را حفظ کند.

این نماینده پارلمان عراق ادامه داد: دیدارهای جاری میان مقامات عراقی و آمریکایی مثبت و مهم است و نباید هر دیداری را به عنوان حامل پیام‌های سیاسی یا اعمال فشار تفسیر کرد به ویژه که مسائل مشترک متعددی وجود دارند که نیاز به بحث مداوم داشته و ماهیت مرحله فعلی که هماهنگی بیشتر میان دو کشور را ضروری می‌سازند.

او در ادامه نیز تاکید کرد: عراق مشتاق ایجاد رابطه‌ای متعادل با آمریکا بر اساس منافع مشترک و احترام متقابل است، مرحله بعدی با آزمونی واقعی از توانایی هر دو طرف در اجرای توافق‌های صورت گرفته به ویژه در پرونده‌هایی همراه خواهد بود که در جریان سفر نخست‌وزیر به واشنگتن مورد بحث قرار گرفت و این امر در عمل در همکاری میان دو کشور منعکس خواهد شد.

سفارت آمریکا در بغداد چهارشنبه گذشته از انتصاب استیون فاگین، سفیر سابق در یمن، به عنوان کاردار هیات این کشور در عراق خبر داد.

این سفارت در بیانیه‌ای اعلام کرد که فاگین پیش از این به عنوان سفیر آمریکا در یمن و پیش از آن به عنوان کاردار و معاون رئیس نمایندگی در سفارت آمریکا در بغداد و همچنین به عنوان کنسول کل در اربیل خدمت کرده است.