|

با فیروزه کوبی بیشتر آشنا شوید

هنر ایران، کارکرد و مفهومی بسیار غنی دارد و در تمامی وجوه زندگی ایرانیان اعم از ظرف و ظروف تا لباس‌هایشان می‌شود گوشه‌ای از آن را یافت.

با فیروزه کوبی بیشتر آشنا شوید

هنر ایران، کارکرد و مفهومی بسیار غنی دارد و در تمامی وجوه زندگی ایرانیان اعم از ظرف و ظروف تا لباس‌هایشان می‌شود گوشه‌ای از آن را یافت. امروزه به واسطه هنر غنی هنرمندان کشور، بسیاری از صنایع دستی ایرانی در سطح بین‌المللی شناخته شده است و بسیاری از افراد در سطح جهان به هنرهایی مثل فیروزه کوبی، خاتم کاری و … توجه ویژه نشان می‌دهند و برای خرید صنایع‌دستی اصفهان هزینه زیادی می‌پردازند.

یکی از رشته‌های صنایع دستی، فیروزه کوبی نام دارد که به دلیل داشتن ظرافت و رنگ و لعاب خاص همواره مورد توجه اهالی هنر و علاقه‌مندان به هنرهای دست‌ساز بوده است. ظرافت این گرایش هنری به اندازه‌ای است که علاوه بر ظروف در طلا هم کاربرد دارد. این هنر با توجه به سلیقه روز توسط هنرمندان خلاق اصفهان تجدید حیات پیدا کرده و در قالب‌هایی جدید وارد بازار می‌شود.

به دلیل وجود معادن فیروزه در نیشابور، هنر فیروزه‌کوبی ابتدا در این شهر سپس در مشهد و اصفهان گسترش پیدا کرد. اکنون هنرمندان زیادی در مناطق یاد شده به این هنر مشغول هستند و در قالب‌های مختلف دست به تولید محصولات متنوع با سلیقه روز جامعه زده‌اند.

یکی از مهم‌ترین فاکتورها در صنایع‌دستی فیروزه‌کوب، استفاده از سنگ‌های اصل و باکیفیت است. سنگ فیروزه رنگ‌های مختلفی دارد که مرغوب‌ترین آن سنگ‌های با رنگ آبی و سبز یکدست بوده و برای تولید صنایع‌دستی از این سنگ‌ها با زیرساخت‌هایی از جنس فلز مس یا برنج استفاده می‌شود.

در میان انواع صنایع دستی، محصولات فیروزه کوبی به دلیل داشتن ظرافت و سختی کار، بسیار مورد توجه بوده و ارزش مادی و معنوی بیشتری نسبت به دیگر رشته‌های هنری و صنعتی دارد. تولید محصولات فیروزه کوب مراحل مختلفی دارد که برای آشنایی بیشتر خوانندگان، در ادامه مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

تعمیر-ظروف-میناکاری-4

قدم به قدم با صنعت فیروزه کوبی

ابتدا صنعتگر فیروزه کوب، خرده سنگ‌های فیروزه غیرقابل استفاده را از کارگاه‌های فیروزه تراشی یا معادن فیروزه مشهد، نیشابور یا دامغان تهیه و خریداری می‌کند. این خرده سنگ‌ها با مقادیری خاک همراه هستند که باید ضایعات آن جدا شود؛ سپس خرده سنگ‌های فیروزه برحسب اندازه از هم تفکیک شده تا در ساخت محصول فیروزه کوب مورد استفاده قرار بگیرند.

بعد از سپری شدن این مرحله، نوبت به انتخاب شی مورد نظر برای فیروزه کوبی می‌رسد. در این مرحله باید شی مدنظر گرم و پودر لاک گردویی (که چسب مخصوص فیروزه‌کوبی نیز نام دارد) به آن اضافه شود. درحالیکه پودر لاک روی ظرف داغ قرار گرفته، مقداری از خرده سنگ‌های فیروزه را برحسب نوع طرح با دست روی کار قرار می‌دهند. بعد از پایان این مرحله و قرارگیری خرده سنگ‌های فیروزه، نوبت به سمباده کشی با سنگ آب‌ساب می‌رسد. در پایان سمباده کشی اگر بهم ریختگی یا مشکلی در کار وجود داشته باشد، عمل مرمت انجام خواهد شد.

حال نوبت مرحله نهایی است که به آن پرداخت کاری می‌گویند و در دو مرحله، پرداخت قسمت‌های فیروزه‌دار و پرداخت قسمت‌های فلزی بدنه انجام می‌شود. در این مرحله کار فیروزه کوبی به پایان رسیده و با آسترکشی آن توسط پلی‌استر آماده عرضه به بازار است.